574. තුවං බුද්ධො තුවං සත්ථා තුවං මාරාභිභූ මුනි, තුවං අනුසයෙ ඡෙත්වා තිණ්ණො තාරෙසි’මං පජං
575. උපධී සමතික්කන්තා ආසවා තෙ පදාලිතා, සීහොසි අනුපාදානො පහීණභයභෙරවො.
576. භික්ඛවො තිසතා ඉමෙ තිට්ඨන්ති පඤ්ජලීකතා, පාදෙ වීර පසාරෙහි නාගා වන්දන්තු සත්ථුනොති.
සෙලසුත්තං නිට්ඨිතං.
3. 8.
සල්ලසුත්තං
577. අනිමිත්තමනඤ්ඤාතං මච්චානං ඉධ ජීවිතං, කසිරඤ්ච පරිත්තඤ්ච තඤ්ච දුක්ඛෙන සඤ්ඤුතං.
578. නහි සො උපක්කමො අත්ථි යෙන ජාතා න මීයරෙ, ජරම්පි පත්වා මරණං එවංධම්මා හි පාණිනො.
579. ඵලානමිව පක්කානං පාතො පතනතො භයං, එවං ජාතානමච්චානං නිච්චං මරණතො භයං.
580. යථාපි කුම්භකාරස්ස කතා මත්තිකභාජනා, සබ්බෙ භෙදනපරියන්තා{1} එවං මච්චාන ජීවිතං.
581. දහරා ච මහන්තා ච යෙ බාලා යෙ ච පණ්ඩිතා, සබ්බෙ මච්චුවසං යන්ති සබ්බෙ මච්චුපරායනා.
582. තෙසං මච්චුපරෙතානං ගච්ඡතං පරලොකතො, න පිතා තායතෙ පුත්තං ඤාති වා පන ඤාතකෙ.
583. පෙක්ඛතං යෙව ඤාතීනං පස්ස ලාලපතං පුථු, එකමෙකො ච මච්චානං ගොවජ්ඣො විය නීයති.
584. එවමබ්භාහතො ලොකො මච්චුනා ච ජරාය ච, තස්මා ධීරා න සොචන්ති විදිත්වා ලොකපරියායං.
585. යස්ස මග්ගං න ජානාසි ආගතස්ස ගතස්ස වා, උභො අන්තෙ අසම්පස්සං නිරත්ථං පරිදෙවසි.
586. පරිදෙවයමානො චෙ කඤ්චි අත්ථං උදබ්බහෙ, සම්මූළ්හො හිංසමත්තානං කයිරා වෙණං විචක්ඛණො.
587. නහි රුන්නෙන සොකෙන සන්තිං පප්පොති චෙතසො, සීයසසුප්පජ්ජතෙ දුක්ඛං සරීරං උපහඤ්ඤති.
588. කිසො විවණ්ණො භවති භිංසමත්තානමත්තනා, න තෙන පෙතා පාපෙන්ති නිරත්ථා පරිදෙවනා.
589. සොකමප්පජහං ජන්තු භිය්යො දුක්ඛං නිගච්ඡති, අනුත්ථුනන්තො කාලකතං සොකස්ස වසමන්වගු.
590. අඤ්ඤෙපි පස්ස ගමිනෙ යථාකම්මූපගෙ නරෙ, මච්චුනො වසමාගම්ම ඵන්දන්තෙ විධ පාණිනො.
591. යෙන යෙන හි මඤ්ඤන්ති තතො තං හොති අඤ්ඤථා, එතාදිසො විනාභාවො පස්ස ලොකස්ස පරියායං.
592. අපි චෙ වස්සසතං ජීවෙ භීයො වා පන මානවො, ඤාතිසඞ්ඝා විනා හොති ජානාති ඉධ ජීවිතං.
593. තස්මා අරහතො සුත්වා විනෙය්ය පරිදෙවිතං{1}, පෙතං කාලකතං දිස්වා න සො ලබ්භා මයා ඉති.
594. යථා සරණමාදිත්තං වාරිනා පරිනිබ්බුතො, එවම්පි ධීරො සප්පඤ්ඤො පණ්ඩිතො කුසලො නරො ඛිප්පමුප්පපතිතං සොකං වාතො තූලංව ඩංසයෙ.
