9. කිත්තාවතා නු ඛො ආවුසො සත්ථු පවිවිත්තස්ස විහරතො සාවකා විවෙකං නානුසික්ඛන්ති? ඉධාවුසො සත්ථු පවිවිත්තස්ස විහරතො සාවකා විවෙකං නානුසික්ඛන්ති. යෙසඤ්ච ධම්මානං සත්ථා පහානමාහ, තෙ ච ධම්මෙ නප්පජහන්ති. බාහුලිකා ච හොන්ති සාථලිකා ඔක්කමනෙ පුබ්බඞ්ගමා පවිවෙකෙ නික්ඛිත්තධුරා. තත්රාවුසො ථෙරා භික්ඛූ තීහි ඨානෙහි ගාරය්හා භවන්ති: ‘සත්ථු පවිවිත්තස්ස විහරතො සාවකා විවෙකං නානුසික්ඛන්තී’ති ඉමිනා පඨමෙන ඨානෙන ථෙරා භික්ඛූ ගාරය්හා භවන්ති. ‘යෙසඤ්ච ධම්මානං සත්ථා පහානමාහ, තෙ ච ධම්මෙ නප්පජහන්තී’ති ඉමිනා දුතියෙන ඨානෙන ථෙරා භික්ඛූ ගාරය්හා භවන්ති. ‘බාහුලිකා ච සාථලිකා ඔක්කමනෙ පුබ්බඞ්ගමා පවිවෙකෙ නික්ඛිත්තධුරා’ති ඉමිනා තතියෙන ඨානෙන ථෙරා භික්ඛූ ගාරය්හා භවන්ති. ථෙරා හාවුසො භික්ඛූ ඉමෙහි තීහි ඨානෙහි ගාරය්හා භවන්ති.
10. තත්රාවුසො මජ්ඣිමා භික්ඛූ -පෙ- නවා භික්ඛූ තීහි ඨානෙහි ගාරය්හා භවන්ති: ‘සත්ථු පවිවිත්තස්ස විහරතො සාවකා විවෙකං නානුසික්ඛන්තී’ති ඉමිනා පඨමෙන ඨානෙන නවා භික්ඛූ ගාරය්හා භවන්ති. ‘යෙසඤ්ච ධම්මානං සත්ථා පහානමාහ, තෙ ච ධම්මෙ නප්පජහන්තී’ති ඉමිනා දුතියෙන ඨානෙන නවා භික්ඛූ ගාරය්හා භවන්ති. ‘බාහුලිකා ච සාථලිකා ච ඔක්කමනෙ පුබ්බඞ්ගමා පවිවෙකෙ නික්ඛිත්තධුරා’ති ඉමිනා තතියෙන ඨානෙන නවා භික්ඛූ ගාරය්හා භවන්ති. නවා හාවුසො භික්ඛූ ඉමෙහි තීහි ඨානෙහි ගාරය්හා භවන්ති.
එත්තාවතා සත්ථු පවිවිත්තස්ස විහරතො සාවකා විවෙකං නානුසික්ඛන්ති.
11. කිත්තාවතා ච පනාවුසො සත්ථු පවිවිත්තස්ස විහරතො සාවකා විවෙකමනුසික්ඛන්ති? ඉධාවුසො සත්ථු පවිවිත්තස්ස විහරතො සාවකා විවෙකමනුසික්ඛන්ති. යෙසඤ්ච ධම්මානං සත්ථා පහානමාහ, තෙ ච ධම්මෙ පජහන්ති. න ච බාහුලිකා හොන්ති න සාථලිකා ඔක්කමනෙ නික්ඛිත්තධුරා පවිවෙකෙ පුබ්බඞ්ගමා. තත්රාවුසො ථෙරා භික්ඛූ තීහි ඨානෙහි පාසංසා භවන්ති: ‘සත්ථු පවිවිත්තස්ස විහරතො සාවකා විවෙකමනුසික්ඛන්තී’ති ඉමිනා පඨමෙන ඨානෙන ථෙරා භික්ඛූ පාසංසා භවන්ති. ‘යෙසඤ්ච ධම්මානං සත්ථා පහානමාහ, තෙ ච ධම්මෙ පජහන්තී’ති. ඉමිනා දුතියෙන ඨානෙන ථෙරා භික්ඛූ පාසංසා භවන්ති. ‘න ච බාහුලිකා න සාථලිකා ඔක්කමනෙ නික්ඛිත්තධුරා පවිවෙකෙ පුබ්බඞ්ගමා’ති ඉමිනා තතියෙන ඨානෙන ථෙරා භික්ඛූ පාසංසා භවන්ති. ථෙරා හාවුසො භික්ඛූ ඉමෙහි තීහි ඨානෙහි පාසංසා භවන්ති.
12. තත්රාවුසො මජ්ඣිමා භික්ඛූ -පෙ- නවා භික්ඛූ තීහි ඨානෙහි පාසංසා භවන්ති: ‘සත්ථු පවිවිත්තස්ස විහරතො සාවකා විවෙකමනුසික්ඛන්තී’ති ඉමිනා පඨමෙන ඨානෙන නවා භික්ඛූ පාසංසා භවන්ති. ‘යෙසඤ්ච ධම්මානං සත්ථා පහානමාහ, තෙ ච ධම්මෙ පජහන්තී’ති ඉමිනා දුතියෙන ඨානෙන නවා භික්ඛූ පාසංසා භවන්ති. ‘න ච බාහුලිකා න සාථලිකා ඔක්කමනෙ නික්ඛිත්තධුරා පවිවෙකෙ පුබ්බඞ්ගමා’ති ඉමිනා තතියෙන ඨානෙන නවා භික්ඛූ පාසංසා භවන්ති. නවා හාවුසො භික්ඛූ ඉමෙහි තීහි ඨානෙහි පාසංසා භවන්ති.
එත්තාවතා ඛො ආවුසො සත්ථු පවිවිත්තස්ස විහරතො සාවකා විවෙකමනුසික්ඛන්ති.
13. තත්රාවුසො ලොභො ච පාපකො, දොසො ච පාපකො. ලොභස්ස ච පහානාය දොසස්ස ච පහානාය අත්ථි මජ්ඣිමා පටිපදා චක්ඛුකරණී ඤාණකරණී උපසමාය අභිඤ්ඤාය සම්බොධාය නිබ්බානාය සංවත්තති. කතමා ච සා ආවුසො මජ්ඣිමා පටිපදා චක්ඛුකරණී ඤාණකරණී උපසමාය අභිඤ්ඤාය සම්බොධාය නිබ්බානාය සංවත්තති? අයමෙව අරියො අට්ඨඞ්ගිකො මග්ගො. සෙය්යථීදං: සම්මාදිට්ඨි සම්මාසඞ්කප්පො සම්මාවාචා සම්මාකම්මන්තො සම්මාආජීවො සම්මාවායාමො සම්මාසති සම්මාසමාධි. අයං ඛො සා ආවුසො මජ්ඣිමා පටිපදා චක්ඛුකරණී ඤාණකරණී උපසමාය අභිඤ්ඤාය සම්බොධාය නිබ්බානාය සංවත්තති.
14. තත්රාවුසො කොධො ච පාපකො. උපනාහො ච පාපකො -පෙ- මක්ඛො ච පාපකො. පලාසො ච පාපකො. -පෙ- ඉස්සා ච පාපිකා. මච්ඡෙරඤ්ච පාපකං. -පෙ- මායා ච පාපිකා. සාඨෙය්යඤ්ච පාපකං. -පෙ- ථම්භො ච පාපකො. සාරම්භො ච පාපකො. -පෙ- මානො ච පාපකො. අතිමානො ච පාපකො. -පෙ- මදො ච පාපකො, පමාදො ච පාපකො. මදස්ස ච පහානාය පමාදස්ස ච පහානාය අත්ථි මජ්ඣිමා පටිපදා චක්ඛුකරණී ඤාණකරණී උපසමාය අභිඤ්ඤාය සම්බොධාය නිබ්බානාය සංවත්තති. කතමා ච ආවුසො මජ්ඣිමා පටිපදා චක්ඛුකරණී ඤාණකරණී උපසමාය අභිඤ්ඤාය සම්බොධාය නිබ්බානාය සංවත්තති. අයමෙව අරියො අට්ඨඞ්ගිකො මග්ගො. සෙය්යථිදං: සම්මාදිට්ඨි සම්මාසඞ්කප්පො සම්මාවාචා සම්මාකම්මන්තො සම්මාආජීවො සම්මාවායාමො සම්මාසති සම්මාසමාධි. අයං ඛො සා ආවුසො මජ්ඣිමා පටිපදා චක්ඛුකරණී ඤාණකරණී උපසමාය අභිඤ්ඤාය සම්බොධාය නිබ්බානාය සංවත්තතීති.
15. ඉදමවොච ආයස්මා සාරිපුත්තො අත්තමනා තෙ භික්ඛූ ආයස්මතො සාරිපුත්තස්ස භාසිතං අභිනන්දුන්ති.
ධම්මදායාදසුත්තං තතියං.
1. 1. 4.
භයභෙරවසුත්තං
1. එවං මෙ සුතං: එකං සමයං භගවා සාවත්ථියං විහරති ජෙතවනෙ අනාථපිණ්ඩිකස්ස ආරාමෙ. අථ ඛො ජාණුස්සොණි බ්රාහ්මණො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා භගවතා සද්ධිං සම්මොදි. සම්මොදනීයං කථං සාරාණීයං වීතිසාරෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නො ඛො ජාණුස්සොණි බ්රාහ්මණො භගවන්තං එතදවොච:
2. යෙ’මෙ භො ගොතම කුලපුත්තා භවන්තං ගොතමං උද්දිස්ස සද්ධා අගාරස්මා අනගාරියං පබ්බජිතා, භවං තෙසං ගොතමො පුබ්බඞ්ගමො. භවං තෙසං ගොතමො බහුකාරො භවං තෙසං ගොතමො සමාදපෙතා. භොතො ච ගොතමස්ස සා ජනතා දිට්ඨානුගතිං ආපජ්ජතීති.
