පටිනිස්සාග්ගාති ද්වෙ පටිනිස්සග්ගා: පරිච්චාගපටිනිස්සග්ගො ච, පක්ඛන්දනපටිනිස්සග්ගො ච. ‘රූපං පරිච්චජතී’ති පරිච්චාගපටිනිස්සග්ගො ‘රූපනිරොධෙ නිබ්බානෙ චිත්තං පක්ඛන්දතී’ ති පක්ඛන්දනපටිනිස්සග්ගො, රූපෙ පටිනිස්සග්ගානුපස්සී අස්සසිස්සාමී’ති සික්ඛති, රූපෙ ‘පටිනිස්සග්ගානුපස්සී පස්සසිස්සාමී’ති සික්ඛති. වෙදනං -පෙ- සඤ්ඤං -පෙ- සඞ්ඛාරෙ -පෙ- විඤ්ඤාණං -පෙ- චක්ඛුං -පෙ- ‘ජරාමරණං පරිච්චජතී’ති පරිච්චාගපටිනිස්සග්ගො, ‘ජරාමරණනිරොධෙ නිබ්බානෙ චිත්තං පක්ඛන්දතී’ති පක්ඛන්දනපටිනිස්සග්ගො.
‘ජරාමරණෙ පටිනිස්සග්ගානුපස්සී අස්සසිස්සාමී’ති සික්ඛති, ‘ජරාමරණෙ පටිනිස්සග්ගානුපස්සී පස්සසිස්සාමී’ති සික්ඛති. පටිනිස්සග්ගානුපස්සී අස්සාසපස්සාසවසෙන ධම්මා, උපට්ඨානං සති, අනුපස්සනා ඤාණං, ධම්මා උපට්ඨානං නො සති, සති උපට්ඨානඤ්චෙව සති ච. තාය සතියා තෙන ඤාණෙන තෙ ධම්මෙ අනුපස්සති. තෙන වුච්චති: ‘ධම්මෙසු ධම්මානුපස්සනාසතිපට්ඨානභාවනා’ති.
අනුපස්සතීති කථං තෙ ධම්මෙ අනුපස්සති: අනිච්චතො අනුපස්සති, නො නිච්චතො -පෙ- පටිනිස්සජ්ජති, නො ආදියති. අනිච්චතො අනුපස්සන්තො නිච්චසඤ්ඤං පජහති -පෙ- පටිනිස්සජ්ජන්තො ආදානං පජහති. එවං තං ධම්මෙ අනුපස්සති. භාවනාති චතස්සො භාවනා: තත්ථ ජාතානං ධම්මානං අනතිවත්තනට්ඨෙන භාවනා -පෙ- ආසෙවනට්ඨෙන භාවනා.
පටිනිස්සග්ගානුපස්සී අස්සාසපස්සාසානං සංවරට්ඨෙන සීලවිසුද්ධි, අවික්ඛෙපට්ඨෙන චිත්තවිසුද්ධි, දස්සනට්ඨෙන දිට්ඨිවිසුද්ධි, යො තත්ථ සංවරට්ඨො, අයං අධිසීලසික්ඛා. යො තත්ථ අවික්ඛෙපට්ඨො. අයං අධිචිත්තසික්ඛා, යො තත්ථ දස්සනට්ඨො, අයං අධිපඤ්ඤාසික්ඛා. ඉමා තිස්සො සික්ඛායො ආවජ්ජන්තො සික්ඛති, ජානන්තො සික්ඛති -පෙ- සච්ඡිකාතබ්බං සච්ඡිකරොන්තො සික්ඛති.
පටිනිස්සග්ගානුපස්සී අස්සාසපස්සාසවසෙන චිත්තස්ස එකග්ගතං අවික්ඛෙපං පජානතො විදිතා වෙදනා උප්පජ්ජන්ති, විදිතා උපට්ඨහන්ති, විදිතා අබ්භත්ථං ගච්ඡන්ති -පෙ- පටිනිස්සාග්ගානුපස්සී අස්සාසපස්සාසවසෙන චිත්තස්ස එකග්ගතං අවික්ඛෙපං පජානන්තො ඉන්ද්රියානි සමොධානෙති, ගොචරඤ්ච පජානාති, සමත්ථඤ්ච පටිවිජ්ඣති, බලානි සමොධානෙති, බොජ්ඣඞ්ගෙ සමොධානෙති, මග්ගං සමොධානෙති, ධම්මෙ සමොධානෙති, ගොචරඤ්ච පජානාති, සමත්ථඤ්ච පටිවිජ්ඣති.
ඉන්ද්රියානි සමොධානෙතීති කථං ඉන්ද්රියානි සමොධානෙති: අධිමොක්ඛට්ඨෙන සද්ධින්ද්රියං සමොධානෙති -පෙ- තෙන වුච්චති: ‘සමත්ථඤ්ච පටිවිජ්ඣතී’ති. (4)
අට්ඨ අනුපස්සනෙ ඤාණානි, අට්ඨ ච උපට්ඨානානුස්සතියො, චත්තාරි සුත්තන්තිකවත්ථූනි ධම්මෙසු ධම්මානුපස්සනාය.
ඉමානි බත්තිංස සතොකාරිස්ස ඤාණානි.
චතුත්ථ චතුක්කං.
සතොකාරිඤාණ නිද්දෙසො.
3-6, 11. ඤාණරාසිඡක්කං.
(6) කතමානි චතුවීසති සමාධිවසෙන ඤාණානි:
දීඝං අස්සාසවසෙන චිත්තස්ස එකග්ගතා අවික්ඛෙපො සමාධි, දීඝං පස්සාසවසෙන චිත්තස්ස එකග්ගතා අවික්ඛෙපො සමාධි -පෙ- විමොචයං චිත්තං අස්සාසවසෙන චිත්තස්ස එකග්ගතා අවික්ඛෙපො සමාධි, විමොචයං චිත්තං පස්සාසවසෙන චිත්තස්ස එකග්ගතා අවික්ඛෙපො සමාධි.
