578. සඞ්කාරපුඤ්ජා ආහත්වා සුසානා රථියාහි ච, තතො සඞ්ඝාටිකං කත්වා ලූඛං ධාරෙය්ය චීවරං.
579. නීචං මනං කරිත්වාන සපදානං කුලාකුලං, පිණ්ඩිකාය චරෙ භික්ඛු ගුත්තද්වාරො සුසංවුතො.
580. ලූඛෙන’පි ච සන්තුස්සෙ නාඤ්ඤං පත්ථෙ රසං බහුං, රසෙසු අනුගිද්ධස්ස ඣානෙ න රමතී මනො.
581. අප්පිච්ඡො චෙව සන්තුට්ඨො පවිවිත්තො වසෙ මුනි, අසංසට්ඨො ගහට්ඨෙහි අනාගාරෙහි චූභයං.
582. යථා ජළො’ව මූගො’ව අත්තානං දස්සයෙ තථා, නාතිවෙලං පභාසෙය්ය සඞ්ඝවජ්ඣම්හි පණ්ඩිතො.
583. න සො උපවදෙ කඤ්චි උපඝාතං විවජ්ජයෙ, සංවුතො පාතිමොක්ඛස්මිං මත්තඤ්ඤූ චස්ස භොජනෙ.
584. පග්ගහීතනිමිත්තස්ස{1} චිත්තස්සුප්පාදකොවිදො, සමථං අනුයුඤ්ජෙය්ය කාලෙන ච විපස්සනං.
585. විරියසාතච්චසම්පන්නො යුත්තයොගො සදා සියා, න ච අප්පත්වා දුක්ඛන්තං{2} විස්සාසං එය්ය පණ්ඩිතො.
586. එවං විහරමානස්ස සුද්ධිකාමස්ස භික්ඛුනො, ඛීයන්ති ආසවා සබ්බෙ නිබ්බුතිඤ්චාධිගච්ඡතී’ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා උපසෙනො වඞ්ගන්තපුත්තො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
උපසෙනත්ථෙරගාථා.
10. 1. 7.
587. විජානෙය්ය සකං අත්ථං අවලොකෙය්යාථ පාවචනං, යඤ්චෙත්ථ අස්ස පතිරූපං සාමඤ්ඤං අජ්ඣුපගතස්ස.
588. මිත්තං ඉධ ච{3} කල්යාණං සික්ඛා විපුලං සමාදානං, සුස්සූසා ච ගරූනං එතං සමණස්ස පතිරූපං,
589. බුද්ධෙසු ච සගාරවතා ධම්මෙ අපචිති යථාභූතං, සඞ්ඝෙ ච චිත්තිකාරො එතං සමණස්ස පතිරූපං.
590. ආචාරගොචරෙ යුත්තො ආජීවො සොධිතො අගාරය්හො, චිත්තස්ස ච සණ්ඨපනං එතං සමණස්ස පතිරූපං.
591. චාරිත්තං අථ වාරිත්තං ඉරියාපථියං පසාදනීයං, අධිචිත්තෙ ච ආයොගො එතං සමණස්ස පතිරූපං.
592. ආරඤ්ඤකානි සෙනාසනානි පන්තානි අප්පසද්දානි, භජිතබ්බානි මුනිනා එතං සමණස්ස පතිරූපං.
593. සීලං ච බාහුසච්චඤ්ච ධම්මානං පවිචයො යථාභූතං, සච්චානං අභිසමයො එතං සමණස්ස පතිරූපං.
594. භාවයෙ ච{1} අනිච්චන්ති අනත්තසඤ්ඤං අසුභසඤ්ඤං ච, ලොකම්හි ච අනභිරතිං එතං සමණස්ස පතිරූපං.
595. භවෙය්ය ච බොජ්ඣඞ්ගෙ ඉද්ධිපාදානි ඉන්ද්රියානි බලානි, අට්ඨඞ්ගමග්ගමරියං එතං සමණස්ස පතිරූපං.