3. “එවමෙතං බ්රාහ්මණ, එවමෙතං බ්රාහ්මණ. යෙ තෙ බ්රාහ්මණ, කුලපුත්තා මමං උද්දිස්ස සද්ධා අගාරස්මා අනගාරියං පබ්බජිතා, අහං තෙසං පුබ්බඞ්ගමො. අහං තෙසං බහුකාරො. අහං තෙසං සමාදපෙතා. මමඤ්ච පන සා ජනතා දිට්ඨානුගතිං ආපජ්ජතීති.
4. දුරභිසම්භවානි හි භො ගොතම, අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි. දුක්කරං පවිවෙකං. දුරභිරමං එකත්තෙ. හරන්ති මඤ්ඤෙ මනො වනානි සමාධිං අලභමානස්ස භික්ඛුනොති.
5. එවමෙතං බ්රාහ්මණ, එවමෙතං බ්රාහ්මණ. දුරභිසම්භවානි හි බ්රාහ්මණ, අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි. දුක්කරං පවිවෙකං. දුරභිරමං එකත්තෙ හරන්ති මඤ්ඤෙ මනො වනානි සමාධිං අලභමානස්ස භික්ඛුනොති. මය්හම්පි ඛො බ්රාහ්මණ, පුබ්බෙව සම්බොධා අනභිසම්බුද්ධස්ස බොධිසත්තස්සෙව සතො එතදහොසි: “දුරභිසම්භවානි හි ඛො අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි. දුක්කරං පවිවෙකං. දුරභිරමං එකත්තෙ. හරන්ති මඤ්ඤෙ මනො වනානි සමාධිං අලභමානස්ස භික්ඛුනො”ති.
6. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා අපරිසුද්ධකායකම්මන්තා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි{1} පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, අපරිසුද්ධ{2}කායකම්මන්තසන්දොසහෙතු හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති{3}; න ඛො පනාහං අපරිසුද්ධ{2}කායකම්මන්තො අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි{1} පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි, පරිසුද්ධකායකම්මන්තොහමස්මි. යෙ හි වො අරියා පරිසුද්ධකායකම්මන්තා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි{1} පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො{4}. එතමහං බ්රාහ්මණ පරිසුද්ධකායකම්මන්තං{5} අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
7. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා අපරිසුද්ධවචීකම්මන්තා -පෙ- අපරිසුද්ධමනොකම්මන්තා -පෙ- අපරිසුද්ධාජීවා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, අපරිසුද්ධාජීවසන්දොසහෙතු හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති; න ඛො පනාහං අපරිසුද්ධාජීවො අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි, පරිසුද්ධාජීවොහමස්මි. යෙ හි වො අරියා පරිසුද්ධාජීවා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො. එතමහං බ්රාහ්මණ පරිසුද්ධාජීවතං අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
8. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා අභිජ්ඣාලූ කාමෙසු තිබ්බසාරාගා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, අභිජ්ඣාලු කාමෙසු තිබ්බසාරාගසන්දොසහෙතු හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති.{3} න ඛො පනාහං අභිජ්ඣාලු කාමෙසු තිබ්බසාරාගො අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි, අනභිජ්ඣාලූහමස්මි. යෙ හි වො අරියා අනභිජ්ඣාලූ අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො. එතමහං බ්රාහ්මණ අනභිජ්ඣාලුතං අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
9. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා බ්යාපන්නචිත්තා පදුට්ඨමනසඞ්කප්පා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති. ව්යාපන්නචිත්තපදුට්ඨමනසඞ්කප්පසන්දොසහෙතු හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති. න ඛො පනාහං බ්යාපන්නචිත්තො පදුට්ඨමනසඞ්කප්පො අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි. මෙත්තචිත්තො හමස්මි. යෙ හි වො අරියා මෙත්තචිත්තා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො. එතමහං බ්රාහ්මණ මෙත්තචිත්තතං අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
10. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා ථීනමිද්ධපරියුට්ඨිතා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, ථීනමිද්ධපරියුට්ඨානසන්දොසහෙතු හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති. න ඛො පනාහං ථීනමිද්ධපරියුට්ඨිතො අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි, විගතථීනමිද්ධොහමස්මි. යෙ හි වො අරියා විගතථීනමිද්ධා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො. එතමහං බ්රාහ්මණ විගතථීනමිද්ධතං අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
11. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා උද්ධතා අවූපසන්ත{1}චිත්තා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, උද්ධතඅවූපසන්තචිත්තසන්දොසහෙතු හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති. න ඛො පනාහං උද්ධතො අවූපසන්තචිත්තො අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි, වූපසන්තචිත්තොහමස්මි. යෙ හි වො අරියා වූපසන්තචිත්තා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො. එතමහං බ්රාහ්මණ වූපසන්තචිත්තතං අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
12. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා කඞ්ඛී වෙචිකිච්ඡී{2} අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, කඞ්ඛාවිචිකිච්ඡා{3}සන්දොසහෙතු හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති. න ඛො පනාහං කඞ්ඛි වෙචිකිච්ඡී{4} අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි, තිණ්ණවිචිකිච්ඡොහමස්මි. යෙ හි වො අරියා තිණ්ණවිචිකිච්ඡා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො. එතමහං බ්රාහ්මණ තිණ්ණවිචිකිච්ඡතං අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
13. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා අත්තුක්කංසකා{1} පරවම්භී අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, අත්තුක්කංසන{2}පරවම්භනසන්දොසහෙතු හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති. න ඛො පනාහං අත්තුක්කංසකො{3} පරවම්භී අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි, අනත්තුක්කංසකො අපරවම්භීහමස්මි. යෙ හි වො අරියා අනත්තුක්කංසකා{3} අපරවම්භී අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො. එතමහං බ්රාහ්මණ අනත්තුක්කංසකතං{4} අපරවම්භිතං අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
14. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා ඡම්භී භීරුක{5}ජාතිකා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, ඡම්භී භීරුකජාතිකසන්දොසහෙතු හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති. න ඛො පනාහං ඡම්භී භීරුකජාතිකො අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි, විගතලොමහංසොහමස්මි. යෙ හි වො අරියා විගතලොමහංසා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො. එතමහං බ්රාහ්මණ විගතලොමහංසතං අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
15. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා ලාභසක්කාරසිලොකං නිකාමයමානා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, ලාභසක්කාරසිලොකං නිකාමයමාන{6}සන්දොසහෙතු හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති. න ඛො පනාහං ලාභසක්කාරසිලොකං නිකාමයමානො අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි, අප්පිච්ඡොහමස්මි. යෙ හි වො අරියා අප්පිච්ඡා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො. එතමහං බ්රාහ්මණ අප්පිච්ඡතං අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
16. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා කුසීතා හීනවිරියා{1} අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, කුසීතහීනවීරියසන්දොසහෙතු හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති. න ඛො පනාහං කුසීතො හීනවිරියො{2} අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි. ආරද්ධවිරියොහමස්මි. යෙ හි වො අරියා ආරද්ධවිරියා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො. එතමහං බ්රාහ්මණ ආරද්ධවිරියතං අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
17. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා මුට්ඨස්සතී අසම්පජානා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, මුට්ඨස්සති අසම්පජානසන්දොසහෙතු හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති. න ඛො පනාහං මුට්ඨස්සති අසම්පජානො අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි. උපට්ඨිතසතිහමස්මි{3}. යෙ හි වො අරියා උපට්ඨිතසතී අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො. එතමහං බ්රාහ්මණ උපට්ඨිසතිතං අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං{4} අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
18. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා අසමාහිතා විබ්භන්තචිත්තා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, අසමාහිතවිබ්භන්තචිත්තසන්දොසහෙතු හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති. න ඛො පනාහං අසමාහිතො විබ්භන්තචිත්තො අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි. සමාධිසම්පන්නොහමස්මි. යෙ හි වො අරියා සමාධිසම්පන්නා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො. එතමහං බ්රාහ්මණ සමාධිසම්පදං අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං{4} අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
19. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යෙ ඛො කෙචි සමණා වා බ්රාහ්මණා වා දුප්පඤ්ඤා එලමූගා{5} අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, දුප්පඤ්ඤඑලමූගසන්දොසහෙතු{5} හවෙ තෙ භොන්තො සමණබ්රාහ්මණා අකුසලං භයභෙරවං අව්හයන්ති. න ඛො පනාහං දුප්පඤ්ඤො එලමූගො අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි. පඤ්ඤාසම්පන්නොහමස්මි. යෙ හි වො අරියා පඤ්ඤාසම්පන්නා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවන්ති, තෙසමහං අඤ්ඤතමො. එතමහං බ්රාහ්මණ පඤ්ඤාසම්පදං අත්තනි සම්පස්සමානො භිය්යො පල්ලොමමාපාදිං{4} අරඤ්ඤෙ විහාරාය.
සොළසපරියායං{6}
20. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: යන්නූනාහං යා තා රත්තියො අභිඤ්ඤාතා අභිලක්ඛිතා චාතුද්දසී පඤ්චදසී අට්ඨමී ච පක්ඛස්ස තථාරූපාසු රත්තිසු{1} යානි තානි ආරාමචෙතියානි වනචෙතියානි රුක්ඛචෙතියානි භිංසනකානි{2} සලොමහංසානි, තථාරූපෙසු සෙනාසනෙසු විහරෙය්යං, අප්පෙවනාම{3} තං භයභෙරවං පස්සෙය්යන්ති. සො ඛො අහං බ්රාහ්මණ අපරෙන සමයෙන යා තා රත්තියො අභිඤ්ඤාතා අභිලක්ඛිතා චාතුද්දසී පඤ්චදසී අට්ඨමී ච පක්ඛස්ස, තථාරූපාසු රත්තිසු යානි තානි ආරාමචෙතියානි වනචෙතියානි රුක්ඛචෙතියානි භිංසනකානි සලොමහංසානි, තථාරූපෙසු සෙනාසනෙසු විහරාමි. තත්ර ච මෙ{4} බ්රාහ්මණ විහරතො මගො{5} වා ආගච්ඡති, මොරො වා කට්ඨං පාතෙති, වාතො වා පණ්ණසටං{6} එරෙති,{7} තස්ස මය්හං{8} එවං හොති:{9} එතං නූන තං භයභෙරවං ආගච්ඡතීති.
21. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ එතදහොසි: කින්නු ඛො අහං අඤ්ඤදත්ථු භයපාටිකඞ්ඛී විහරාමි, යන්නූනාහං යථාභූතයථාභූතස්ස{10} මෙ තං භයභෙරවං ආගච්ඡති, තථාභූතතථාභූතොව{11} තං භයභෙරවං පටිවිනෙය්යන්ති. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ චඞ්කමන්තස්ස තං භයභෙරවං ආගච්ඡති; සො ඛො අහං බ්රාහ්මණ නෙව තාව තිට්ඨාමි, න නිසීදාමි, න නිපජ්ජාමි, යාව චඞ්කමන්තොව තං භයභෙරවං පටිවිනෙමි. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ ඨිතස්ස තං භයභෙරවං ආගච්ඡති; සො ඛො අහං බ්රාහ්මණ නෙව තාව චඞ්කමාමි, න නිසීදාමි, න නිපජ්ජාමි, යාව ඨිතොව තං භයභෙරවං පටිවිනෙමි. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ නිසින්නස්ස තං භයභෙරවං ආගච්ඡති; සො ඛො අහං බ්රාහ්මණ නෙව තාව නිපජ්ජාමි, න තිට්ඨාමි, න චඞ්කමාමි, යාව නිසින්නොව තං භයභෙරවං පටිවිනෙමි. තස්ස මය්හං බ්රාහ්මණ නිපන්නස්ස තං භයභෙරවං ආගච්ඡති; සො ඛො අහං බ්රාහ්මණ නෙව තාව නිසීදාමි, න තිට්ඨාමි, න චඞ්කමාමි, යාව නිපන්නොව තං භයභෙරවං පටිවිනෙමි.
22. සන්ති ඛො පන බ්රාහ්මණ එකෙ සමණබ්රාහ්මණා රත්තිංයෙව සමානං දිවාති සඤ්ජානන්ති, දිවායෙව සමානං රත්තීති සඤ්ජානන්ති; ඉදමහං තෙසං සමණබ්රාහ්මණානං සම්මොහවිහාරස්මිං වදාමි. අහං ඛො පන බ්රාහ්මණ රත්තිංයෙව සමානං රත්තීති සඤ්ජානාමි, දිවායෙව සමානං දිවාති සඤ්ජානාමි. යං ඛො තං බ්රාහ්මණ සම්මා වදමානො වදෙය්ය අසම්මොහධම්මො සත්තො ලොකෙ උප්පන්නො බහුජනහිතාය බහුජනසුඛාය ලොකානුකම්පාය{12} අත්ථාය හිතාය සුඛාය දෙවමනුස්සානන්ති, මමෙව තං සම්මා වදමානො වදෙය්ය අසම්මොහධම්මො සත්තො ලොකෙ උප්පන්නො බහුජනහිතාය බහුජනසුඛාය ලොකානුකම්පාය{12} අත්ථාය හිතාය සුඛාය දෙවමනුස්සානන්ති.
23. ආරද්ධං ඛො පන මෙ බ්රාහ්මණ විරියං අහොසි අසල්ලීනං. උපට්ඨිතා සති අසම්මුට්ඨා.{1} පස්සද්ධො කායො අසාරද්ධො. සමාහිතං චිත්තං එකග්ගං. සො ඛො අහං බ්රාහ්මණ විවිච්චෙව කාමෙහි විවිච්ච අකුසලෙහි ධම්මෙහි සවිතක්කං සවිචාරං විවෙකජං පීතිසුඛං පඨමං ඣානං{2} උපසම්පජ්ජ විහාසිං. විතක්කවිචාරානං වූපසමා අජ්ඣත්තං සම්පසාදනං චෙතසො එකොදිභාවං අවිතක්කං අවිචාරං සමාධිජං පීතිසුඛං දුතියං ඣානං{3} උපසම්පජ්ජ විහාසිං. පීතියා ච විරාගා උපෙඛකො{4} ච විහාසිං සතො ච සම්පජානො, සුඛඤ්ච කායෙන පටිසංවෙදෙසිං, යං තං අරියා ආචික්ඛන්ති ‘උපෙඛකො{4} සතිමා සුඛවිහාරීති තතියං ඣානං{5} උපසම්පජ්ජ විහාසිං. සුඛස්ස ච පහානා දුක්ඛස්ස ච පහානා පුබ්බෙව සොමනස්සදොමනස්සානං අත්ථඞ්ගමා අදුක්ඛං{6}අසුඛං උපෙඛා{7} සතිපාරිසුද්ධිං චතුත්ථං ඣානං{8} උපසම්පජ්ජ විහාසිං.
24. සො එවං සමාහිතෙ චිත්තෙ - පරිසුද්ධෙ, පරියොදාතෙ, අනඞ්ගණෙ, විගතූපක්කිලෙසෙ, මුදුභූතෙ, කම්මනියෙ, ඨිතෙ, ආනෙඤ්ජප්පත්තෙ{9}, පුබ්බෙනිවාසානුස්සතිඤාණාය{10} චිත්තං අභිනින්නාමෙසිං. සො{11} අනෙකවිහිතං පුබ්බෙනිවාසං අනුස්සරාමි. සෙය්යථිදං: එකම්පි ජාතිං, ද්වෙපි ජාතියො, තිස්සොපි ජාතියො, චතස්සොපි ජාතියො, පඤ්චපි ජාතියො, දසපි ජාතියො, වීසම්පි{12} ජාතියො, තිංසම්පි ජාතියො, චත්තාරීසම්පි{13} ජාතියො, පඤ්ඤාසම්පි ජාතියො, ජාතිසතම්පි ජාතිසහස්සම්පි, ජාතිසතසහස්සම්පි, අනෙකෙපි සංවට්ටකප්පෙ, අනෙකෙපි විවට්ටකප්පෙ, අනෙකෙපි සංවට්ටවිවට්ටකප්පෙ, ‘අමුත්රාසිං එවන්නාමො එවංගොත්තො එවංවණ්ණො එවමාහාරො එවංසුඛදුක්ඛපටිසංවෙදී එවමායුපරියන්තො; සො තතො චුතො අමුත්ර උදපාදිං.{14} තත්රාපාසිං එවන්නාමො එවංගොත්තො එවංවණ්ණො එවමාහාරො එවංසුඛදුක්ඛපටිසංවෙදී එවමායුපරියන්තො. සො තතො චුතො ඉධූපපන්නො’ති. ඉති සාකාරං සඋද්දෙසං අනෙකවිහිතං පුබ්බෙනිවාසං අනුස්සරාමි. අයං ඛො මෙ බ්රාහ්මණ රත්තියා පඨමෙ යාමෙ පඨමා විජ්ජා අධිගතා, අවිජ්ජා විහතා, විජ්ජා උප්පන්නා, තමො විහතො ආලොකො උප්පන්නො, යථා තං අප්පමත්තස්ස ආතාපිනො පහිතත්තස්ස විහරතො.
25. සො එවං සමාහිතෙ චිත්තෙ පරිසුද්ධෙ පරියොදාතෙ අනඞ්ගණෙ විගතූපක්කිලෙසෙ මුදුභූතෙ කම්මනියෙ ඨිතෙ ආනෙඤ්ජප්පත්තෙ සත්තානං චුතූපපාතඤාණාය{1} චිත්තං අභිනින්නාමෙසිං. සො දිබ්බෙන චක්ඛුනා විසුද්ධෙන අතික්කන්තමානුසකෙන සත්තෙ පස්සාමි චවමානෙ උපපජ්ජමානෙ හීනෙ පණීතෙ සුවණ්ණෙ දුබ්බණ්ණෙ සුගතෙ දුග්ගතෙ. යථාකම්මූපගෙ සත්තෙ පජානාමි: ඉමෙ වත භොන්තො සත්තා කායදුච්චරිතෙන සමන්නාගතා, වචීදුච්චරිතෙන සමන්නාගතා, මනොදුච්චරිතෙන සමන්නාගතා, අරියානං උපවාදකා, මිච්ඡාදිට්ඨිකා, මිච්ඡාදිට්ඨිකම්මසමාදානා, තෙ කායස්ස භෙදා පරම්මරණා අපායං දුග්ගතිං විනිපාතං නිරයං උපපන්නා.{2} ඉමෙ වා පන භොන්තො සත්තා කායසුචරිතෙන සමන්නාගතා, වචීසුචරිතෙන සමන්නාගතා, මනොසුචරිතෙන සමන්නාගතා, අරියානං අනුපවාදකා, සම්මාදිට්ඨිකා සම්මාදිට්ඨිකම්මසමාදානා, තෙ කායස්ස භෙදා පරම්මරණා සුගතිං සග්ගං ලොකං උපපන්නාති. ඉති දිබ්බෙන චක්ඛුනා විසුද්ධෙන අතික්කන්තමානුසකෙන සත්තෙ පස්සාමි චවමානෙ උපපජ්ජමානෙ හීනෙ පණීතෙ සුවණ්ණෙ දුබ්බණ්ණෙ සුගතෙ දුග්ගතෙ. යථාකම්මූපගෙ සත්තෙ පජානාමි. අයං ඛො මෙ බ්රාහ්මණ රත්තියා මජ්ඣිමෙ යාමෙ දුතියා විජ්ජා අධිගතා, අවිජ්ජා විහතා, විජ්ජා උප්පන්නා, තමො විහතො, ආලොකො උප්පන්නො, යථා තං අප්පමත්තස්ස ආතාපිනො පහිතත්තස්ස විහරතො.