595. පරිදෙවං පජප්පඤ්ච දොමනස්සඤ්ච අත්තනො, අත්තනො සුඛමෙසානො අබ්බහෙ සල්ලමත්තනො.
596. අබ්බුළ්හසල්ලො අසිතො සන්තිං පප්පුය්ය චෙතසො, සබ්බසොකං අතික්කන්තො අසොකො හොති නිබ්බුතොති.
සල්ලසුත්තං නිට්ඨිතං.
3. 9.
වාසෙට්ඨසුත්තං
එවං මෙ සුතං එකං සමයං භගවා ඉච්ඡානඞ්ගලෙ විහරති ඉච්ඡානඞ්ගලවනසණ්ඩෙ, තෙන ඛො පන සමයෙන සම්බහුලා අභිඤ්ඤාතා බ්රාහ්මණමහාසාලා ඉච්ඡානඞ්ගලෙ පටිවසන්ති, සෙය්යථීදං වඞ්කි බ්රාහ්මණො තාරුක්ඛො බ්රාහ්මණො, පොක්ඛරසාති බ්රාහ්මණො ජාණුස්සොණී බ්රාහ්මණො තොදෙය්ය බ්රාහ්මණො අඤ්ඤෙ ච අභිඤ්ඤාතා අභිඤ්ඤාතා බ්රාහ්මණමහාසාළා. අථ ඛො වාසෙට්ඨභාරද්වාජානං මාණවානං ජඞ්ඝාවිහාරං අනුවඞ්කමමානානං{1} අනුවිවරමානානං{2} අයමන්තරා කථා උදපාදි, කථං භො බ්රාහ්මණො හොතීති.
භාරද්වාජො මාණවො එව මාහ: යතො ඛො භො උභතො සුජාතො හොති මාතිතො ච පිතිතො ච සංසුද්ධගහණිකො යාව සත්තමා පිතාමහයුගා අක්ඛිත්තො අනුපක්කුට්ඨො ජාතිවාදෙන එත්තාවතා ඛො බ්රාහ්මණො හොතීති.
වාසෙට්ඨො මාණවො එව මාහ: යතො ඛො භො සීලවා ච හොති වත්තසම්පන්නො ච එත්තාවතා ඛො බ්රාහ්මණො හොතීති. නෙව ඛො අසක්ඛි භාරද්වාජො මාණවො වාසෙට්ඨං මාණවං සඤ්ඤාපෙතුං, න පන අසක්ඛි වාසෙට්ඨො මාණවො භාරද්වාජං මාණවඤ්ච සඤ්ඤාපෙතුං.
අථ ඛො වාසෙට්ඨො මාණවො භාරද්වාජං මාණවං ආමන්තෙසි: අයං ඛො භාරද්වාජ සමණො ගොතමො සක්යපුත්තො සක්යකුලා පබ්බජිතො ඉච්ඡානඞ්ගලෙ විහරති ඉච්ඡානඞ්ගලවනසණ්ඩෙ, තං ඛො පන භවන්තං ගොතමං එවං කල්යාණො කිත්තිසද්දො අබ්භුග්ගතො: ඉතිපි -පෙ- බුද්ධො භගවාති. ආයාම භො භාරද්වාජ, යෙන සමණො ගොතමො තෙනුපසඞ්කමිස්සාම, උපසඞ්කමිත්වා සමණං ගොතමං එතමත්ථං පුච්ඡිස්සාම, යථා නො සමණො ගොතමො ව්යාකරිස්සති තථා නං ධාරෙස්සාමාති. එවං හොති ඛො භාරද්වාජො මාණවො වාසෙට්ඨස්ස මාණවස්ස පච්චස්සොසි.
අථ ඛො වාසෙට්ඨභාරද්වාජා මාණවා යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමිංසු. උපසඞ්කමිත්වා භගවතා සද්ධිං සම්මොදිංසු. සම්මොදනීයං කථං සාරාණීයං වීතිසාරෙත්වා එකමන්තං නිසීදිංසු, එකමන්තං නිසින්නො ඛො වාසෙට්ඨො මාණවො භගවන්තං ගාථාය අජ්ඣාභාසි.