ඉමානි චතුවීසති සමාධිවසෙන ඤාණානි.
(7) කතමානි ද්වෙසත්තති විපස්සනාවසෙන ඤාණානි:
දීඝං අස්සාසං අනිච්චතො අනුපස්සනට්ඨෙන විපස්සනා, දුක්ඛතො අනුපස්සනට්ඨෙන විපස්සනා, අනත්තතො අනුපස්සනට්ඨෙන විපස්සනා. දීඝං පස්සාසං අනිච්චතො අනුපස්සනට්ඨෙන විපස්සනා, දුක්ඛතො අනුපස්සනට්ඨෙන විපස්සනා, අනත්තතො අනුපස්සනට්ඨෙන විපස්සනා -පෙ- විමොචයං චිත්තං අස්සාසං -පෙ- විමොචයං චිත්තං පස්සාසං අනිච්චතො අනුපස්සනට්ඨෙන විපස්සනා, දුක්ඛතො අනුපස්සනට්ඨෙන විපස්සනා අනත්තතො අනුපස්සනට්ඨෙන විපස්සනා.
ඉමානි ද්වෙසත්තති විපස්සනාවසෙන ඤාණානි.
(8) කතමානි අට්ඨ නිබ්බිදාඤාණානි:
අනිච්චානුපස්සී අස්සාසං යථාභූතං ජානාති පස්සතීති නිබ්බිදාඤාණං, අනිච්චානුපස්සී පස්සාසං යථාභූතං ජානාති පස්සතීති නිබ්බිදාඤාණං -පෙ- පටිනිස්සග්ගානුපස්සී අස්සාසං යථාභූතං ජානාති පස්සතීති නිබ්බිදාඤාණං, පටිනිස්සග්ගානුපස්සී පස්සාසං යථාභූතං ජානාති පස්සතීති නිබ්බිදාඤාණං.
ඉමානි අට්ඨ නිබ්බිදාඤාණානි.
(9) කතමානි අට්ඨ නිබ්බිදානුලොමෙ ඤාණානි.
අනිච්චානුපස්සී අස්සාසං භයතුපට්ඨානෙ පඤ්ඤා නිබ්බිදානුලොමෙ ඤාණං, අනිච්චානුපස්සී පස්සාසං භයතුපට්ඨානෙ පඤ්ඤා නිබ්බිදානුලොමෙ ඤාණං -පෙ- පටිනිස්සග්ගානුපස්සී අස්සාසං භයතුපට්ඨානෙ පඤ්ඤා නිබ්බිදානුලොමෙ ඤාණං, පටිනිස්සග්ගානුපස්සී පස්සාසං භයතුපට්ඨානෙ පඤ්ඤා නිබ්බිදානුලොමෙ ඤාණං.
ඉමානි අට්ඨ නිබ්බිදානුලොමෙ ඤාණානි.
(10) කතමානි අට්ඨ නිබ්බිදාපටිප්පස්සද්ධි ඤාණානි:
අනිච්චානුපස්සී අස්සාසං පටිසඞ්ඛා සන්තිට්ඨනා පඤ්ඤා නිබ්බිදාපටිප්පස්සද්ධිඤාණං, අනිච්චානුපස්සී පස්සාසං පටිසඞ්ඛා සන්තිට්ඨනා පඤ්ඤා නිබ්බිදාපටිපපස්සද්ධිඤානං -පෙ- පටිනිස්සග්ගානුපස්සී අස්සාසං පටිසඞ්ඛා සන්තිට්ඨනා පඤ්ඤා නිබ්බිදාපටිප්පස්සද්ධිඤාණං, පටිනිස්සග්ගානුපස්සී පස්සාසං පටිසඞ්ඛා සන්තිට්ඨනා පඤ්ඤා නිබ්බිදාපටිප්පස්සද්ධිඤාණං.
ඉමානි අට්ඨ නිබ්බිදාපටිප්පස්සද්ධිඤාණානි.
(11) කතමානි එකවීසති විමුත්තිසුඛෙ ඤාණානි:
සොතාපත්තිමග්ගෙන සක්කායදිට්ඨියා පහීනත්තා සමුච්ඡින්නත්තා උප්පජ්ජති විමුත්තිසුඛෙ ඤාණං, විචිකිච්ඡාය පහීනත්තා සමුච්ඡින්නත්තා උප්පජ්ජති විමුත්තිසුඛෙ ඤාණං, සීලබ්බතපරාමාසස්ස -පෙ- දිට්ඨානුසයස්ස -පෙ- විචිකිච්ඡානුසයස්ස පහීනත්තා සමුච්ඡින්නත්තා උප්පජ්ජති විමුත්තිසුඛෙ ඤාණං, සකදාගාමිමග්ගෙන ඔළාරිකස්ස කාමරාගසඤ්ඤොජනස්ස -පෙ- පටිඝසඤ්ඤොජනස්ස -පෙ- ඔළාරිකස්ස කාමරාගානුසයස්ස, පටිඝානුසයස්ස පහීනත්තා සමුච්ඡින්නත්තා උප්පජ්ජති විමුත්තිසුඛෙ ඤාණං, අනාගාමිමග්ගෙන අනුසහගතස්ස කාමරාගසඤ්ඤොජනස්ස -පෙ- පටිඝසඤ්ඤොජනස්ස, අනුසහගතස්ස කාමරාගානුසයස්ස, පටිඝානුසයස්ස පහීනත්තා සමුච්ඡින්නත්තා උප්පජ්ජති විමුත්තිසුඛෙ ඤාණං, අරහත්තමග්ගෙන රූපරාගස්ස -පෙ- අරූපරාගස්ස, මානස්ස, උද්ධච්චස්ස, අවිජ්ජජය මානානුසයස්ස, භවරාගානුසයස්ස. අවිජ්ජානුසයස්ස පහීනත්තා සමුච්ඡින්නත්තා උප්පජ්ජති විමුත්තිසුඛෙ ඤාණං.