26. සො එවං සමාහිතෙ චිත්තෙ පරිසුද්ධෙ පරියොදාතෙ අනඞ්ගණෙ විගතූපක්කිලෙසෙ මුදුභූතෙ කම්මනියෙ ඨිතෙ ආනෙඤ්ජප්පත්තෙ ආසවානං ඛයඤාණාය{3} චිත්තං අභිනින්නාමෙසිං. සො ඉදං දුක්ඛන්ති යථාභූතං අබ්භඤ්ඤාසිං. අයං දුක්ඛසමුදයොති යථාභූතං අබ්භඤ්ඤාසිං. අයං දුක්ඛනිරොධොති යථාභූතං අබ්භඤ්ඤාසිං. අයං දුක්ඛනිරොධගාමිනී පටිපදාති යථාභූතං අබ්භඤ්ඤාසිං: ඉමෙ ආසවාති යථාභූතං අබ්භඤ්ඤාසිං. අයං ආසවසමුදයොති යථාභූතං අබ්භඤ්ඤාසිං. අයං ආසවනිරොධොති යථාභූතං අබ්භඤ්ඤාසිං. අයං ආසවනිරොධගාමිනී පටිපදාති යථාභූතං අබ්භඤ්ඤාසිං. තස්ස මෙ එවං ජානතො එවං පස්සතො කාමාසවාපි චිත්තං විමුච්චිත්ථ. භවාසවාපි චිත්තං විමුච්චිත්ථ. අවිජ්ජාසවාපි චිත්තං විමුච්චිත්ථ. විමුත්තස්මිං විමුත්තමිති ඤාණං අහොසි. ‘ඛීණා ජාති, වුසිතං බ්රහ්මචරියං, කතං කරණීයං, නාපරං ඉත්ථත්තායාති අබ්භඤ්ඤාසිං. අයං ඛො මෙ බ්රාහ්මණ රත්තියා පච්ඡිමෙ යාමෙ තතියා විජ්ජා අධිගතා, අවිජ්ජා විහතා, විජ්ජා උප්පන්නා, තමො විහතො, ආලොකො උප්පන්නො, යථා තං අප්පමත්තස්ස ආතාපිනො පහිතත්තස්ස විහරතො.
27. සියා ඛො පන තෙ බ්රාහ්මණ එවමස්ස: අජ්ජාපි නූන සමණො ගොතමො අවීතරාගො අවීතදොසො අවීතමොහො, තස්මා අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවතීති. න ඛො පනෙතං බ්රාහ්මණ, එවං දට්ඨබ්බං. ද්වෙ ඛො අහං බ්රාහ්මණ අත්ථවසෙ සම්පස්සමානො අරඤ්ඤෙ වනපත්ථානි පන්තානි සෙනාසනානි පටිසෙවාමි: අත්තනො ච දිට්ඨධම්මසුඛවිහාරං සම්පස්සමානො, පච්ඡිමඤ්ච ජනතං අනුකම්පමානොති.
28. අනුකම්පිතරූපායං{1} භොතා ගොතමෙන පච්ඡිමා ජනතා, යථා තං අරහතා සම්මාසම්බුද්ධෙන. අභික්කන්තං භො ගොතම. අභික්කන්තං භො ගොතම. සෙය්යථාපි භො ගොතම නික්කුජ්ජිතං වා උක්කුජ්ජෙය්ය, පටිච්ඡන්නං වා විවරෙය්ය, මූළ්හස්ස වා මග්ගං ආචික්ඛෙය්ය, අන්ධකාරෙ වා තෙලපජ්ජොතං ධාරෙය්ය චක්ඛුමන්තො රූපානි දක්ඛින්තීති{2} එවමෙවං භොතා ගොතමෙන අනෙකපරියායෙන ධම්මො පකාසිතො. එසාහං භවන්තං{3} ගොතමං සරණං ගච්ඡාමි ධම්මඤ්ච භික්ඛුසඞ්ඝඤ්ච. උපාසකං මං භවං ගොතමො ධාරෙතු අජ්ජතග්ගෙ පාණුපෙතං සරණං{4} ගතන්ති.
භයභෙරවසුත්තං චතුත්ථං.
1. 1. 5.
අනඞ්ගණසුත්තං
1. එවං මෙ සුතං: එකං සමයං භගවා සාවත්ථියං විහරති ජෙතවනෙ අනාථපිණ්ඩිකස්ස ආරාමෙ. තත්ර ඛො ආයස්මා සාරිපුත්තො භික්ඛූ ආමන්තෙසි: ආවුසො භික්ඛවොති.{5} ආවුසොති ඛො තෙ භික්ඛූ ආයස්මතො සාරිපුත්තස්ස පච්චස්සොසුං. ආයස්මා සාරිපුත්තො එතදවොච:
2. චත්තාරො’මෙ ආවුසො පුග්ගලා සන්තො සංවිජ්ජමානා ලොකස්මිං. කතමෙ චත්තාරො? ඉධාවුසො එකච්චො පුග්ගලො සාඞ්ගණො’ව{6} සමානො ‘අත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං නප්පජානාති. ඉධ පනාවුසො එකච්චො පුග්ගලො සාඞ්ගණො’ව{6} සමානො ‘අත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං පජානාති. –
ඉධාවුසො එකච්චො පුග්ගලො අනඞ්ගණොව සමානො ‘නත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං නප්පජානාති. ඉධ පනාවුසො එකච්චො පුග්ගලො අනඞ්ගණොව සමානො ‘නත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං පජානාති. තත්රාවුසො ‘ය්වායං පුග්ගලො සාඞ්ගණොව සමානො ‘අත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං නප්පජානාති, අයං ඉමෙසං ද්වින්නං පුග්ගලානං සාඞ්ගණානංයෙව සතං හීනපුරිසො අක්ඛායති. තත්රාවුසො ය්වායං පුග්ගලො සාඞ්ගණොව සමානො ‘අත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං පජානාති, අයං ඉමෙසං ද්වින්නං පුග්ගලානං සාඞ්ගණානංයෙව සතං සෙට්ඨපුරිසො අක්ඛායති. තත්රාවුසො ය්වායං පුග්ගලො අනඞ්ගණොව සමානො ‘නත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං නප්පජානාති, අයං ඉමෙසං ද්වින්නං පුග්ගලානං අනඞ්ගණානංයෙව සතං හීනපුරිසො අක්ඛායති. තත්රාවුසො ය්වායං පුග්ගලො අනඞ්ගණොව සමානො ‘නත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං පජානාති, අයං ඉමෙසං ද්වින්නං පුග්ගලානං අනඞ්ගණානංයෙව සතං සෙට්ඨපුරිසො අක්ඛායතීති.
3. එවං වුත්තෙ ආයස්මා මහාමොග්ගල්ලානො ආයස්මන්තං සාරිපුත්තං එතදවොච: කො නු ඛො ආවුසො සාරිපුත්ත හෙතු කො පච්චයො, යෙනිමෙසං ද්වින්නං පුග්ගලානං සාඞ්ගණානංයෙව සතං එකො හීනපුරිසො අක්ඛායති? එකො සෙට්ඨපුරිසො අක්ඛායති? කො පනාවුසො සාරිපුත්ත හෙතු කො පච්චයො, යෙනිමෙසං ද්වින්නං පුග්ගලානං අනඞ්ගණානංයෙව සතං එකො හීනපුරිසො අක්ඛායති? එකො සෙට්ඨපුරිසො අක්ඛායතීති?
4. තත්රාවුසො ය්වායං පුග්ගලො සාඞ්ගණොව සමානො ‘අත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං නප්පජානාති, තස්සෙතං පාටිකඞ්ඛං: න ඡන්දං ජනෙස්සති, න වායමිස්සති, න විරියං{1} ආරභිස්සති තස්සඞ්ගණස්ස පහානාය. සො සරාගො සදොසො සමොහො සාඞ්ගණො සඞ්කිලිට්ඨචිත්තො කාලං කරිස්සති. සෙය්යථාපි ආවුසො කංසපාති{2} ආභතා ආපණා වා කම්මාරකුලා වා රජෙන ච මලෙන ච පරියොනද්ධා, තමෙනං සාමිකා න චෙව පරිභුඤ්ජෙය්යුං, න ච පරියොදපෙය්යුං, රජාපථෙ ච නං නික්ඛිපෙය්යුං, එවං හි සා ආවුසො කංසපාති අපරෙන සමයෙන සඞ්කිලිට්ඨතරා අස්ස මලග්ගහීතාති.{3} එවමාවුසොති. එවමෙව ඛො ආවුසො ය්වායං පුග්ගලො සාඞ්ගණොව සමානො ‘අත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං නප්පජානාති, තස්සෙතං පාටිකඞ්ඛං: න ඡන්දං ජනෙස්සති, න වායමිස්සති, න විරියං ආරභිස්සති තස්සඞ්ගණස්ස පහානාය. සො සරාගො සදොසො සමොහො සාඞ්ගණො සඞ්කිලිට්ඨචිත්තො කාලං කරිස්සති.
5. තත්රාවුසො ය්වායං පුග්ගලො සාඞ්ගණොව සමානො ‘අත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං පජානාති, තස්සෙතං පාටිකඞ්ඛං: ඡන්දං ජනෙස්සති, වායමිස්සති විරියං ආරභිස්සති තස්සඞ්ගණස්ස පහානාය. සො අරාගො අදොසො අමොහො අනඞ්ගණො අසඞ්කිලිට්ඨචිත්තො කාලං කරිස්සති. සෙය්යථාපි ආවුසො කංසපාති{1} ආභතා ආපණා වා කම්මාරකුලා වා රජෙන ච මලෙන ච පරියොනද්ධා, තමෙනං සාමිකා පරිභුඤ්ජෙය්යුඤ්චෙව පරියොදපෙය්යුඤ්ච, න ච නං{2} රජාපථෙ නික්ඛිපෙය්යුං, එවං හි සා ආවුසො කංසපාති අපරෙන සමයෙන පරිසුද්ධා{3} අස්ස පරියොදාතාති. එවමාවුසොති. එවමෙව ඛො ආවුසො ය්වායං පුග්ගලො සාඞ්ගණොව සමානො ‘අත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං පජානාති, තස්සෙතං පාටිකඞ්ඛං: ඡන්දං ජනෙස්සති, වායමිස්සති, විරියං ආරභිස්සති තස්සඞ්ගණස්ස පහානාය. සො අරාගො අදොසො අමොහො අනඞ්ගණො අසඞ්කිලිට්ඨචිත්තො කාලං කරිස්සති.
