Theragāthā

Verses of the Elder Monks

Buddha Jayanthi Tipitaka · pathnirvana/tipitaka.lk · CC BY-ND 4.0 · Fetched 2026-04-29 · 2245 segments

පෙන්වන කොටස් 901-1000 න් 2245

265. පරිත්තං දාරුමාරුය්හ යථා සීදෙ මහණ්ණවෙ, එවං කුසීතමාගම්ම සාධුජීවීපි සීදති, තස්මා තං පරිවජ්ජෙය්ය කුසීතං හීනවීරියං.
266. පවිවිත්තෙහි අරියෙහි පහිතත්තෙහි ඣායිහි නිච්චං ආරද්ධවිරියෙහි{1} පණ්ඩිතෙහි සහාවසෙ’ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා විමලො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
විමලත්ථෙරගාථා.
තස්සුද්දානං:
අඞ්ගාණිකො භාරද්වාජො පච්චයො බක්කුලො ඉසි ධනියො මාතඞ්ගපුත්තො සොභිතො වාරණො ඉසි වස්සිකො ච යසොජො ච සාටිමත්තියුපාලි ච උත්තරපාලො අභිභූතො ගොතමො හාරිතො’පි ච ථෙරො තිකනිපාතම්හි නිබ්බානෙ විමලො කතො අට්ඨතාලිස ගාථායො ථෙරා සොළස කිත්තිතා’ති.
තිකනිපාතො නිට්ඨිතො.
4. චතුක්කනිපාතො.
4. 1. 1.
267. අලඞ්කතා සුවසනා මාලිනී චන්දනුස්සදා, මජ්ඣෙ මහාපථෙ නාරී තුරියෙ නච්චන්ති නාටකී.
268. පිණ්ඩිකාය පවිට්ඨොහං ගච්ඡන්තො නං උදික්ඛිසං,{1} අලඞ්කතං සුවසනං මච්චුපාසංව ඔඩ්ඩිතං.
269. තතො මෙ මනසිකාරො යොනිසො උදපජ්ජථ, ආදීනවො පාතුරහු නිබ්බිදා සමතිට්ඨථ.
270. තතො චිත්තං විමුච්චි මෙ පස්ස ධම්මසුධම්මතං, තිස්සො විජ්ජා අනුප්පත්තා කතං බුද්ධස්ස සාසන’න්ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා නාගසමාලො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
නාගසමාලත්ථෙරගාථා.
4. 1. 2.
271. අහං මිද්ධෙන පකතො විහාරා උපනික්ඛමිං, චඞ්කමං අභිරූහන්තො තත්ථෙව පපතිං{2} ඡමා.
272. ගත්තානි පරිමජ්ජිත්වා පුනපාරුයුහ චඞ්කමං, චඞ්කමෙ චඞ්කමිං සොහං අජ්ඣත්තං සුසමාහිතො.
273. තතො මෙ මනසිකාරො යොනිසො උදපජ්ජථ, ආදීනවො පාතුරහු නිබ්බිදා සමතිට්ඨථ.
274. තතො චිත්තං විමුච්චි මෙ පස්ස ධම්මසුධම්මතං, තිස්සො විජ්ජා අනුප්පත්තා කතං බුද්ධස්ස සාසන’න්ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා භගුථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
භගුත්ථෙරගාථා.
275. පරෙ ච න විජානන්ති මයමෙත්ථ යමාමසෙ, යෙ ච තත්ථ විජානන්ති තතො සම්මන්ති මෙධගා.
276. යදා ච අවිජානන්තා ඉරියන්ත්යමරා{3} විය, විජානන්ති ච යෙ ධම්මං ආතුරෙසු අනාතුරා.
277. යං කිඤ්චි සිථිලං කම්මං සඞ්කිලිට්ඨං ච යං වතං, සඞ්කස්සරං බ්රහ්මචරියං න තං හොති මහප්ඵලං.
278. යස්ස සබ්රහ්මචාරිසු ගාරවො නූපලබ්භති, ආරකා හොති සද්ධම්මා නභං පුථුවියා යථා’ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා සභියො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
සභියත්ථෙරගාථා.
4. 1. 4.
279. ධිරත්ථු පූරෙ දුග්ගන්ධෙ මාරපක්ඛෙ අවස්සුතෙ, නවසොතානි තෙ කායෙ යානි සන්දන්ති සබ්බදා.
280. මා පුරාණං අමඤ්ඤිත්ථො මාසා දෙසි තථාගතෙ, සග්ගෙ’පි තෙ න රජ්ජන්ති කිමඞ්ග පන මානුසෙ.