ඉමානි එකවීසති විමුත්තිසුඛෙ ඤාණානි.
සොළසවත්ථුකං ආනාපානසතිසමාධිං භාවයතො සමධිකානි ඉමානි ද්වෙ ඤාණසතානි උප්පජ්ජන්ති.
ආනාපානසතිකථා සමත්තා.
4.
ඉන්ද්රිය කථා.
4-1. පඨමසුත්තං
එවං මෙ සුතං: එකං සමයං භගවා සාවත්ථියං විහරති ජෙතවනෙ අනාථපිණ්ඩිකස්ස ආරාමෙ. තත්ර ඛො භගවා භික්ඛූ ආමන්තෙසි ‘භික්ඛවො’ති. ‘භදන්තෙ’ති තෙ භික්ඛූ භගවතො පච්චස්සොසුං. භගවා එතදවොච:
පඤ්චිමානි භික්ඛවෙ, ඉන්ද්රියානි, කතමානි පඤ්ච: සද්ධින්ද්රියං විරියින්ද්රියං{1} සතින්ද්රියං සමාධින්ද්රියං පඤ්ඤින්ද්රියං. ඉමානි ඛො භික්ඛවෙ. පඤ්චින්ද්රියානි.
ඉමානි පඤ්චින්ද්රියානි කතිහාකාරෙහි විසුජ්ඣන්ති: ඉමානි පඤ්චින්ද්රියානි පන්නරසහි ආකාරෙහි විසුජ්ඣන්ති. අස්සද්ධෙ පුග්ගලෙ පරිවජ්ජයතො, සද්ධෙ පුග්ගලෙ සෙවතො භජතො පයිරුපාසතො, පසාදනීයෙ සුත්තන්තෙ පච්චවෙක්ඛතො, ඉමෙහි තීහාකාරෙහි සද්ධින්ද්රියං විසුජ්ඣති.
කුසීතෙ පුග්ගලෙ පරිවජ්ජයතො, ආරද්ධවිරියෙ පුග්ගලෙ සෙවතො භජතො පයිරුපාසතො, සම්මප්පධානෙ පච්චවෙක්ඛතො, ඉමෙහි තීහාකාරෙහි විරියින්ද්රියං විසුජ්ඣති.
මුට්ඨස්සතී පුග්ගලෙ පරිවජ්ජයතො, උපට්ඨිතසති{2}, පුග්ගලෙ සෙවතො භජතො පයිරුපාසතො, සතිපට්ඨානෙ පච්චවෙක්ඛතො, ඉමෙහි තීහාකාරෙහි සතින්ද්රියං විසුජ්ඣති.
අසමාහිතෙ පුග්ගලෙ පරිවජ්ජයතො, සමාහිතෙ පුග්ගලෙ සෙවතො භජතො පයිරුපාසතො, ඣානවිමොක්ඛෙ පච්චවෙක්ඛතො, ඉමෙහි තීහාකාරෙහි සමාධින්ද්රියං විසුජ්ඣති.
දුප්පඤ්ඤෙ පුග්ගලෙ පරිවජ්ජයතො, පඤ්ඤවන්තෙ පුග්ගලෙ සෙවතො භජතො පයිරුපාසතො, ගම්භිරඤාණචරියං පච්චවෙක්ඛතො, ඉමෙහි තීහාකාරෙහි පඤ්ඤින්ද්රියං විසුජ්ඣති.
ඉති ඉමෙ පඤ්ච පුග්ගලෙ පරිවජ්ජයතො, පඤ්ච පුග්ගලෙ සෙවතො භාජතො පයිරු පාසතො, පසාදනීයෙ සුත්තන්තෙ{3} පච්චවෙක්ඛතො, ඉමෙහි පන්නරසහි ආකාරෙහි ඉමානි පඤ්චින්ද්රියානි විසුජ්ඣන්ති.
කතිහාකාරෙහි පඤ්චින්ද්රියානි භාවීයන්ති{4}, කතිහාකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං භාවනා හොති: දසහාකාරෙහි පඤ්චින්ද්රියානි භාවීයන්ති,{4} දසහාකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං භාවනා හොති.
අස්සද්ධියං පජහන්තො සද්ධින්ද්රියං භාවෙති. සද්ධින්ද්රියං භාවෙන්තො අස්සද්ධියං පජහති. කොසජ්ජං පජහන්තො විරියින්ද්රියං භාවෙති, විරියින්ද්රියං භාවෙන්තො කොසජ්ජං පජහති. පමාදං පජහන්තො සතින්ද්රියං භාවෙති, සතින්ද්රියං භාවෙන්තො පමාදං පජහති. උද්ධච්චං පජහන්තො සමාධින්ද්රියං භාවෙති, සමාධින්ද්රියං භාවෙන්තො උද්ධච්චං පජහති. අවිජ්ජං පජහන්තො පඤ්ඤින්ද්රියං භාවෙති, පඤ්ඤින්ද්රියං භාවෙන්තො අවිජ්ජං පජහති.
ඉමෙහි දසහාකාරෙහි පඤ්චින්ද්රියානි භාවියන්ති, ඉමෙහි දසහාකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං භාවනා හොති.