596. තණ්හං පජහෙය්ය මුනි සමූලකෙ ආසවෙ පදාලෙය්ය, විහරෙය්ය විප්පමුත්තො{2} එතං සමණස්ස පතිරූප’න්ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා ගොතමො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
අපරගොතමත්ථෙරගාථා.
තස්සුද්දානං:
කාළුදායී ච සො ථෙරො එකවිහාරී ච කප්පිනො චූළපන්ථකො කප්පො ච උපසෙනො ච ගොතමො, සත්තිමෙ දසකෙ ථෙරා ගාථායො චෙත්ථ සත්තතී’ති.
දසකනිපාතො නිට්ඨිතො.
11. එකාදසනිපාතො.
11. 1. 1.
597. කිං තවත්ථො වනෙ තාත උජ්ජුහානො ව පාවුසෙ, වෙරම්බා රමණීයා තෙ පවිවෙකො හි ඣායිනං.
598. යථා අබ්භානි වෙරම්බො වාතො නුදති පාවුසෙ, සඤ්ඤා මෙ අභිකීරන්ති විවෙකපටිසඤ්ඤුතා.
599. අපණ්ඩරො අණ්ඩසම්භවො සීවථිකාය නිකෙතවාරිකො, උප්පාදයතෙව මෙ සතිං සන්දෙහස්මිං{1} විරාගනිස්සිතං.
600. යං ච අඤ්ඤෙ න රක්ඛන්ති යො ච අඤ්ඤෙ න රක්ඛති, ස වෙ භික්ඛු සුඛං සෙති කාමෙසු අනපෙක්ඛවා.
601. අච්ඡොදිකා පුථුසිලා ගොනඞ්ගුලමිගායුතා, අම්බුසෙවාලසඤ්ඡන්නා තෙ සෙලා රමයන්ති මං.
602. වසිතං මෙ අරඤ්ඤෙසු කන්දරාසු ගුහාසු ච, සෙනාසනෙසු පන්තෙසු වාළමිගනිසෙවිතෙ.
603. ඉමෙ හඤ්ඤන්තු වජ්ඣන්තු දුක්ඛං පප්පොන්තු පාණිනො. සඞ්කප්පං නාභිජානාමි අනරියං දොසසංහිතං.
604. පරිචිණ්ණො මයා සත්ථා කතං බුද්ධස්ස සාසනං, ඔහිතො ගරුකො භාරො භවනෙත්ති සමූහතා.
605. යස්ස චත්ථාය පබ්බජිතො අගාරස්මානගාරියං, සො මෙ අත්ථො අනුප්පත්තො සබ්බසඤ්ඤොජනක්ඛයො.
606. නාභිනන්දාමි මරණං නාභිනන්දාමි ජීවිතං, කාලං ච පටිකඞ්ඛාමි නිබ්බිසං භතකො යථා.
607. නාභිනන්දාමි මරණං නාභිනන්දාමි ජීවිතං, කාලං ච පටිකඞ්ඛාමි සම්පජානො පතිස්සතො’ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා සඞ්කිච්චො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
සඞ්කිච්චත්ථෙරගාථා.
තස්සුද්දානං:
සඞ්කිච්චථෙරො එකො’ව කතකිච්චො අනාසවො, එකාදසනිපාතම්හි ගාථා එකාදසෙව චා’ති.
එකාදසනිපාතො නිට්ඨිතො.
12. ද්වාදසනිපාතො.
12. 1. 1.
608. සීලමෙවිධ සික්ඛෙථ අස්මිං ලොකෙ සුසික්ඛිතං, සීලං හි සබ්බසම්පත්තිං උපනාමෙති සෙවිතං.
609. සීලං රක්ඛෙය්ය මෙධාවී පත්ථයානො තයො සුඛෙ, පසංසං විත්තිලාභං ච පෙච්ච සග්ගෙ ච මොදනං.
610. සීලවා හි බහූ මිත්තෙ සඤ්ඤමෙනාධිගච්ඡති, දුස්සීලො පන මිත්තෙහි ධං සතෙ පාපමාචරං.
611. අවණ්ණං ච අකිත්තිං ච දුස්සීලො ලභතෙ නරො, වණ්ණං කිත්තිං පසංසං ච සදා ලභති සීලවා.