597. අනුඤ්ඤාතපටිඤ්ඤාතා තෙවිජ්ජා මයමස්ම භො, අහං පොක්ඛරසාතිස්ස තාරුක්ඛස්සා’යං මාණවො.
598. තෙවිජ්ජානං යදක්ඛාතං නනු කෙවලිනො’ස්ම සෙ, පදකා’ස්ම වෙය්යාකරණා ජප්පෙ ආචරියසාදිසා.
599. තෙසං නො ජාතිවාදස්මිං විවාදො අත්ථි ගොතම, ජාතියා බ්රාහ්මණො හොති භාරද්වාජො ඉති භාසති. අහඤ්ච කම්මනා බ්රූමි එවං ජානාහි චක්ඛුම.
600. තෙ න සක්කොම සඤ්ඤාපෙතුං අඤ්ඤමඤ්ඤං මයං උභො, භගවන්තං පුට්ඨුමාගම්ම සම්බුද්ධං ඉති විස්සුතං.
601. චන්දං යථා ඛයාතීතං පෙච්ච පඤ්ජලිකා ජනා, වන්දමානා නමස්සන්ති එවං ලොකස්මි ගොතමං.
602. චක්ඛුං ලොකෙ සමුප්පන්නං මයං පුච්ඡාම ගොතමං, ජාතියා බ්රාහ්මණො හොති උදාහු භවති කම්මනා; අජානතං නො පබ්රූහි යථා ජානෙමු බ්රාහ්මණං.
603. තෙසං වොහං ව්යක්ඛිස්සං (වාසෙට්ඨාති භගවා) අනුපුබ්බං යථාතථං ජාතිවිභාගං පාණානං අඤ්ඤමඤ්ඤා හි ජාතියො.
604. තිණරුක්ඛෙපි ජානාථ න චාපි පටිජානරෙ, ලිඞ්ගං ජාතිමයං තෙසං අඤ්ඤමඤ්ඤා හි ජාතියො.
605. තතො කීටෙ පටඞ්ගෙ ච යාච කුන්තකිපිල්ලිකෙ, ලිඞ්ගං ජාතිමයං තෙසං අඤ්ඤමඤ්ඤා හි ජාතියො.
606. චතුප්පදෙ පි ජානාථ ඛුද්දකෙ ච මහල්ලකෙ, ලිඞ්ගං ජාතිමයං තෙසං අඤ්ඤමඤ්ඤා හි ජාතියො.
607. පාදුදරෙ’පි ජානාථ උරගෙ දීඝපිට්ඨිකෙ, ලිඞ්ගං ජාතිමයං තෙසං අඤ්ඤමඤ්ඤා හි ජාතියො.
608. තතො මච්ඡෙ’පි ජානාථ ඔදකෙ වාරිගොචරෙ, ලිඞ්ගං ජාතිමයං තෙසං අඤ්ඤමඤ්ඤා හි ජාතියො.
609. තතො පක්ඛීපි ජානාථ සත්තයානෙ විභඞ්ගමෙ, ලිඞ්ගං ජාතිමයං තෙසං අඤ්ඤමඤ්ඤා හි ජාතියො.
610. යථා එතාසු ජාතීසු ලිඞ්ගං ජාතිමයං පුථු, එවං නත්ථි මනුස්සෙසු ලිඞ්ගං ජාතිමයං පුථු.
611. න කෙසෙහි න සීසෙන න කණ්ණෙහි න අක්ඛීහි න මුඛෙන න නාසාය න ඔට්ඨෙහි හමූභි වා.
612. න ගීවාය න අංසෙහි න උදරෙන න පිට්ඨියා, න යොනියා න උරසා න සම්බාධෙ න මෙථුනෙ.
613. න හත්ථෙහි න පාදෙහි නාඞ්ගුලීහි නඛෙහි වා, න ජඞ්ඝාහි න ඌරූහි න වණ්ණෙන සරෙන වා. ලිඞ්ගං ජාතිමයං නෙව යථා අඤ්ඤාසු ජාතීසු.
614. පච්චත්තං ච සරීරෙසු මනුස්සෙස්වෙතං න විජ්ජති, වොහාරඤ්ච මනුස්සෙසු සමඤ්ඤාය පවුච්චති.