කතිහාකාරෙහි පඤ්චින්ද්රියානි භාවිතානි හොන්ති සුභාවිතානි: දසහාකාරෙහි පඤ්චින්ද්රියානි භාවිතානි හොන්ති සුභාවිතානි.
අස්සද්ධියස්ස පහීනත්තා සුප්පහීනත්තා සද්ධින්ද්රියං භාවිතං හොති සුභාවිතං, සද්ධින්ද්රියස්ස භාවිතත්තා සුභාවිතත්තා අස්සද්ධියං පහීනං හොති සුප්පහීනං, කොසජ්ජස්ස පහීනත්තා සුප්පහීනත්තා විරියින්ද්රියං භාවිතං හොති සුභාවිතං, විරියින්ද්රියස්ස භාවිතත්තා සුභාවිතත්තා කොසජ්ජං පහීනං හොති සුප්පහීනං, පමාදස්ස පහීනත්තා සුප්පහීනත්තා සතින්ද්රියං භාවිතං හොති සුභාවිතං, සතින්ද්රියස්ස භාවිතත්තා සුභාවිතත්තා පමාදො පහීනො හොති සුප්පහීනො, උද්ධච්චස්ස පහීනත්තා සුප්පහීනත්තා සමාධින්ද්රියං භාවිතං හොති සුභාවිතං, සමාධින්ද්රියස්ස භාවිතත්තා සුභාවිතත්තා උද්ධච්චං පහීනං හොති සුප්පහීනං, අවිජ්ජජය පහීනත්තා සුප්පහීනත්තා පඤ්ඤින්ද්රියං භාවිතං හොති සුභාවිතං, පඤ්ඤින්ද්රියස්ස භාවිතත්තා සුභාවිතත්තා අවිජ්ජා පහීනා හොති සුප්පහීනා.
ඉමෙහි දසහාකාරෙහි පඤ්චින්ද්රියානි භාවිතානි හොන්ති සුභාවිතානි.
කතිහාකාරෙහි පඤ්චින්ද්රියානි භාවියන්ති,{1} කතිහාකාරෙහි පඤ්චින්ද්රියානි භාවිතානි චෙව හොන්ති සුභාවිතානි ච, පටිප්පස්සද්ධානි ච සුප්පටිප්පස්සද්ධානි ච: චතූහාකාරෙහි පඤ්චින්ද්රියානි භාවීයන්ති, චතූහාකාරෙහි පඤ්චින්ද්රියානි භාවිතානි චෙව හොන්ති සුභාවිතානි ච, පටිප්පස්සද්ධානි ච සුප්පටිප්පස්සද්ධානි ච.
සොතාපත්තිමග්ගක්ඛණෙ පඤ්චින්ද්රියානි භාවීයන්ති, සොතාපත්තිඵලක්ඛණෙ පඤ්චින්ද්රියානි භාවිතානි චෙව හොන්ති සුභාවිතානි ච,{2} පටිප්පස්සද්ධානි ච සුප්පටිප්පස්සද්ධානි ච, සකදාගාමිමග්ගක්ඛණෙ පඤ්චින්ද්රියානි භාවීයන්ති, සකදාගාමිඵලක්ඛණෙ පඤ්චින්ද්රියානි භාවිතානි චෙව හොන්ති සුභාවිතානි ච. පටිප්පස්සද්ධානි ච සුප්පටිප්පස්සද්ධානි ච, අනාගාමිමග්ගක්ඛණෙ පඤ්චින්ද්රියානි භාවීයන්ති, අනාගාමිඵලක්ඛණෙ පඤ්චින්ද්රියානි භාවිතානි චෙ ව හොන්ති සුභාවිතානි ච පටිප්පස්සද්ධානි ච සුප්පටිප්පස්සද්ධානි ච, අරහත්තමග්ගක්ඛණෙ පඤ්චින්ද්රියානි භාවීයන්ති, අරහත්තඵලක්ඛණෙ පඤ්චින්ද්රියානි භාවිතානි චෙව හොන්ති සුභාවිතානි ච, පටිප්පස්සද්ධානි ච සුප්පටිප්පස්සද්ධානි ච.
ඉති චතස්සො මග්ගවිසුද්ධියො, චතස්සො ඵලවිසුද්ධියො, චතස්සෙ සමුච්ඡෙදවිසුද්ධියො, චතස්සො පටිප්පස්සද්ධිවිසුද්ධියො. ඉමෙහි චතූහාකාරෙහි පඤ්චින්ද්රියානි භාවීයන්ති, ඉමෙහි චතූහාකාරෙහි පඤ්චින්ද්රියානි භාවිතානි චෙව හොන්ති සුභාවිතානි ච, පටිප්පස්සද්ධානි ච සුප්පටිප්පස්සද්ධානි ච.
කතින්නං{1} පුග්ගලානං ඉන්ද්රියභාවනා. කති පුග්ගලා භාවිතින්ද්රියා. අට්ඨන්නං පුග්ගලානං ඉන්ද්රියභාවනා, තයො පුග්ගලා භාවිතින්ද්රියා.
කතමෙසං අට්ඨන්නං පුග්ගලානං ඉන්ද්රියභාවනා: සත්තන්නඤ්ච සෙක්ඛානං පුථුජ්ජනකල්යාණකස්ස ච{2} ඉමෙසං අට්ඨන්නං පුග්ගලානං ඉන්ද්රියභාවනා, කතමෙ තයො පුග්ගලා භාවිතින්ද්රියා: සවනෙන බුද්ධො{3} තථාගතස්ස සාවකො{4} ඛීණාසවො භාවිතින්ද්රියො, සයං භූතට්ඨෙන{5} පච්චෙකබුද්ධො{6} භාවිතින්ද්රියො, අප්පමෙය්යට්ඨෙන තථාගතො අරහං සම්මාසම්බුද්ධො භාවිතින්ද්රියො. ඉමෙ තයො පුග්ගලා භාවිතින්ද්රියා.