6. තත්රාවුසො ය්වායං පුග්ගලො අනඞ්ගණොව සමානො ‘නත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං නප්පජානාති; තස්සෙතං පාටිකඞ්ඛං: සුභනිමිත්තං මනසි කරිස්සති. තස්ස සුභනිමිත්තස්ස මනසිකාරා රාගො චිත්තං අනුද්ධංසෙස්සති. සො සරාගො සදොසො සමොහො සාඞ්ගණො සඞ්කිලිට්ඨචිත්තො කාලං කරිස්සති. සෙය්යථාපි ආවුසො කංසපාති ආභතා ආපණා වා කම්මාරකුලා වා පරිසුද්ධා පරියොදාතා, තමෙනං සාමිකා න චෙව පරිභුඤ්ජෙය්යුං, න ච පරියොදපෙය්යුං, රජාපථෙ ච නං නික්ඛිපෙය්යුං, එවං හි සා ආවුසො කංසපාති අපරෙන සමයෙන සඞ්කිලිට්ඨා අස්ස මලග්ගහීතාති. එවමාවුසොති. එවමෙව ඛො ආවුසො ය්වායං පුග්ගලො අනඞ්ගණොව සමානො ‘නත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං නප්පජානාති, තස්සෙතං පාටිකඞ්ඛං: සුභනිමිත්තං මනසි කරිස්සති. තස්ස සුභනිමිත්තස්ස මනසිකාරා රාගො චිත්තං අනුද්ධංසෙස්සති. සො සරාගො සදොසො සමොහො සාඞ්ගණො සඞ්කිලිට්ඨචිත්තො කාලං කරිස්සති.
7. තත්රාවුසො ය්වායං පුග්ගලො අනඞ්ගණොව සමානො ‘නත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං පජානාති, තස්සෙතං පාටිකඞ්ඛං: සුභනිමිත්තං න මනසි කරිස්සති. තස්ස සුභනිමිත්තස්ස අමනසිකාරා{4} රාගො චිත්තං නානුද්ධංසෙස්සති. සො අරාගො අදොසො අමොහො අනඞ්ගණො අසඞ්කිලිට්ඨචිත්තො කාලං කරිස්සති. සෙය්යථාපි ආවුසො කංසපාති ආභතා ආපණා වා කම්මාරකුලා වා පරිසුද්ධා පරියොදාතා, තමෙනං සාමිකා පරිභුඤ්ජෙය්යුඤ්චෙව පරියොදපෙය්යුඤ්ච, න ච නං රජාපථෙ නික්ඛිපෙය්යුං, එවං හි සා ආවුසො කංසපාති අපරෙන සමයෙන පරිසුද්ධතරා අස්ස පරියොදාතාති. එවමාවුසොති.
එවමෙව ඛො ආවුසො{1} ය්වායං පුග්ගලො අනඞ්ගණොව සමානො ‘නත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං අඞ්ගණ’න්ති යථාභූතං පජානාති, තස්සෙතං පාටිකඞ්ඛං: සුභනිමිත්තං න මනසි කරිස්සති, තස්ස සුභනිමිත්තස්ස අමනසිකාරා රාගො චිත්තං නානුද්ධංසෙස්සති, සො අරාගො අදොසො අමොහො අනඞ්ගණො අසඞ්කිලිට්ඨචිත්තො කාලං කරිස්සති.
8. අයං ඛො ආවුසො මොග්ගල්ලාන, හෙතු, අයං පච්චයො, යෙනිමෙසං ද්වින්නං පුග්ගලානං සාඞ්ගණානංයෙව සතං එකො හීනපුරිසො අක්ඛායති, එකො සෙට්ඨපුරිසො අක්ඛායති. අයං පනාවුසො මොග්ගල්ලාන හෙතු, අයං පච්චයො, යෙනිමෙසං ද්වින්නං පුග්ගලානං අනඞ්ගණානංයෙව සතං එකො හීනපුරිසො අක්ඛායති, එකො සෙට්ඨපුරිසො අක්ඛායතීති.
9. අඞ්ගණං අඞ්ගණන්ති ආවුසො වුච්චති. කිස්ස නු ඛො එතං ආවුසො අධිවචනං යදිදං අඞ්ගණන්ති? පාපකානං ඛො එතං ආවුසො අකුසලානං ඉච්ඡාවචරානං අධිවචනං යදිදං අඞ්ගණන්ති.
10. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං ඉධෙකච්චස්ස භික්ඛුනො එවං ඉච්ඡා උප්පජ්ජෙය්ය: ආපත්තිඤ්ච වත{2} ආපන්නො අස්සං, න චෙව මං භික්ඛූ ජානෙය්යුං: ආපත්තිං ආපන්නොති. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං තං භික්ඛුං භික්ඛූ ජානෙය්යුං: ආපත්තිං ආපන්නොති; ‘ජානන්ති මං{3} භික්ඛූ ආපත්තිං ආපන්නො’ති, ඉති සො කුපිතො හොති අප්පතීතො. යො චෙව ඛො ආවුසො කොපො යො ච අප්පච්චයො උභයමෙතං අඞ්ගණං.
11. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං ඉධෙකච්චස්ස භික්ඛුනො එවං ඉච්ඡා උප්පජ්ජෙය්ය: ආපත්තිඤ්ච වත ආපන්නො අස්සං, අනුරහො මං භික්ඛූ චොදෙය්යුං, නො සඞ්ඝමජ්ඣෙති. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං තං භික්ඛුං භික්ඛූ සඞ්ඝමජ්ඣෙ චොදෙය්යුං, නො අනුරහො. ‘සඞ්ඝමජ්ඣෙ මං භික්ඛූ චොදෙන්ති, නො අනුරහො’ති. ඉති සො කුපිතො හොති අප්පතීතො. යො චෙව ඛො ආවුසො කොපො යො ච අප්පච්චයො උභයමෙතං අඞ්ගණං.
12. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං ඉධෙකච්චස්ස භික්ඛුනො එවං ඉච්ඡා උප්පජ්ජෙය්ය: ආපත්තිඤ්ච වත ආපන්නො අස්සං, සප්පටිපුග්ගලො මං චොදෙය්ය, නො අප්පටිපුග්ගලොති. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං තං භික්ඛුං අප්පටිපුග්ගලො චොදෙය්ය, නො සප්පටිපුග්ගලො, ‘අප්පටිපුග්ගලො මං චොදෙති, නො සප්පටිපුග්ගලො’ති, ඉති සො කුපිතො හොති අප්පතීතො. යො චෙව ඛො ආවුසො කොපො යො ච අප්පච්චයො උභයමෙතං අඞ්ගණං.
13. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං ඉධෙකච්චස්ස භික්ඛුනො එවං ඉච්ඡා උප්පජ්ජෙය්ය: “අහො වත මමෙව සත්ථා පටිපුච්ඡිත්වා පටිපුච්ඡිත්වා භික්ඛූනං ධම්මං දෙසෙය්ය, න අඤ්ඤං භික්ඛුං සත්ථා පටිපුච්ඡිත්වා පටිපුච්ඡිත්වා භික්ඛූනං ධම්මං දෙසෙය්යා”ති. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං අඤ්ඤං භික්ඛුං සත්ථා පටිපුච්ඡිත්වා පටිපුච්ඡිත්වා භික්ඛූනං ධම්මං දෙසෙය්ය, න තං භික්ඛුං සත්ථා පටිපුච්ඡිත්වා පටිපුච්ඡිත්වා භික්ඛූනං ධම්මං දෙසෙය්ය. “අඤ්ඤං භික්ඛුං සත්ථා පටිපුච්ඡිත්වා පටිපුච්ඡිත්වා භික්ඛූනං ධම්මං දෙසෙති. න මං සත්ථා පටිපුච්ඡිත්වා පටිපුච්ඡිත්වා භික්ඛූනං ධම්මං දෙසෙතී”ති ඉති සො කුපිතො හොති අප්පතීතො. යො චෙව ඛො ආවුසො කොපො යො ච අප්පච්චයො උභයමෙතං අඞ්ගණං.
14. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං ඉධෙකච්චස්ස භික්ඛුනො එවං ඉච්ඡා උප්පජ්ජෙය්ය: “අහො වත මමෙව භික්ඛූ පුරක්ඛත්වා පුරක්ඛත්වා ගාමං භත්තාය පවිසෙය්යුං, න අඤ්ඤං භික්ඛුං භික්ඛූ පුරක්ඛත්වා පුරක්ඛත්වා ගාමං භත්තාය පවිසෙය්යු”න්ති. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං අඤ්ඤං භික්ඛුං භික්ඛූ පුරක්ඛත්වා පුරක්ඛත්වා ගාමං භත්තාය පවිසෙය්යුං, න තං භික්ඛුං භික්ඛූ පුරක්ඛත්වා පුරක්ඛත්වා ගාමං භත්තාය පවිසෙය්යුං. “අඤ්ඤං භික්ඛුං භික්ඛූ පුරක්ඛත්වා පුරක්ඛත්වා ගාමං භත්තාය පවිසන්ති. න මං භික්ඛූ පුරක්ඛත්වා පුරක්ඛත්වා ගාමං භත්තාය පවිසන්තී”ති ඉති සො කුපිතො හොති අප්පතීතො. යො චෙව ඛො ආවුසො කොපො යො ච අප්පච්චයො උභයමෙතං අඞ්ගණං.
15. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං ඉධෙකච්චස්ස භික්ඛුනො එවං ඉච්ඡා උප්පජ්ජෙය්ය: “අහො වත අහමෙව ලභෙය්යං භත්තග්ගෙ අග්ගාසනං අග්ගොදකං අග්ගපිණ්ඩං. න අඤ්ඤො භික්ඛු ලභෙය්ය භත්තග්ගෙ අග්ගාසනං අග්ගොදකං අග්ගපිණ්ඩ”න්ති. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං අඤ්ඤො භික්ඛු ලභෙය්ය භත්තග්ගෙ අග්ගාසනං අග්ගොදකං අග්ගපිණ්ඩං, න සො භික්ඛු ලභෙය්ය භත්තග්ගෙ අග්ගාසනං අග්ගොදකං අග්ගපිණ්ඩං. “අඤ්ඤො භික්ඛු ලභති භත්තග්ගෙ අග්ගාසනං අග්ගොදකං අග්ගපිණ්ඩං. නාහං ලභාමි භත්තග්ගෙ අග්ගාසනං අග්ගොදකං අග්ගපිණ්ඩ”න්ති ඉති සො කුපිතො හොති අප්පතීතො. යො චෙව ඛො ආවුසො කොපො යො ච අප්පච්චයො උභයමෙතං අඞ්ගණං.
16. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං ඉධෙකච්චස්ස භික්ඛුනො එවං ඉච්ඡා උප්පජ්ජෙය්ය: ‘අහො වත අහමෙව භත්තග්ගෙ භුත්තාවී අනුමොදෙය්යං. න අඤ්ඤො භික්ඛු භත්තග්ගෙ භුත්තාවී අනුමොදෙය්යා’ති. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං අඤ්ඤො භික්ඛු භත්තග්ගෙ භුත්තාවී අනුමොදෙය්ය, න සො භික්ඛු භත්තග්ගෙ භුත්තාවී අනුමොදෙය්ය. ‘අඤ්ඤො භික්ඛු භත්තග්ගෙ භුත්තාවී අනුමොදති. නාහං භත්තග්ගෙ භුත්තාවී අනුමොදාමී’ති ඉති සො කුපිතො හොති අප්පතීතො. යො චෙව ඛො ආවුසො කොපො යො ච අප්පච්චයො උභයමෙතං අඞ්ගණං.
17. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං ඉධෙකච්චස්ස භික්ඛුනො එවං ඉච්ඡා උප්පජ්ජෙය්ය: ‘අහො වත අහමෙව ආරාමගතානං භික්ඛූනං ධම්මං දෙසෙය්යං. න අඤ්ඤො භික්ඛු ආරාමගතානං භික්ඛූනං ධම්මං දෙසෙය්යා’ති. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං අඤ්ඤො භික්ඛු ආරාමගතානං භික්ඛූනං ධම්මං දෙසෙය්ය, න සො භික්ඛු ආරාමගතානං භික්ඛූනං ධම්මං දෙසෙය්ය. ‘අඤ්ඤො භික්ඛු ආරාමගතානං භික්ඛූනං ධම්මං දෙසෙති. නාහං ආරාමගතානං භික්ඛූනං ධම්මං දෙසෙමී’ති ඉති සො කුපිතො හොති අප්පතීතො. යො චෙව ඛො ආවුසො කොපො යො ච අප්පච්චයො උභයමෙතං අඞ්ගණං.
18. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං ඉධෙකච්චස්ස භික්ඛුනො එවං ඉච්ඡා උප්පජ්ජෙය්ය: ‘අහො වත අහමෙව ආරාමගතානං භික්ඛුනීනං ධම්මං දෙසෙය්යං -පෙ- උපාසකානං ධම්මං දෙසෙය්යං -පෙ- උපාසිකානං ධම්මං දෙසෙය්යං, න අඤ්ඤො භික්ඛු ආරාමගතානං උපාසිකානං ධම්මං දෙසෙය්යා’ති. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං අඤ්ඤො භික්ඛු ආරාමගතානං උපාසිකානං ධම්මං දෙසෙය්ය, න සො භික්ඛු ආරාමගතානං උපාසිකානං ධම්මං දෙසෙය්ය. ‘අඤ්ඤො භික්ඛු ආරාමගතානං උපාසිකානං ධම්මං දෙසෙති. නාහං ආරාමගතානං උපාසිකානං ධම්මං දෙසෙමී’ති ඉති සො කුපිතො හොති අප්පතීතො. යො චෙව ඛො ආවුසො කොපො යො ච අප්පච්චයො උභයමෙතං අඞ්ගණං.
19. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං ඉධෙකච්චස්ස භික්ඛුනො එවං ඉච්ඡා උප්පජ්ජෙය්ය: ‘අහො වත මමෙව භික්ඛූ සක්කරෙය්යුං ගරුකරෙය්යුං{1} මානෙය්යුං පූජෙය්යුං, න අඤ්ඤං භික්ඛුං භික්ඛූ සක්කරෙය්යුං ගරුකරෙය්යුං මානෙය්යුං පූජෙය්යු’න්ති. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං අඤ්ඤං භික්ඛුං භික්ඛූ සක්කරෙය්යුං ගරුකරෙය්යුං මානෙය්යුං පූජෙය්යුං, න තං භික්ඛුං භික්ඛූ සක්කරෙය්යුං ගරුකරෙය්යුං මානෙය්යුං පූජෙය්යුං. ‘අඤ්ඤං භික්ඛුං භික්ඛූ සක්කරොන්ති ගරුකරොන්ති මානෙන්ති පූජෙන්ති, න මං භික්ඛූ සක්කරොන්ති ගරුකරොන්ති මානෙන්ති පූජෙන්තී’ති ඉති සො කුපිතො හොති අප්පතීතො. යො චෙව ඛො ආවුසො කොපො යො ච අප්පච්චයො, උභයමෙතං අඞ්ගණං.
20. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං ඉධෙකච්චස්ස භික්ඛුනො එවං ඉච්ඡා උප්පජ්ජෙය්ය: ‘අහො වත මමෙව භික්ඛුනියො -පෙ- උපාසකා -පෙ- උපාසිකා සක්කරෙය්යුං ගරුකරෙය්යුං මානෙය්යුං පූජෙය්යුං, න අඤ්ඤං භික්ඛුං උපාසිකා සක්කරෙය්යුං ගරුකරෙය්යුං මානෙය්යුං පූජෙය්යු’න්ති ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං අඤ්ඤං භික්ඛුං උපාසිකා සක්කරෙය්යුං ගරුකරෙය්යුං මානෙය්යුං පූජෙය්යුං, න තං භික්ඛුං උපාසිකා සක්කරෙය්යුං ගරුකරෙය්යුං මානෙය්යුං පූජෙය්යුං, ‘අඤ්ඤං භික්ඛුං උපාසිකා සක්කරොන්ති ගරුකරොන්ති මානෙන්ති පූජෙන්ති, න මං උපාසිකා{2} සක්කරොන්ති ගරුකරොන්ති මානෙන්ති පූජෙන්තී’ති ඉති සො කුපිතො හොති අප්පතීතො. යො චෙව ඛො ආවුසො කොපො යො ච අප්පච්චයො, උභයමෙතං අඞ්ගණං.
21. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං ඉධෙකච්චස්ස භික්ඛුනො එවං ඉච්ඡා උප්පජ්ජෙය්ය: ‘අහො වත අහමෙව ලාභී අස්සං{3} පණීතානං චීවරානං, න අඤ්ඤො භික්ඛු ලාභී අස්ස පණීතානං චීවරාන’න්ති. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං අඤ්ඤො භික්ඛු ලාභී අස්ස පණීතානං චීවරානං, න සො භික්ඛු ලාභී අස්ස පණීතානං චීවරානං. ‘අඤ්ඤො භික්ඛු ලාභී{3} පණීතානං චීවරානං, නාහං ලාභී පණීතානං චීවරාන’න්ති ඉති සො කුපිතො හොති අප්පතීතො. යො චෙව ඛො ආවුසො කොපො යො ච අප්පච්චයො, උභයමෙතං අඞ්ගණං.
22. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති - යං ඉධෙකච්චස්ස භික්ඛුනො එවං ඉච්ඡා උප්පජ්ජෙය්ය: ‘අහො වත අහමෙව ලාභී අස්සං පණීතානං පිණ්ඩපාතානං -පෙ- පණීතානං සෙනාසනානං -පෙ- පණීතානං ගිලානපච්චයභෙසජ්ජපරික්ඛාරානං, න අඤ්ඤො භික්ඛු ලාභී අස්ස පණීතානං ගිලානපච්චයභෙසජ්ජපරික්ඛාරාන’න්ති. ඨානං ඛො පනෙතං ආවුසො විජ්ජති යං අඤ්ඤො භික්ඛු ලාභී අස්ස පණීතානං ගිලානපච්චයභෙසජ්ජපරික්ඛාරානං, න සො භික්ඛු ලාභී අස්ස පණීතානං ගිලානපච්චයභෙසජ්ජපරික්ඛාරානං. ‘අඤ්ඤො භික්ඛු ලාභී අස්ස පණීතානං ගිලානපච්චයභෙසජ්ජපරික්ඛාරානං, නාහං ලාභී අස්සං පණීතානං ගිලානපච්චයභෙසජ්ජපරික්ඛාරාන’න්ති ඉති සො කුපිතො හොති අප්පතීතො. යො චෙව ඛො ආවුසො කොපො යො ච අප්පච්චයො, උභයමෙතං අඞ්ගණං.
23. ඉමෙසං ඛො එතං ආවුසො පාපකානං අකුසලානං ඉච්ඡාවචරානං අධිවචනං යදිදං අඞ්ගණන්ති.
24. යස්ස කස්සචි ආවුසො භික්ඛුනො ඉමෙ පාපකා අකුසලා ඉච්ඡාවචරා අප්පහීනා දිස්සන්ති චෙව සූයන්ති ච, කිඤ්චාපි සො හොති ආරඤ්ඤකො පන්තසෙනාසනො, පිණ්ඩපාතිකො සපදානචාරී, පංසුකූලිකො ලූඛචීවරධරො, අථ ඛො නං සබ්රහ්මචාරී නෙව සක්කරොන්ති, න ගරුකරොන්ති, න මානෙන්ති, න පූජෙන්ති. තං කිස්ස හෙතු? තෙ හි තස්ස ආයස්මතො පාපකා අකුසලා ඉච්ඡාවචරා අප්පහීනා දිස්සන්ති චෙව සූයන්ති ච. සෙය්යථාපි ආවුසො කංසපාති ආභතා ආපණා වා කම්මාරකුලා වා පරිසුද්ධා පරියොදාතා, තමෙනං සාමිකා අහිකුණපං වා කුක්කුරකුණපං වා මනුස්සකුණපං වා රචයිත්වා අඤ්ඤිස්සා කංසපාතියා පටිකුජ්ජිත්වා අන්තරාපණං පටිපජ්ජෙය්යුං, තමෙනං ජනො දිස්වා එවං වදෙය්ය: අම්භො කිමෙවිදං හරීයති{1} ජඤ්ඤජඤ්ඤං{2} වියාති. තමෙනං උට්ඨහිත්වා අවාපුරිත්වා ඔලොකෙය්ය. තස්ස සහදස්සනෙන අමනාපතා ච සණ්ඨහෙය්ය. පටිකකූලතා{3} ච සණ්ඨහෙය්ය. ජිගුච්ඡතා{4} ච සණ්ඨහෙය්ය. ජිඝච්ඡිතානම්පි න භොත්තුකම්යතා අස්ස, පගෙව සුහිතානං. එවමෙව ඛො ආවුසො යස්ස කස්සචි භික්ඛුනො ඉමෙ පාපකා අකුසලා ඉච්ඡාවචරා අප්පහීනා දිස්සන්ති චෙව සූයන්ති ච, කිඤ්චාපි සො හොති ආරඤ්ඤකො පන්තසෙනාසනො පිණ්ඩපාතිකො සපදානචාරී,{5} පංසුකූලිකො ලූඛචීවරධරො, අථ ඛො නං සබ්රහ්මචාරී නෙව{6} සක්කරොන්ති, න ගරුකරොන්ති, න මානෙන්ති, න පූජෙන්ති. තං කිස්ස හෙතු? තෙ හි තස්ස ආයස්මතො පාපකා අකුසලා ඉච්ඡාවචරා අප්පහීනා දිස්සන්ති චෙව සූයන්ති ච.