615. යො හි කොචි මනුස්සෙසු ගොරක්ඛං උපජීවති, එවං වාසෙට්ඨ ජානාහි කස්සපො සො න බ්රාහ්මණො.
616. යො හි කොචි මනුස්සෙසු පුථු සිප්පෙන ජීවති, එවං වාසෙට්ඨ ජානාහි සිප්පිකො සො න බ්රාහ්මණො.
617. යො හි කොචි මනුස්සෙසු වොහාරං උපජීවති, එවං වාසෙට්ඨ ජානාහි වාණිජො සො න බ්රාහ්මණො.
618. යො හි කොචි මනුස්සෙසු පරපෙස්සෙන ජීවති, එවං වාසෙට්ඨ ජානාහි පෙස්සිකො සො න බ්රාහ්මණො.
619. යො හි කොචි මනුස්සෙසු අදින්නං උපජීවති, එවං වාසෙට්ඨ ජානාහි චොරො එසො න බ්රාහ්මණො.
620. යො හි කොචි මනුස්සෙසු ඉස්සත්ථං උපජීවති, එවං වාසෙට්ඨ ජානාහි යොධාජීවො{1} න බ්රාහ්මණො.
621. යො හි කොචි මනුස්සෙසු පොරොහිච්චෙන ජීවති, එවං වාසෙට්ඨ ජානාහි යාජකො සො න බ්රාහ්මණො.
622. යො හි කොචි මනුස්සෙසු ගාමං රට්ඨඤ්ච භුඤ්ජති, එවං වාසෙට්ඨ ජානාහි රාජා එසො න බ්රාහ්මණො.
623. නවා’ හං බ්රාහ්මණං බ්රූමි යොනිජං මත්තිසම්භවං, භොවාදි නාම සො හොති සචෙ හොති සකිඤ්චනො.
624. සබ්බසංයොජනං ජෙත්වා යො වෙ න පරිතස්සති, සඞ්ගාතිගං විසංයුත්තං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
625. ඡෙත්වා නද්ධිං වරත්තඤ්ච සන්දානං සහනුක්කමං, උක්ඛීත්තපලිඝං බුද්ධං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං
626. අක්කොසං වධබන්ධඤ්ච අදුට්ඨො යො තිතික්ඛති, ඛන්තීබලං බලානීකං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං
627. අක්කොධනං වතවන්තං සීලවන්තං අනුස්සදං, දන්තං අන්තිමසාරීරං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
628. වාරි පොක්ඛරපත්තෙව ආරග්ගෙරිව සාසපො, යො න ලිප්පති{1} කාමෙසු තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
629. යො දුක්ඛස්ස පජානාති ඉධෙ’ව ඛයමත්තනො, පන්නභාරං විසංයුත්තං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
630. ගම්භීරපඤ්ඤං මෙධාවිං මග්ගාමග්ගස්ස කොවිදං, උත්තමත්ථං අනුප්පත්තං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
631. අසංසට්ඨං ගහට්ඨෙහි අනාගාරෙහි චූභයං, අනොකසාරිං අප්පිච්ඡං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
632. නිධාය දණ්ඩං භූතෙසු තස්සෙ ථාවරෙසු ච, යො න හන්ති න ඝාතෙති තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
633. අවිරුද්ධං විරුද්ධෙසු අත්තදණ්ඩෙසු නිබ්බුතං, ආදානෙසු අනාදානං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
634. යස්ස රාගො ච දොසො ච මානො මක්ඛො ච පාතිතො, සාසපොරිව ආරග්ගා තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
635. අකක්කසං විඤ්ඤපනිං ගිරං සච්චං උදීරයෙ, යාය නාභිසජෙ කඤ්චි තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
636. යො’ධ දීඝං ව රස්සං වා අණුං ථූලං සුභාසුභං, ලොකෙ අදින්නං නාදියති බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
637. ආසා යස්ස න විජ්ජන්ති අස්මිං ලොකෙ පරම්හි ච, නිරාසසං විසංයුත්තං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