612. ආදි සීලං පතිට්ඨා ච කල්යාණානං ච මාතුකං, පමුඛං සබ්බධම්මානං තස්මා සීලං විසොධයෙ.
613. වෙලා ච සංවරො{1} සීලං චිත්තස්ස අභිහාසනං, තිත්ථං ච සබ්බබුද්ධානං තස්මා සීලං විසොධයෙ.
614. සීලං බලං අප්පටිමං සීලං ආවුධමුත්තමං, සීලමාභරණං සෙට්ඨං සීලං කවචමබ්භුතං.
615. සීලං සෙතු මහෙසක්ඛො සීලං ගන්ධො{2} අනුත්තරො, සීලං විලෙපනං සෙට්ඨං යෙන වාති දිසොදිසං.
616. සීලං සම්බලමෙවග්ගං සීලං පාථෙය්යමුත්තමං, සීලං සෙට්ඨො අතිවාහො යෙන යාති දිසොදිසං.
617. ඉධෙව නින්දං ලභති පෙච්චාපායෙ ච දුම්මනො, සබ්බත්ථ දුම්මනො බාලො සීලෙසු අසමාහිතො.
618. ඉධෙව කිත්තිං ලභති පෙච්ච සග්ගෙ ච සුම්මනො, සබ්බත්ථ සුමනො ධීරො සීලෙසු සුසමාහිතො.
619. සීලමෙව ඉධ අග්ගං පඤ්ඤවා පන උත්තමො, මනුස්සෙසු ච දෙවෙසු සීලපඤ්ඤාණතො ජය’න්ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා සීලවො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
සීලවත්ථෙරගාථා.
12. 1. 2.
620. නීචෙ කුලම්හි ජාතො’හං දළිද්දො අප්පභොජනො, හීනකම්මං මමං ආසි අහොසි පුප්ඵඡඩ්ඩකො.
621. ජිගුච්ඡිතො මනුස්සානං පරිභූතො ච වම්භිතො, නීචං මනං කරිත්වාන වන්දිසං{1} බහුකං ජනං.
622. අථද්දසාසිං සම්බුද්ධං භික්ඛුසඞ්ඝපුරක්ඛතං, පවිසන්තං මහාවීරං මගධානං පුරුත්තමං.
623. නික්ඛිපිත්වාන ව්යාභඞ්ගිං වන්දිතුං උපසඞ්කමිං, මමෙව අනුකම්පාය අට්ඨාසි පුරිසුත්තමො.
624. වන්දිත්වා සත්ථුනො පාදෙ එකමන්තං ඨිතො තදා, පබ්බජ්ජං අහමායාචිං සබ්බසත්තානමුත්තමං.
625. තතො කාරුණිකො සත්ථා සබ්බලොකානුකම්පකො, එහි භික්ඛූති මං ආහ සා මෙ ආසූපසම්පදා.
626. සො’හං එකො අරඤ්ඤස්මිං විහරන්තො අතන්දිතො, අකාසිං සත්ථු වචනං යථා මං ඔවදී ජිනො.
627. රත්තියා පඨමං යාමං පුබ්බජාතිමනුස්සරිං, රත්තියා මජ්ඣිමං යාමං දිබ්බචක්ඛුං විසොධයිං,{2} රත්තියා පච්ඡිමෙ යාමෙ තමෙඛන්ධං පදාලයිං.
628. තතො රත්යා විවසනෙ{3} සුරියස්සුග්ගමනං පති, ඉන්දො බ්රහ්මා ච ආගන්ත්වා මං නමස්සිංසු පඤ්ජිලී.
629. නමො තෙ පුරිසාජඤ්ඤ නමො තෙ පුරිසුත්තම, යස්ස තෙ ආසවා ඛීණා දක්ඛිණෙය්යොසි මාරිස.
630. තතො දිස්වාන මං සත්ථා දෙවසඞ්ඝපුරක්ඛතං, සිතං පාතුකරිත්වාන ඉමමත්ථං අභාසථ.