281. යෙ ච ඛො බාලා දුම්මෙධා දුම්මන්තී මොහපාරුතා, තාදිසා තත්ථ රජ්ජන්ති මාරඛිත්තම්හි බන්ධතෙ.
282. යෙසං රාගො ච දොසො ච අවිජ්ජා ච විරාජිතා, තාදී තත්ථ න රජ්ජන්ති{1} ඡින්නසුත්තා අබන්ධනා’ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා නන්දකො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
නන්දකත්ථෙරගාථා.
4. 1. 5.
283. පඤ්චපඤ්ඤාසවස්සානි රජොජල්ලමධාරයිං, භුඤ්ජන්තො මාසිකං භත්තං කෙසමස්සුං අලොචයිං.
284. එකපාදෙන අට්ඨාසිං ආසනං පරිවජ්ජයිං, සුක්ඛගූථානි ච ඛාදිං උද්දෙසං ච න සාදියිං.
285. එතාදිසං කරිත්වාන බහුං දුග්ගතිගාමිනං, වුය්හමානො මහොඝෙන බුද්ධං සරණමාගමං.
286. සරණාගමනං පස්ස පස්ස ධම්මසුධම්මතං, තිස්සො විජ්ජා අනුප්පත්තා කතං බුද්ධස්ස සාසන’න්ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා ජම්බුකො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
ජම්බුකත්ථෙරගාථා.
287. ස්වාගතං වත මෙ ආසි ගයායං ගයාඵග්ගුයා,{2} යං අද්දසාසිං සම්බුද්ධං දෙසෙන්තං ධම්මමුත්තමං.
288. මහප්පභං ගණාචරියං අග්ගප්පත්තං විනායකං, සදෙවකස්ස ලොකස්ස ජිනං අතුලදස්සනං.
289. මහානාගං මහාවීරං මහාජුතිමනාසවං, සබ්බාසවපරික්ඛීණං සත්ථාරමකුතොභයං.
290. චිරසඞ්කිලිට්ඨං වත මං දිට්ඨිසන්දානසන්දිතං,{3} විමොචයී සො භගවා සබ්බගන්ථෙහි සෙනක’න්ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා සෙනකො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
සෙනකත්ථෙරගාථා.
4. 1. 7.
291. යො දන්ධකාලෙ තරති තරණීයෙ ච දන්ධයෙ අයොනි{1} සංවිධානෙන බාලො දුක්ඛං නිගච්ඡති.
292. තස්සත්ථා පරිහායන්ති කාළපක්ඛෙව චන්දිමා ආයසස්යඤ්ච{2} පප්පොති මිත්තෙහි ච විරුජ්ඣති.
293. යො දන්ධකාලෙ දන්ධෙති තරණීයෙ ච තාරයෙ යොනිසො සංවිධානෙන සුඛං පප්පොති පණ්ඩිතො.
294. තස්සත්ථා පරිපූරෙන්ති සුක්කපක්ඛෙව චන්දිමා යසො කිත්තිඤ්ච පප්පොති මිත්තෙහි න විරුජ්ඣතී’ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා සම්භූතො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
සම්භූතත්ථෙරගාථා.
4. 1. 8.
295. උභයෙනෙව සම්පන්නො රාහුලභද්දො’ති මං විදූ යඤ්චම්හි පුත්තො බුද්ධස්ස යං ච ධම්මෙසු චක්ඛුමා.
296. යං ච ආසවා ඛීණා යං ච නත්ථි පුනබ්භවො අරහා දක්ඛිණෙය්යොම්හි තෙවිජ්ජො අමතද්දසො.
297. කාමන්ධා ජාලපච්ඡන්නා{3} තණ්හාඡදනඡාදිතා පමත්තබන්ධුනා බද්ධා මච්ඡාව කුමිනාමුඛෙ.
298. තං කාමං අහමුජ්ඣිත්වා ඡෙත්වා මාරස්ස බන්ධනං සමූලං තණ්හමබ්බුය්හ සීතිභූතොස්මි නිබ්බුතො’ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා රාහුලො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
රාහුලත්ථෙරගාථා.
299. ජාතරූපෙන පච්ඡන්නා{4} දාසීගණපුරක්ඛතා අඞ්කෙන පුත්තමාදාය භරියා මං උපාගමි.
300. තං ච දිස්වාන ආයන්තිං සකපුත්තස්ස මාතරං අලඞ්කතං සුවසනං මච්චුපාසං’ව ඔඩ්ඩිතං.