25. යස්ස කස්සචි ආවුසො භික්ඛුනො ඉමෙ පාපකාඅකුසලා ඉච්ඡාවචරා පහීනා දිස්සන්ති චෙව සූයන්ති ච, කිඤ්චාපි සො හොති ගාමන්තවිහාරී නෙමන්තනිකො ගහපතිචීවරධරො, අථ ඛො නං සබ්රහ්මචාරී සක්කරොන්ති. ගරුකරොන්ති. මානෙන්ති. පූජෙන්ති. තං කිස්ස හෙතු? තෙ හි තස්ස ආයස්මතො පාපකා අකුසලා ඉච්ඡාවචරා පහීනා දිස්සන්ති චෙව සූයන්ති ච. සෙය්යථාපි ආවුසො කංසපාති ආභතා ආපණා වා කම්මාරකුලා වා පරිසුද්ධා පරියොදාතා, තමෙනං සාමිකා සාලීනං ඔදනං විචිතකාළකං{1} අනෙකසූපං අනෙකබ්යඤ්ජනං රචයිත්වා අඤ්ඤිස්සා කංසපාතියා පටිකුජ්ජිත්වා අන්තරාපණං පටිපජ්ජෙය්යුං, තමෙනං ජනො දිස්වා එවං වදෙය්ය: අම්භො කිමෙවිදං හරීයති ජඤ්ඤජඤ්ඤං වියාති. තමෙනං උට්ඨහිත්වා අවාපුරිත්වා ඔලොකෙය්ය. තස්ස සහදස්සනෙන මනාපතා ච සණ්ඨහෙය්ය. අප්පක්කුටිලතා{2} ච සණ්ඨහෙය්ය. අජෙගුච්ඡතා{3} ච සණ්ඨහෙය්ය. සුහිතානම්පි භොත්තුකම්යතා අස්ස, පගෙව ජිඝච්ඡිතානං. එවමෙව ඛො ආවුසො යස්ස කස්සචි භික්ඛුනො ඉමෙ පාපකා අකුසලා ඉච්ඡාවචරා පහීනා දිස්සන්ති චෙව සූයන්ති ච, කිඤ්චාපි සො හොති ගාමන්තවිහාරී නෙමන්තනිකො ගහපතිචීවරධරො, අථ ඛො නං සබ්රහ්මචාරී සක්කරොන්ති. ගරුකරොන්ති. මානෙන්ති. පූජෙන්ති. තං කිස්ස හෙතු? තෙ හි තස්ස ආයස්මතො පාපකා අකුසලා ඉච්ඡාවචරා පහීනා දිස්සන්ති චෙව සූයන්ති චාති.
26. එවං වුත්තෙ ආයස්මා මහාමොග්ගල්ලානො ආයස්මන්තං සාරිපුත්තං එතදවොච: “උපමා මං ආවුසො සාරිපුත්ත පටිභාතී”ති. “පටිභාතු තං ආවුසො මොග්ගල්ලානා”ති.
එකමිදාහං ආවුසො සමයං රාජගහෙ විහරාමි ගිරිබ්බජෙ. අථ ඛ්වාහං ආවුසො පුබ්බන්හසමයං{4} නිවාසෙත්වා පත්තචීවරමාදාය රාජගහං පිණ්ඩාය පාවිසිං. තෙන ඛො පන සමයෙන සාමීතියානකාරපුත්තො{5} රථස්ස නෙමිං තච්ඡති.{6} තමෙනං පණ්ඩුපුත්තො ආජීවකො{7} පුරාණයානකාරපුත්තො පච්චුපට්ඨිතො හොති. අථ ඛො ආවුසො පණ්ඩුපුත්තස්ස ආජීවකස්ස පුරාණයානකාරපුත්තස්ස එවං චෙතසො පරිවිතක්කො උදපාදි: අහො වතායං සාමීතියානකාරපුත්තො ඉමිස්සා නෙමියා ඉමඤ්ච වඞ්කං ඉමඤ්ච ජිම්හං ඉමඤ්ච දොසං තච්ඡෙය්ය, එවායං නෙමි අපගතවඞ්කා අපගතජිම්හා අපගතදොසා සුද්ධාස්ස{8} සාරෙ පතිට්ඨිතාති. යථා යථා ඛො ආවුසො පණ්ඩුපුත්තස්ස ආජීවකස්ස පුරාණයානකාරපුත්තස්ස චෙතසො පරිවිතක්කිතං{9} හොති, තථා තථා සාමීතියානකාරපුත්තො තස්සා නෙමියා තඤ්ච වඞ්කං තඤ්ච ජිම්හං තඤ්ච දොසං තච්ඡති.
අථ ඛො ආවුසො පණ්ඩුපුත්තො ආජීවකො පුරාණයානකාරපුත්තො අත්තමනො අත්තමනවාචං නිච්ඡාරෙසි: ‘හදයා හදයං මඤ්ඤෙ අඤ්ඤාය තච්ඡතී’ති. එවමෙව ඛො ආවුසො යෙ තෙ පුග්ගලා අස්සද්ධා ජීවිකත්ථා න සද්ධා අගාරස්මා අනගාරියං පබ්බජිතා, සඨා මායාවිනො කෙටුභිනො,{1} උද්ධතා උන්නළා චපලා මුඛරා විකිණ්ණවාචා ඉන්ද්රියෙසු අගුත්තද්වාරා භොජනෙ අමත්තඤ්ඤුනො ජාගරියං අනනුයුත්තා සාමඤ්ඤෙ අනපෙක්ඛවන්තො{2} සික්ඛාය න තිබ්බගාරවා බාහුලිකා සාථලිකා ඔක්කමනෙ පුබ්බඞ්ගමා පවිවෙකෙ නික්ඛිත්තධුරා කුසීතා හීනවිරියා මුට්ඨස්සතී අසම්පජානා අසමාහිතා විබ්භන්තචිත්තා දුප්පඤ්ඤා එලමූගා, තෙසං ආයස්මා සාරිපුත්තො ඉමිනා ධම්මපරියායෙන හදයං මඤ්ඤෙ අඤ්ඤාය තච්ඡති.
27. යෙ පන තෙ කුලපුත්තා සද්ධා අගාරස්මා අනගාරියං පබ්බජිතා අසඨා අමායාවිනො අකෙටුහිනො අනුද්ධතා අනුන්නළා අචපලා අමුඛරා අවිකිණ්ණවාචා ඉන්ද්රියෙසු ගුත්තද්වාරා භොජනෙ මත්තඤ්ඤුනො ජාගරියං අනුයුත්තා සාමඤ්ඤෙ අපෙක්ඛවන්තො සික්ඛාය තිබ්බගාරවා න බාහුලිකා න සාථලිකා ඔක්කමනෙ නික්ඛිත්තධුරා පවිවෙකෙ පුබ්බඞ්ගමා ආරද්ධවිරියා පහිතත්තා උපට්ඨිතස්සතී සම්පජානා සමාහිතා එකග්ගචිත්තා පඤ්ඤවන්තො අනෙලමූගා, තෙ ආයස්මතො සාරිපුත්තස්ස ඉමං ධම්මපරියායං සුත්වා පිවන්ති මඤ්ඤෙ ඝසන්ති මඤ්ඤෙ වචසා මනසා ච. සාධු වත භො සබ්රහ්මචාරී අකුසලා වුට්ඨාපෙත්වා කුසලෙ පතිට්ඨාපෙතීති.
28. සෙය්යථාපි ආවුසො ඉත්ථී වා පුරිසො වා දහරො යුවා මණ්ඩනකජාතිකො සීසං නහාතො උප්පලමාලං වා වස්සිකමාලං වා අතිමුත්තකමාලං වා ලභිත්වා උභොහි හත්ථෙහි පටිග්ගහෙත්වා උත්තමඞ්ගෙ සිරස්මිං පතිට්ඨපෙය්ය –
එවමෙව ඛො ආවුසො යෙ තෙ කුලපුත්තා සද්ධා අගාරස්මා අනගාරියං පබ්බජිතා, අසඨා අමායාවිනො අකෙටුහිනො අනුද්ධතා අනුන්නළා අචපලා අමුඛරා අවිකිණ්ණවාචා ඉන්ද්රියෙසු ගුත්තද්වාරා භොජනෙ මත්තඤ්ඤුනො ජාගරියං අනුයුත්තා සාමඤ්ඤෙ අපෙක්ඛවන්තො සික්ඛාය තිබ්බගාරවා න බාහුලිකා න සාථලිකා ඔක්කමනෙ නික්ඛිත්තධුරා පවිවෙකෙ පුබ්බඞ්ගමා ආරද්ධවිරියා පහිතත්තා උපට්ඨිතසතී සම්පජානා සමාහිතා එකග්ගචිත්තා පඤ්ඤවන්තො අනෙලමූගා, තෙ ආයස්මතො සාරිපුත්තස්ස ඉමං ධම්මපරියායං සුත්වා පිවන්ති මඤ්ඤෙ ඝසන්ති මඤ්ඤෙ වචසා චෙව මනසා ච. සාධු වත භො සබ්රහ්මචාරී අකුසලා වුට්ඨාපෙත්වා කුසලෙ පතිට්ඨාපෙතීති.