638. යස්සාලයා න විජ්ජන්ති අඤ්ඤාය අකථංකථී, අමතොගධං අනුප්පත්තං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
639. යොධ පුඤ්ඤං ච පාපඤ්ච උභොසඞ්ගං උපච්චගා, අසොකං විරජං සුද්ධං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
640. චන්දං ච විමලං සුද්ධං විප්පසන්නමනාවිලං, නන්දිභවපරික්ඛිණං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
641. යො ඉමං පලිපථං දුග්ගං සංසාරං මොහමච්චගා, තිණ්ණො පාරගතො ඣායී අනෙජො අකථංකථී, අනුපාදාය නිබ්බුතො තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
642. යොධං කාමෙ පහත්වාන අනාගාරො පරිබ්බජෙ, කාමභවපරික්ඛීණං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
643. යොධ තණ්හං පහත්වාන අනාගාරො පරිබ්බජෙ, තණ්හාභවපරික්ඛීණං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
644. හිත්වා මානුසකං යොගං දිබ්බං යොගං උපච්චගා, සබ්බයොගවිසංයුත්තං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
645. හිත්වා රතිඤ්ච අරතිඤ්ච සීතිභූතං නිරූපධිං, සබ්බලොකාභිභුං වීරං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
646. චුතිං යො වෙදි සත්තානං උපපත්තිඤ්ච සබ්බසො, අසත්තං සුගතං බුද්ධං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
647. යස්ස ගතිං න ජානන්ති දෙවා ගන්ධබ්බමානුසා, ඛීණාසවං අරහන්තං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
648. යස්ස පුරෙ ච පච්ඡා ච මජ්ඣෙ ච නත්ථි කිඤ්චනං, අකිඤ්චනං අනාදානං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
649. උසභං පවරං වීරං මහෙසිං විජිතාවීනං, අනෙජං නහාතකං බුද්ධං තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
650. පුබ්බෙ නිවාසං යො වෙදි සග්ගාපායඤ්ච පස්සති, අථො ජාතික්ඛයං පත්තො තමහං බ්රූමි බ්රාහ්මණං.
651. සමඤ්ඤා හෙසා ලොකස්මිං නාමගොත්තං පකප්පිතං{1} සම්මුච්චා සමුදාගතං තත්ථ තත්ථ පකප්පිතං{2}
652. දිඝරත්තමනුසයිතං දිට්ඨිගතමජානතං, අජානන්තා තෙ{3} පබ්රුවන්ති ජාතියා හොති බ්රාහ්මණො.
653. න ජච්චා බ්රාහ්මණො හොති න ජච්චා හොති අබ්රාහ්මණො කම්මනා බ්රාහ්මණො හොති කම්මනා හොති අබ්රාහ්මණො.
654. කස්සකො කම්මනා හොති සිප්පිකො හොති කම්මනා, වාණිජො කම්මනා හොති පෙස්සිකො හොති කම්මනා.
655. චොරොපි කම්මනා හොති යොධාජීවොපි කම්මනා, යාජකො කම්මනා හොති රාජාපි හොති කම්මනා.
656. එවමෙතං යථාභූතං කම්මං පස්සන්ති පණ්ඩිතා, පටිච්ච සමුප්පාදදසා{1} කම්මවිපාකකොවිදා.
657. කම්මානා වත්තති ලොකො කම්මනා වත්තති පජා, කම්මනිබන්ධනා සත්තා රථස්සාණීව යායතො.
658. තපෙන බ්රහ්මචරියෙන සංයමෙන දමෙන ච, එතෙන බ්රාහ්මණො හොති එතං බ්රාහ්මණමුත්තමං.
659. තීහි විජ්ජාහි සම්පන්නො සන්තො ඛීණපුනබ්භවො, එවං වාසෙට්ඨ ජානාහි බ්රහ්මා සක්කො විජානතන්ති.
එවං වුත්තෙ වාසෙට්ඨභාරද්වාජා මාණවා භගවන්තං එතදවොචුං: අභික්කන්තං භො ගොතම -පෙ- එතෙ මයං භවන්තං ගොතමං සරණං ගච්ඡාම ධම්මඤ්ච භික්ඛුසඞ්ඝඤ්ච, උපාසකෙ නො භවං ගොතමො ධාරෙතු අජ්ජතග්ගෙ පාණුපෙතං{2} සරණං ගතන්ති.
වාසෙට්ඨසුත්තං නිට්ඨිතං.
3. 10.