ඉති ඉමෙසං අට්ඨන්නං පුග්ගලානං ඉන්ද්රියභාවනා, ඉමෙ තයො පුග්ගලා භාවිතින්ද්රියා.
පඨමසුත්ත නිද්දෙසො.
4-2. දුතියසුත්තං
[සාවත්ථිනිදානං]
පඤ්චිමානි භික්ඛවෙ, ඉන්ද්රියානි. කතමානි පඤ්ච: සද්ධින්ද්රියං විරියින්ද්රියං සතින්ද්රියං සමාධින්ද්රියං පඤ්ඤින්ද්රියං.
යෙ හි කෙචි{7} භික්ඛවෙ සමණා වා බ්රාහ්මණා වා ඉමෙසං පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච අදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං නප්පජානන්ති, නමෙතෙ භික්ඛවෙ, සමණා වා බ්රාහ්මණා වා සමණෙසු වා සමණසම්මතා, බ්රාහ්මණෙසු වා බ්රාහ්මණසම්මතා, න ච පන තෙ{8} ආයස්මන්තො සාමඤ්ඤත්ථං වා{9} බ්රහ්මඤ්ඤත්ථං වා දිට්ඨෙව ධම්මෙ සයං අභිඤ්ඤා සච්ඡිකත්වා උපසම්පජ්ජ විහරන්තී.
යෙ ච ඛො කෙචි{10} භික්ඛවෙ, සමණා වා බ්රාහ්මණා වා ඉමෙසං පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං සමුදයඤ්ච අත්ථඞ්ගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං පජානන්ති, තෙ ඛොමෙ{11} භික්ඛවෙ සමණා වා බ්රාහ්මණා වා සමණෙසු වා සමණසම්මතා, බ්රාහ්මණෙසුවා බ්රාහ්මණසම්මතා, තෙ ච පනායස්මන්තො{12} සාමඤ්ඤත්ථං වා{13} බ්රහ්මඤ්ඤත්ථං වා දිට්ඨෙව ධම්මෙ සයං අභිඤ්ඤා සච්ඡිකත්වා උපසම්පජ්ජ විහරන්තී’ති.
කතිහාකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං සමුදයො හොති, කතිහාකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං සමුදයං පජානාති. කතිහාකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අත්ථඞ්ගමො හොති, කතිහාකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අත්ථඞ්ගමං පජානාති. කතිහාකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අස්සාදො හොති, කතිහාකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අස්සාදං පජානාති. කතිහාකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං ආදීනවො හොති, කතිහාකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං ආදීනවං පජානාති කතිහාකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං නිස්සරණං හොති, කතිහාකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං නිස්සරණං පජානාති:
චත්තාරීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං සමුදයො හොති, චත්තාරීසාය ආකාරෙහි සමුදයං පජානාති. චත්තාරීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියජනං අත්ථඞ්ගමො හොති. චත්තාරීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අත්ථඞ්ගමං පජානාති. පඤ්චවීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අස්සාදො හොති, පඤ්චවීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අස්සාදං පජානාති, පඤ්චවීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං ආදීනවො හොති, පඤ්චවීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං ආදීනවං පජානාති, අසීතිසතං ආකාරෙහි{1} පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං නිස්සරණං හොති, අසීතිසතං ආකාරෙහි{1} පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං නිස්සරණං පජානාති.
කතමෙහි චත්තාරීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං සමුදයො හොති, කතමෙහි චත්තාරීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං සමුදයො හොති,
අධිමොක්ඛත්ථාය ආවජ්ජනාය සමුදයො සද්ධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, අධිමොක්ඛවසෙන ඡන්දස්ස සමුදයො සද්ධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, අධිමොක්ඛවසෙන මනසිකාරස්ස සමුදයො සද්ධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, සද්ධින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තුපට්ඨානං සද්ධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, පග්ගහත්ථාය ආවජ්ජනාය සමුදයො විරියින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, පග්ගහවසෙන ඡන්දස්ස සමුදයො විරියින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, පග්ගහවසෙන මනසිකාරස්ස සමුදයො විරියින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, විරියින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තුපට්ඨානං විරියින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති. උපට්ඨානත්ථාය ආවජ්ජනාය සමුදයො සතින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, උපට්ඨානවසෙන ඡන්දස්ස සමුදයො සතින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, උපට්ඨානවසෙන මනසිකාරස්ස සමුදයො සතින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, සතින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තුපට්ඨානං සතින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, අවික්ඛෙපත්ථාය ආවජ්ජනාය සමුදයො සමාධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, අවික්ඛෙපවසෙන ඡන්දස්ස සමුදයො සමාධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, අවික්ඛෙපවසෙන මනසිකාරස්ස සමුදයො සමාධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, සමාධින්ද්රියස්ස වස්සෙන එකත්තුපට්ඨානං සමාධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, දස්සනත්ථාය ආවජ්ජනාය සමුදයො පඤ්ඤින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, දස්සනවසෙන ඡන්දස්ස සමුදයො පඤ්ඤින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, දස්සනවසෙන මනසිකාරස්ස සමුදයො පඤ්ඤින්ද්රියස්ස සමුදයොහොති, පඤ්ඤින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තුපට්ඨානං පඤ්ඤින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති.