ඉතිහ තෙ උභො මහානාගා අඤ්ඤමඤ්ඤස්ස සුභාසිතං සමනුමොදිංසූති.
අනඞ්ගණසුත්තං පඤ්චමං.
1. 1. 6.
ආකඞ්ඛෙය්යසුත්තං
1. එවං මෙ සුතං: එකං සමයං භගවා සාවත්ථියං විහරති ජෙතවනෙ අනාථපිණ්ඩිකස්ස ආරාමෙ. තත්ර ඛො භගවා භික්ඛූ ආමන්තෙසි භික්ඛවොති. භදන්තෙති තෙ භික්ඛූ භගවතො පච්චස්සොසුං. භගවා එතදවොච:
සම්පන්නසීලා භික්ඛවෙ විහරථ සම්පන්නපාතිමොක්ඛා. පාතිමොක්ඛසංවරසංවුතා විහරථ ආචාරගොචරසම්පන්නා. අණුමත්තෙසු වජ්ජෙසු භයදස්සාවී සමාදාය සික්ඛථ සික්ඛාපදෙසු.
2. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු ‘සබ්රහ්මචාරීනං පියො චස්සං මනාපො ගරු භාවනීයො චා’ති සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී අජ්ඣත්තං චෙතොසමථමනුයුත්තො අනිරාකතජ්ඣානො විපස්සනාය සමන්නාගතො බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (1)
3. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු “ලාභී අස්සං චීවරපිණ්ඩපාතසෙනාසනගිලානපච්චයභෙසජ්ජපරික්ඛාරාන”න්ති, සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී අජ්ඣත්තං චෙතොසමථමනුයුත්තො අනිරාකතජ්ඣානො විපස්සනාය සමන්නාගතො බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (2)
4. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු “යෙසාහං චීවරපිණ්ඩපාතසෙනාසනගිලානපච්චයභෙසජ්ජපරික්ඛාරං පරිභුඤ්ජාමි, තෙසං තෙ කාරා මහප්ඵලා අස්සු මහානිසංසා”ති, සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී -පෙ- බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (3)
5. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු “යෙ මෙ ඤාතිසාලොහිතා පෙතා කාලකතා පසන්නචිත්තා අනුස්සරන්ති, තෙසං තං මහප්ඵලං අස්ස මහානිසංසන්ති,” සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී -පෙ- බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (4)
6. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු “අරතිරතිසහො අස්සං න ච මං අරති සහෙය්ය, උප්පන්නං අරතිං අභිභුය්ය අභිභුය්ය විහරෙය්ය”න්ති, සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී -පෙ- බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (5)
7. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු “භයභෙරවසහො අස්සං න ච මං භයභෙරවං සහෙය්ය, උප්පන්නං භයභෙරවං අභිභුය්ය අභිභුය්ය විහරෙය්ය”න්ති, සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී -පෙ- බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (6)
8. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු “චතුන්නං ඣානානං ආභිචෙතසිකානං{1} දිට්ඨධම්මසුඛවිහාරානං නිකාමලාභී අස්සං අකිච්ඡලාභී අකසිරලාභී”ති, සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී -පෙ- බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (7)
9. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු “යෙ තෙ සන්තා විමොක්ඛා{2} අතික්කම්ම රූපෙ ආරුප්පා, තෙ කායෙන ඵස්සිත්වා{3} විහරෙය්ය”න්ති, සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී -පෙ- බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (8)
10. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු “තිණ්ණං සංයොජනානං පරික්ඛයා සොතාපන්නො අස්සං අවිනිපාතධම්මො නියතො සම්බොධිපරායණො”ති සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී -පෙ- බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (9)
11. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු “තිණ්ණං සංයොජනානං පරික්ඛයා රාගදොසමොහානං තනුත්තා සකදාගාමී අස්සං, සකිදෙව ඉමං ලොකං ආගන්ත්වා දුක්ඛස්සන්තං කරෙය්ය”න්ති සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී -පෙ- බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (10)
12. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු “පඤ්චන්නං ඔරම්භාගියානං සංයොජනානං පරික්ඛයා ඔපපාතිකො අස්සං, තත්ථ පරිනිබ්බායී අනාවත්තිධම්මො තස්මා ලොකා”ති සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී -පෙ- බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (11)
13. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු “අනෙකවිහිතං ඉද්ධිවිධං පච්චනුභවෙය්යං, එකොපි හුත්වා බහුධා අස්සං, බහුධාපි හුත්වා එකො අස්සං, ආවිභාවං තිරොභාවං තිරොකුඩ්ඩං තිරොපාකාරං තිරොපබ්බතං අසජ්ජමානො ගච්ඡෙය්යං සෙය්යථාපි ආකාසෙ, පඨවියාපි උම්මුජ්ජනිමුජ්ජං{1} කරෙය්යං සෙය්යථාපි උදකෙ, උදකෙපි අභිජ්ජමානෙ{2} ගච්ඡෙය්යං සෙය්යථාපි පඨවියං, ආකාසෙපි පල්ලඞ්කෙන කමෙය්යං සෙය්යථාපි පක්ඛී සකුණො, ඉමෙපි චන්දිමසුරියෙ එවංමහිද්ධිකෙ මහානුභාවෙ පාණිනා පරිමසෙය්යං{3} පරිමජ්ජෙය්යං, යාව බ්රහ්මලොකාපි කායෙන වසං වත්තෙය්ය”න්ති සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී -පෙ- බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (12)
14. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු: ‘දිබ්බාය සොතධාතුයා විසුද්ධාය අතික්කන්තමානුසිකාය{4} උභො සද්දෙ සුණෙය්යං: දිබ්බෙ ච මානුසෙ ච, යෙ දූරෙ සන්තිකෙ චා”ති සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී -පෙ- බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (13)
15. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු “පරසත්තානං පරපුග්ගලානං චෙතසා චෙතො පරිච්ච පජානෙය්යං: සරාගං වා චිත්තං සරාගං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, වීතරාගං වා චිත්තං වීතරාගං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, සදොසං වා චිත්තං සදොසං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, වීතදොසං වා චිත්තං වීතදොසං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, සමොහං වා චිත්තං සමොහං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, වීතමොහං වා චිත්තං වීතමොහං චිත්තන්ති පජානෙය්යං,
සඞ්ඛිත්තං වා චිත්තං සඞ්ඛිත්තං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, වික්ඛිත්තං වා චිත්තං වික්ඛිත්තං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, මහග්ගතං වා චිත්තං මහග්ගතං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, අමහග්ගතං වා චිත්තං අමහග්ගතං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, සඋත්තරං වා චිත්තං සඋත්තරං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, අනුත්තරං වා චිත්තං අනුත්තරං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, සමාහිතං වා චිත්තං සමාහිතං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, අසමාහිතං වා චිත්තං අසමාහිතං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, විමුත්තං වා චිත්තං විමුත්තං චිත්තන්ති පජානෙය්යං, අවිමුත්තං වා චිත්තං අවිමුත්තං චිත්තන්ති පජානෙය්ය”න්ති, සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී -පෙ- බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (14)
16. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු “අනෙකවිහිතං පුබ්බෙනිවාසං අනුස්සරෙය්යං, සෙය්යථිදං: එකම්පි ජාතිං ද්වෙපි ජාතියො තිස්සොපි ජාතියො චතස්සොපි ජාතියො පඤ්චපි ජාතියො දසපි ජාතියො වීසතිම්පි ජාතියො තිංසම්පි ජාතියො චත්තාලීසම්පි ජාතියො පඤ්ඤාසම්පි ජාතියො ජාතිසතම්පි ජාතිසහස්සම්පි ජාතිසතසහස්සම්පි, අනෙකෙපි සංවට්ටකප්පෙ අනෙකෙපි විවට්ටකප්පෙ අනෙකෙපි සංවට්ටවිවට්ටකප්පෙ ‘අමුත්රාසිං එවන්නාමො එවංගොත්තො එවංවණ්ණො එවමාහාරො එවංසුඛදුක්ඛපටිසංවෙදී එවමායුපරියන්තො. සො තතො චුතො අමුත්ර උප්පාදිං{1}. තත්රාපාසිං එවන්නාමො එවංගොත්තො එවංවණ්ණො එවමාහාරො එවංසුඛදුක්ඛපටිසංවෙදී එවමායුපරියන්තො. සො තතො චුතො ඉධූපපන්නො’ති. ඉති සාකාරං සඋද්දෙසං අනෙකවිහිතං පුබ්බෙනිවාසං අනුස්සරෙය්ය”න්ති, සීලෙස්වෙවස්ස පරිපූරකාරී -පෙ- බ්රූහෙතා සුඤ්ඤාගාරානං. (15)
17. ආකඞ්ඛෙය්ය චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු: “දිබ්බෙන චක්ඛුනා විසුද්ධෙන අතික්කන්තමානුසකෙන සත්තෙ පස්සෙය්යං - චවමානෙ උපපජ්ජමානෙ හීනෙ පණීතෙ සුවණ්ණෙ දුබ්බණ්ණෙ සුගතෙ දුග්ගතෙ; යථාකම්මූපගෙ සත්තෙ පජානෙය්යං: ‘ඉමෙ වත භොන්තො සත්තා කායදුච්චරිතෙන සමන්නාගතා වචීදුච්චරිතෙන සමන්නාගතා මනොදුච්චරිතෙන සමන්නාගතා අරියානං උපවාදකා මිච්ඡාදිට්ඨිකා මිච්ඡාදිට්ඨිකම්මසමාදානා, තෙ කායස්ස භෙදා පරම්මරණා අපායං දුග්ගතිං විනිපාතං නිරයං උපපන්නා; ඉමෙ වා පන භොන්තො සත්තා කායසුචරිතෙන සමන්නාගතා වචීසුචරිතෙන සමන්නාගතා මනොසුචරිතෙන සමන්නාගතා අරියානං අනුපවාදකා සම්මාදිට්ඨිකා සම්මාදිට්ඨිකම්මසමාදානා –