631. තපෙන බ්රහ්මචරියෙන සඤ්ඤමෙන දමෙන ච, එතෙන බ්රාහ්මණො හොති එතං බ්රාහ්මණමුත්තම, න්ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා සුනීතො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
සුනීතත්ථෙරගාථා.
තස්සුද්දානං:
සීලවා ච සුනීතො ච ථෙරා ද්වෙ තෙ මහිද්ධිකා ද්වාදසම්හි නිපාතම්හි ගාථායො චතුවීසතී’ති.
ද්වාදසනිපාතො නිට්ඨිතො.
13. තෙරසනිපාතො.
13. 1. 1.
632. යාහු රට්ඨෙ සමුක්කට්ඨො රඤ්ඤො අඞ්ගස්ස පද්ධගූ, ස්වාජ්ජ ධම්මෙසු උක්කට්ඨො සොණො දුක්ඛස්ස පාරගූ.
633. පඤ්ච ඡින්දෙ පඤ්ච ජහෙ පඤ්ච චුත්තරි භාවයෙ, පඤ්ච සඞ්ගාතිගො භික්ඛු ඔඝතිණ්ණො’ති වුච්චති.
634. උන්නළස්ස පමත්තස්ස බාහිරාසස්ස භික්ඛුනො, සීලං සමාධි පඤ්ඤා ච පාරිපූරිං න ගච්ඡති.
635. යං හි කිච්චං තදපවිද්ධං අකිච්චං පන කයිරති, උන්නළානං පමත්තානං තෙසං වඩ්ඪන්ති ආසවා.
636. යෙසං ච සුසමාරද්ධා නිච්චං කායගතා සති, අකිච්චං තෙ න සෙවන්ති කිච්චෙ සාතච්චකාරිනො, සතානං සම්පජානානං අත්ථං ගච්ඡන්ති ආසවා.
637. උජුමග්ගම්හි අක්ඛාතෙ ගච්ඡථ මා නිවත්තථ, අත්තනා චොදයත්තානං නිබ්බානමභිහාරයෙ.
638. අච්චාරද්ධම්හි විරියම්හි සත්ථා ලොකෙ අනුත්තරො, වීණොපමං කිරිත්වා මෙ ධම්මං දෙසෙසි චක්ඛුමා.
639. තස්සාහං වචනං සුත්වා විහාසිං සාසනෙ රතො, සමථං පටිපාදෙසිං උත්තමත්ථස්ස පත්තියා, තිස්සො විජ්ජා අනුප්පත්තා කතං බුද්ධස්ස සාසනං.
640. නෙක්ඛම්මෙ අධිමුත්තස්ස පවිවෙකං ච චෙතසො, අබ්යාපජ්ඣාධිමුත්තස්ස උපාදානක්ඛයස්ස ච.
641. තණ්හක්ඛයාධිමුත්තස්ස අසම්මොහං ච චෙතසො, දිස්වා ආයතනුප්පාදං සම්මා චිත්තං විමුච්චති.
642. තස්ස සම්මා විමුත්තස්ස සන්තචිත්තස්ස භික්ඛුනො, කතස්ස පතිචයො නත්ථි කරණීයං න විජ්ජති.
643. සෙලො යථා එකඝනො වාතෙන න සමීරති, එවං රූපා රසා සද්දා ගන්ධා ඵස්සා ච කෙවලා.
644. ඉට්ඨා ධම්මා අනිට්ඨා ච නප්පවෙධෙන්ති තාදිනො, ඨිතං චිත්තං විසඤ්ඤුත්තං වයඤ්චස්සාතුපස්සතී’ති.
ඉත්ථං සුදං ආයස්මා සොණො කොළිවීසො ථෙරො ගාථායො අභාසිත්ථා’ති.
සොණත්ථෙරගාථා.
තස්සුද්දානං:
සොණො කොළිවිසො ථෙරො එකොයෙව මහිද්ධිකො, තෙරසම්හි නිපාතම්හි ගාථායො චෙත්ථ තෙරසා’ති.
තෙරසනිපාතො නිට්ඨිතො.
14. චුද්දසනිපාතො.