අධිමොක්ඛත්ථාය ආවජ්ජනාය සමුදයො සද්ධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, පග්ගහත්ථාය ආවජ්ජනාය සමුදයො විරියින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති. උපට්ඨානත්ථාය ආවජ්ජනාය සමුදයො සතින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, අවික්ඛෙපත්ථාය ආවජ්ජනාය සමුදයො සමාධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති. දස්සනත්ථාය ආවජ්ජනාය සමුදයො පඤ්ඤින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, අධිමොක්ඛවසෙන ඡන්දස්ස සමුදයො සද්ධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, පග්ගහවසෙන ඡන්දස්ස සමුදයො විරියින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, උපට්ඨානවසෙන ඡන්දස්ස සමුදයො සතින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, අවික්ඛෙපවසෙන ඡන්දස්ස සමුදයො සමාධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, දස්සනවසෙන ඡන්දස්ස සමුදයො පඤ්ඤින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති.
අධිමොක්ඛවසෙන මනසිකාරස්ස සමුදයො සද්ධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, පග්ගහවසෙන මනසිකාරස්ස සමුදයො විරියින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, උපට්ඨානවසෙන මනසිකාරස්ස සමුදයො සතින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, අවික්ඛෙපවසෙන මනසිකාරස්ස සමුදයො සමාධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, දස්සනවසෙන මනසිකාරස්ස සමුදයො පඤ්ඤින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, සද්ධින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තුපට්ඨානං සද්ධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, විරියින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තුපට්ඨානං විරියින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, සතින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තු පට්ඨානං සතින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, සමාධින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තුපට්ඨානං සමාධින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති, පඤ්ඤින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තුපට්ඨානං පඤ්ඤින්ද්රියස්ස සමුදයො හොති.
ඉමෙහි චත්තාලීසාය ආකාරෙහි පඤ්ඤන්නං ඉන්ද්රියානං සමුදයො හොති, ඉමෙහි චත්තාලීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං සමුදයං පජානාති.
කතමෙහි චත්තාලීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අත්ථඞ්ගමො හොති, කතමෙහි චත්තාරීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අත්ථඞ්ගමං පජානාති.
අධිමොක්ඛත්ථාය ආවජ්ජනාය අත්ථඞ්ගමො සද්ධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, අධිමොක්ඛවසෙන ඡන්දස්ස අත්ථඞ්ගමො සද්ධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, අධිමොක්ඛවසෙන මනසිකාරස්ස අත්ථඞ්ගමො සද්ධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, සද්ධින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්ත අනුපට්ඨානං{1} සද්ධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති.
පග්ගහත්ථාය ආවජ්ජනාය අත්ථඞ්ගමො විරියින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, පග්ගහවසෙන ඡන්දස්ස අත්ථඞ්ගමො විරියින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, පග්ගහවසෙන මනසිකාරස්ස අත්ථඞ්ගමො විරියින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, විරියින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තඅනුපට්ඨානං විරියින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති.
උපට්ඨානත්ථාය ආවජ්ජනාය අත්ථඞ්ගමො සතින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, උපට්ඨානවසෙන ඡන්දස්ස අත්ථඞ්ගමො සතින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, උපට්ඨානවසෙන මනසිකාරස්ස අත්ථඞ්ගමො සතින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, සතින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තඅනුපට්ඨානං සතින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති.
අවික්ඛෙපත්ථාය ආවජ්ජනාය අත්ථඞ්ගමො සමාධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, අවික්ඛෙපවසෙන ඡන්දස්ස අත්ථඞ්ගමො සමාධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, අවික්ඛෙපවසෙන මනසිකාරස්ස අත්ථඞ්ගමො සමාධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, සමාධින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තඅනුපට්ඨානං සමාධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති.
දස්සනත්ථාය ආවජ්ජනාය අත්ථඞ්ගමො පඤ්ඤින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, දස්සනවසෙන ඡන්දස්ස අත්ථඞ්ගමො පඤ්ඤින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, දස්සනවසෙන මනසිකාරස්ස අත්ථඞ්ගමො පඤ්ඤින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, පඤ්ඤින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තඅනුපට්ඨානං පඤ්ඤින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති.
අධිමොක්ඛත්ථාය ආවජ්ජනාය අත්ථඞ්ගමො සද්ධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, පග්ගහත්ථාය ආවජ්ජනාය අත්ථඞ්ගමො විරියින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, උපට්ඨානත්ථාය ආවජ්ජනාය අත්ථඞ්ගමො සතින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, අවික්ඛෙපත්ථාය ආවජ්ජනාය අත්ථඞ්ගමො සමාධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, දස්සනත්ථාය ආවජ්ජනාය අත්ථඞ්ගමො පඤ්ඤින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති.
අධිමොක්ඛවසෙන ඡන්දස්ස අත්ථඞ්ගමො සද්ධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, පග්ගහවසෙන ඡන්දස්ස අත්ථඞ්ගමො විරියින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, උපට්ඨානවසෙන ඡන්දස්ස අත්ථඞ්ගමො සතින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, අවික්ඛෙපවසෙන ඡන්දස්ස අත්ථඞ්ගමො සමාධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, දස්සනවසෙන ඡන්දස්ස අත්ථඞ්ගමො පඤ්ඤියන්ද්රිස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති.
අධිමොක්ඛවසෙන මනසිකාරස්ස අත්ථඞ්ගමො සද්ධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, පග්ගහවසෙන මනසිකාරස්ස අත්ථඞ්ගමො විරියින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, උපට්ඨානවසෙන මනසිකාරස්ස අත්ථඞ්ගමො සතින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, අවික්ඛෙපවසෙන මනසිකාරස්ස අත්ථඞ්ගමො සමාධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, දස්සනවසෙන මනසිකාරස්ස අත්ථඞ්ගමො පඤ්ඤින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති.