301. තතො මෙ මනසිකාරො යොනිසො උදපජ්ජථ ආදීනවො පාතුරහු නිබ්බිදා සමතිට්ඨථ.{5}
302. තතො චිත්තං විමුච්චි මෙ පස්ස ධම්මසුධම්මතං තිස්සො විජ්ජා අනුප්පත්තා කතං බුද්ධස්ස සාසනන්ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා චන්දනො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
චන්දනත්ථෙරගාථා.
4. 1. 10.
303. ධම්මො හවෙ රකිඛති ධම්මචාරිං ධම්මො සුචිණ්ණො සුඛමාවහාති, එසානිසංසො ධම්මෙ සුචිණ්ණෙ න දුග්ගතිං ගච්ඡති ධම්මචාරී.
304. න හි ධම්මො අධම්මො ච උභො සමවිපාකිනො, අධම්මො නිරයං නෙති ධම්මො පාපෙති සුග්ගතිං.
305. තස්මා හි ධම්මෙසු කරෙය්ය ඡන්දං ඉති මොදමානො සුගතෙන තාදිනා, ධම්මෙ ඨිතා සුගතවරස්ස සාවකා නීයන්ති ධීරා සරණවරග්ගගාමිනො.
306. විප්ඵොටිතො ගණ්ඩමූලො{1} තණ්හාජාලො සමූහතො, සො ඛීණසංසාරො න චත්ථි නිඤ්චනං චන්දො යථා දොසිනා පුණ්ණමාසියාති.{2}
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා ධම්මිකො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
ධම්මිකත්ථෙරගාථා.
4. 1. 11.
307. යදා බලාකා සුචිපණ්ඩරච්ඡදා කාළස්ස මෙඝස්ස භයෙන තජ්ජිතා, පලෙහිති ආලයමාලයෙසිනී තදා නදී අජකරණී රමෙති මං.
308. යදා බලාකා සුවිසුද්ධපණ්ඩරා කාළස්ස මෙඝස්ස භයෙන තජ්ජිතා, පරියෙසති ලෙණමලෙණදස්සිනී තදා නදී අජකරණී රමෙති මං.
309. කං නු තත්ථ න රමෙන්ති ජම්බුයො උභතො තහිං, සොභෙන්ති ආපගාකූලං මම ලෙණස්ස පච්ඡතො.
310. තා මතමදසඞ්ඝසුප්පහීනා භෙකා මන්දවතී පනාදයන්ති, නාජ්ජ ගිරිනදීහි විප්පවාසසමයො ඛෙමා අජකරණී සිවා සුරම්මා’ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා සප්පකො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
සප්පකත්ථෙරගාථා.
4. 1. 12.
311. පබ්බජිං ජීවිකත්ථො’හං ලද්ධාන උපසම්පදං, තතො සද්ධං පටිලභිං දළ්හවිරියො පරක්කමිං.
312. කාමං භිජ්ජතු’යං කායො මංසපෙසී විසීයරුං, උභො ජණ්ණුකසන්ධීහි ජඞ්ඝායො පපතන්තු මෙ.
313. නාසිස්සං න පිවිස්සාමි විහාරා ච න නික්ඛමෙ, න’පි පස්සං නිපාතෙස්සං තණ්හාසල්ලෙ අනූහතෙ.
314. තස්ස මෙවං විහරතො පස්ස විරියපරක්කමං, තිස්සො විජ්ජා අනුප්පත්තා කතං බුද්ධස්ස සාසන’න්ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා මුදිතො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
මුදිතත්ථෙරගාථා.
තස්සුද්දානං:
නාගසමාලො භගු ච සභියො නන්දකො’පි ච ජම්බුකො සෙනකො ථෙරො සම්භූතො රාහුලො’පි ච භවති චන්දනො ථෙරො දසෙතෙ බුද්ධසාවකා ධම්මිකො සප්පකො ථෙරො මුදිතො චා’පි තෙ තයො ගාථායො ද්වෙ ච පඤ්ඤාස ථෙරා සබ්බෙ’පි තෙරසා’ති.
චතුක්කනිපාතො නිට්ඨිතො.
5. පඤ්චකනිපාතො.
315. භික්ඛු සීවථිකං ගන්ත්වා අද්දසං ඉත්ථිමුජ්ඣිතං, අපවිද්ධං සුසානස්මිං ඛජ්ජන්තිං කිමිහී ඵුටං.
316. යං හි එකෙ ජිගුච්ඡන්ති මතං දිස්වාන පාපකං, කාමරාගො පාතුරහු අන්ධො’ව වසතී අහුං.
317. ඔරං ඔදනපාකම්හා තම්හා ඨානා අපක්කමිං, සතිමා සම්පජානොහං එකමන්තං උපාවිසිං.