සද්ධින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තඅනුපට්ඨානං සද්ධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති. විරියින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තඅනුපට්ඨානං විරියින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, සතින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තඅනුපට්ඨානං සතින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, සමාධින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්තඅනුපට්ඨානං සමාධින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති, පඤ්ඤින්ද්රියස්ස වසෙන එකත්ත අනුපට්ඨානං පඤ්ඤින්ද්රියස්ස අත්ථඞ්ගමො හොති.
ඉමෙහි චත්තාලීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අත්ථඞ්ගමො හොති, ඉමෙහි චත්තාලීසාය ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අත්ථඞ්ගමං පජානාති.
කතමෙහි පඤ්චවීසතියා ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අස්සාදො හොති, කතමෙහි පඤ්චවීසතියා ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අස්සාදං පජානාති:
අස්සද්ධියස්ස අනුපට්ඨානං සද්ධින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, අස්සද්ධිය පරිළාහස්ස අනුපට්ඨානං සද්ධින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, අධිමොක්ඛචරියාය වෙසාරජ්ජං සද්ධින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, සන්තො ච විහාරාධිගමො සද්ධින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, යං සද්ධින්ද්රියං පටිච්ච උප්පජ්ජති සුඛං සොමනස්සං අයං සද්ධින්ද්රියස්ස අස්සාදො.
කොසජ්ජස්ස අනුපට්ඨානං විරියින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, කොසජ්ජපරිළාහස්ස අනුපට්ඨානං විරියින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, පග්ගහචරියාය වෙසාරජ්ජං විරියින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, සන්තො ච විහාරාධිගමො විරියින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, යං විරියින්ද්රියං පටිච්ච උප්පජ්ජති සුඛං සොමනස්සං. අයං විරියින්ද්රියස්ස අස්සාදො.
පමාදස්ස අනුපට්ඨානං සතින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, පමාදපරිළාහස්ස අනුපට්ඨානං සතින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, උපට්ඨානචරියාය වෙසාරජ්ජං සතින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, සන්තො ච විහාරාධිගමො සතින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, යං සතින්ද්රියං පටිච්ච උප්පජ්ජති සුඛං සොමනස්සං, අයං සතින්ද්රියස්ස අස්සාදො.
උද්ධච්චස්ස අනුපට්ඨානං සමාධින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, උද්ධච්චපරිළාහස්ස අනුපට්ඨානං සමාධින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, අවික්ඛෙපචරියාය වෙසාරජ්ජං සමාධින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, සන්තො ච විහාරාධිගමො සමාධින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, යං සමාධින්ද්රියං පටිච්ච උප්පජ්ජති සුඛං සොමනස්සං, අයං සමාධින්ද්රියස්ස අස්සාදො.
අවිජ්ජජය අනුපට්ඨානං පඤ්ඤින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, අවිජ්ජාපරිළාහස්ස අනුපට්ඨානං පඤ්ඤින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, දස්සනචරියාය වෙසාරජ්ජං පඤ්ඤින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, සන්තො ච විහාරාධිගමො පඤ්ඤින්ද්රියස්ස අස්සාදො හොති, යං පඤ්ඤින්ද්රියං පටිච්ච උප්පජ්ජති සුඛං සොමනස්සං, අයං පඤ්ඤින්ද්රියස්ස අස්සාදො.
ඉමෙහි පඤ්චවීසතියා ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අස්සාදො හොති, ඉමෙහි පඤ්චවීසතියා ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං අස්සාදං පජානාති.
කතමෙහි පඤ්චවීසතියා ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං ආදීනවො හොති, කතමෙහි පඤ්චවීසතියා ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං ආදීනවං පජානාති:
අස්සද්ධියස්ස උපට්ඨානං සද්ධින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, අස්සද්ධියපරිළාහස්ස උපට්ඨානං සද්ධින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, අනිච්චට්ඨෙන සද්ධින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, දුක්ඛට්ඨෙන සද්ධින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, අනත්තට්ඨෙන සද්ධින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති.
කොසජ්ජස්ස උපට්ඨානං විරින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, කොසජ්ජපරිළාහස්ස උපට්ඨානං විරියින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, අනිච්චට්ඨෙන විරියින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, දුක්ඛට්ඨෙන -පෙ- අනත්තට්ඨෙන විරියින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති.
පමාදස්ස උපට්ඨානං සතින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, පමාදපරිළාහස්ස උපට්ඨානං සතින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, අනිච්චට්ඨෙන සතින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, දුක්ඛට්ඨෙන -පෙ- අනත්තට්ඨෙන සතින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති. දීනවො හොති.
උද්ධච්චස්ස උපට්ඨානං සමාධින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, උද්ධච්චපරිළාහස්ස උපට්ඨානං සමාධින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, අනිච්චට්ඨෙන සමාධින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, දුක්ඛට්ඨෙන -පෙ- අනත්තට්ඨෙන සමාධින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති.
අවිජ්ජාය උපට්ඨානං පඤ්ඤින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, අවිජ්ජාපරිළාහස්ස උපට්ඨානං පඤ්ඤින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, අනිච්චට්ඨෙන පඤ්ඤින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති, දුක්ඛට්ඨෙන -පෙ- අනත්තට්ඨෙන පඤ්ඤින්ද්රියස්ස ආදීනවො හොති.
ඉමෙහි පඤ්චවීසතියා ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං ආදීනවො හොති. ඉමෙහි පඤ්චවීසතියා ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං ආදීනවං පජානාති.
කතමෙහි අසීතිසතං ආකාරෙහි{1} පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං නිස්සරණං හොති. කතමෙහි අසීතිසතං ආකාරෙහි පඤ්චන්නං ඉන්ද්රියානං නිස්සරණං පජානාති.
අධිමොක්ඛට්ඨෙන සද්ධින්ද්රියං අස්සද්ධියා නිස්සටං{2} හොති, අස්සද්ධියපරිළාහා නිස්සටං{2} හොති තදනුවත්තකකිලෙසෙහි ච ඛන්ධෙහි ච නිස්සටං හොති, බහිද්ධා ච සබ්බනිමිත්තෙහි නිස්සටං හොති, තතො පණීතතරසද්ධින්ද්රියස්ස පටිලාභා පූරිමතරසද්ධින්ද්රියා නිස්සටං හොති.
පග්ගහට්ඨෙන විරියින්ද්රියං කොසජ්ජා නිස්සටං හොති, කොස්සජ්ජපරිළාහා නිස්සටං හොති, තදනුවත්තකකිලෙසෙහි ච ඛන්ධෙහි ච නිස්සටං හොති, බහිද්ධා ච සබ්බනිමිත්තෙහි නිස්සටං හොති, තතො පණීතතර විරියින්ද්රියස්ස පටිලාභා පුරිමතරවිරියින්ද්රියා නිස්සටං හොති.
උපට්ඨානට්ඨෙන සතින්ද්රියා පමාදා නිස්සටං හොති. පමාදපරිළාහා නිස්සටං හොති, තදනුවත්තකකිලෙසෙහි ච ඛන්ධෙහි ච නිස්සටං හොති, බහිද්ධා ච සබ්බනිමිත්තෙහි නිස්සටං හොති, තතො පණීතතරසතින්ද්රියස්ස පටිලාභා පුරිමතරසතින්ද්රියා නිස්සටං හොති.
අවික්ඛෙපට්ඨෙන සමාධින්ද්රියං උද්ධච්චා නිස්සටං හොති, උද්ධච්ච පරිළාහා නිස්සටං හොති, තදනුවත්තකකිලෙසෙහි ච ඛන්ධෙහි ච නිස්සටං හොති, බහිද්ධා ච සබ්බනිමිත්තෙහි නිස්සටං හොති, තතො පණීතතරසමාධින්ද්රියස්ස පටිලාභා පුරිමතරසමාධින්ද්රියා නිස්සටං හොති.
දස්සනට්ඨෙන පඤ්ඤින්ද්රියං අවිජ්ජාය නිස්සටං හොති, අවිජ්ජාපරිළාහා නිස්සටං හොති, තදනුවත්තකකිලෙසෙහි ච ඛන්ධෙහි ච නිස්සටං හොති, බහිද්ධා ච සබ්බනිමිත්තෙහි නිස්සටං හොති, තතො පණීතතරපඤ්ඤින්ද්රියස්ස පටිලාභා පුරිමතරපඤ්ඤින්ද්රියා නිස්සටං හොති.
පුබ්බභාගෙ පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි පඨමජ්ඣානවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, පඨමෙ ඣානෙ{1} පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි{2} දුතියජ්ඣානවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, දුතියෙ ඣානෙ{3} පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි{2} තතියජ්ඣානවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානා හොන්ති, තතියෙ ඣානෙ පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි චතුත්ථාජ්ඣානවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානා හොන්ති, චතුත්ථෙ ඣානෙ පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි ආකාසානඤ්චායතනසමාපත්තිවසෙන{4} පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති. ආකාසානඤ්චායතනසමාපත්තියා පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි විඤ්ඤාණඤ්චායතනසමාපත්තිවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, විඤ්ඤාණඤ්චායතනසමාපත්තියා පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි ආකිඤ්චඤ්ඤායතනසමාපත්තිවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, ආකිඤ්චඤ්ඤායතනසමාපත්තියා පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි නෙවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතනසමාපත්තිවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, නෙවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතනසමාපත්තියා පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි අනිච්චානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති,
අනිච්චානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි දුක්ඛානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, දුක්ඛානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි අනත්තානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, අනත්තානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි නිබ්බිදානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, නිබ්බිදානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි විරාගානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, විරාගානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි නිරොධානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, නිරොධානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි පටිනිස්සග්ගානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, පටිනිස්සග්ගානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි ඛයානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, ඛයානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි වයානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, වයානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි විපරිනාමානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, විපරිනාමානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි අනිමිත්තානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, අනිමිත්තානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි අප්පණිහිතානු පස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, අප්පණිහිතානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි සුඤ්ඤතානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, සුඤ්ඤතානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි අධිපඤ්ඤාධම්මවිපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති අධිපඤ්ඤාධම්මවිපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි යථාභූතඤාණදස්සනවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, යථාභූතඤාණදස්සනෙ පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි ආදීනවානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, ආදීනවානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි පටිසඞ්ඛානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, පටිසඞ්ඛානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි විවට්ටනානුපස්සනාවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, විවට්ටනානුපස්සනාය පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි සොතාපත්තිමග්ගවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, සොතාපත්තිමග්ගෙ පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි සොතාපත්තිඵලසමාපත්තිවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, සොතාපත්තිඵලසමාපත්තියා පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි සකදාගාමිමග්ගවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, සකදාගාමිමග්ගෙ පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි සකදාගාමිඵලසමාපත්තිවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, සකදාගාමිඵලසමාපත්තියා පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි අනාගාමිමග්ගවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, අනාගාමිමග්ගෙ පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි අනාගාමිඵලසමාපත්තිවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි හොන්ති, අනාගාමිඵලසමාපත්තියා පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි අරහත්තමග්ගවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති, අරහත්තමග්ගෙ පඤ්චහි ඉන්ද්රියෙහි අරහත්තඵලසමාපත්තිවසෙන පඤ්චින්ද්රියානි නිස්සටානි හොන්ති.