5419. ඉච්චෙවං පිතරං කඤ්ඤා රුජා තොසෙසි අඞ්ගතිං, මූළ්හස්ස මග්ගමාචික්ඛි ධම්මමක්ඛාසි සුබ්බතා.
5420. අථාගමා බ්රහ්මලොකා නාරදො මානුසිං{1} පජං, ජම්බුදීපං අවෙක්ඛන්තො අද්දා{2} රාජානමඞ්ගතිං.
5421. තතො පතිට්ඨා පාසාදෙ වෙදෙහස්ස පුරත්ථතො,{3} තඤ්ච දිස්වා අනුප්පත්තං රුජා ඉසිමවන්දථ.
5422. අථාසනම්භා ඔරුය්හ රාජා ව්යම්භිතමානසො, නාරදං පරිපුච්ඡන්තො ඉදං වචනමබ්රවි.
5423. කුතො නු ආගච්ඡසි දෙවවණ්ණි ඔභාසයං සංවරං චන්දිමාව, අක්ඛාහි මෙ පුච්ඡිතො නාමගොත්තං. කථං තං ජානන්ති මනුස්සලොකෙ.
5424. අහං හි දෙවතො ඉදානි එමි ඔභාසයං සංවරං{4} චන්දිමාව, අක්ඛාමි තෙ පුච්ඡිතො නාමගොත්තං ජානන්ති මං නාරදො කස්සපො ච.{5}
5425. අච්ඡරියරූපං{6} වත{7} යාදිසඤ්ච වෙහාසයං ගච්ඡසි තිට්ඨසී ච, පුච්ඡාමි තං නාරද එතමත්ථං අථ කෙන වණ්ණෙන තවායමිද්ධි.
5426. සච්චඤ්ච ධම්මො ච දමො ච චාගො ගුණා මමෙතෙ පකතා පුරාණා, තෙහෙව ධම්මෙහි සුසෙවිතෙහි මනොජවො යෙනකාමං ගමොස්මි.{1}
5427. අචඡරිය {2}මාචික්ඛසි පුඤ්ඤසිද්ධිං සචෙ හි එතෙ ත්වං යථා වදෙසි, පුච්ඡාමි තං නාරද එතමත්ථං පුට්ඨො ච මෙ සාධු වියාකරොහි.
5428. පුච්ඡස්සු මං රාජ තවෙස අත්ථො යං සංසයං කුරුසෙ භූමිපාල, අහං තං නිස්සංසයතං ගමෙමි. නයෙහි ඤායෙහි ච හෙතුභී ච.
5429. පුච්ඡාමි තං නාරද එතමත්ථං පුට්ඨො ච මෙ නාරද මා මුසා භණ, අත්ථි නු දෙවා පිතරො නු අත්ථි ලොකො පරො අත්ථි ජනො යමාහු.
5430. අත්ථෙව දෙවා පිතරො ච අත්ථි ලොකො පරො අත්ථි ජනො යමාහු, කාමෙසු ගිද්ධා ච නරා පමූළ්හා ලොකං පරං න විදූ මොහයුත්තා.
5431. අත්ථිති චෙ නාරද සද්දහාසි නිවෙසනං පරලොකෙ මතානං, ඉධෙව මෙ පඤ්චසතානි දෙහි දස්සාමි තෙ පරලොකෙ සහස්සං.
5432. දජ්ජෙමු ඛො පඤ්චසතානි භොතො ජඤ්ඤාමු චෙ සීලවන්තං වදඤ්ඤුං, ලුද්දං තං භොන්තං නිරයෙ වසන්තං කො චොදයෙ පරලොකෙ සහස්සං.
5433. ඉධෙව යො හොති අධම්මසීලො පාපාචාරො{3} අලසො ලුද්දකම්මො, න පණ්ඩිතා තස්මිං ඉණං දදන්ති නහි ආගමො හොති තථාවිධම්භා.
5434. දක්ඛඤ්ච පොසං මනුජා විදිත්වා උට්ඨාහකං{1} සීලවන්තං වදඤ්ඤුං, සයමෙව භොගෙහි නිමන්තයන්ති කම්මං කරිත්වා පුනමාහරෙසි.
5435. ඉතො ගතො{2} දක්ඛසි තත්ථ රාජ කාකොලසඞ්ඝෙහිපි කඩ්ඪමානං,{3} තං ඛජ්ජමානං නිරයෙ වසන්තං කාකෙහි ගිජ්ඣෙහි ච සෙණකෙහි සඤ්ඡින්නගත්තං රුහිරං සවන්තං කො චොදයෙ පරලොකෙ සහස්සං.
5436. අන්ධංතමං තත්ථ න චන්දසුරියා නිරයො සදා තුමුලො ඝොරරූපො. සා නෙව රත්ති න දිවා පඤ්ඤායති තථාවිධෙ කො විචරෙ ධනත්ථිකො.
5437. සබලො ච සාමො ච දුවෙ සුපාණා{4} පවද්ධකායා බලිනො මහන්තා, ඛාදන්ති දන්තෙහි අයොමයෙහි ඉතො පනුණ්ණං පරලොකපත්තං.{5}
5438. තං ඛජ්ජමානං නිරයෙ වසන්තං ලුද්දෙහි වාළෙහි අඝම්මිගෙහි ච, සංඡින්නගත්තං රුහිරං සවන්තං කො චොදයෙ පරලොකෙ සහස්සං.
5439. උසූහි සත්තීහි සුනිස්සිතාහි හනන්ති විජ්ඣන්ති ච පච්චමිත්තා කාළුපකාළා නිරයම්හි ඝොරෙ පුබ්බෙ නරං දුක්කතකම්මකාරිං.
5440. තං හඤ්ඤමානං නිරයෙ වජන්තං කුච්ඡිස්මිං පස්සස්මිං විඵාලිතූදරං, සංඡින්නගත්තං රුහිරං සවන්තං කො චොදෙයෙ පරලොකෙ සහස්සං.
5441. සත්තී උසූ තොමරභෙණ්ඩිවාලා{1} විවිධාවුධං වස්සති තත්ථ දෙවො, පතන්ති අඞ්ගාරමිවචවිමන්තො සිලාසනී වස්සති ලුද්දකම්මෙ.
5442. උණ්හො ච වාතො නිරයම්හි දුස්සහො න තහිං සුඛං ලබ්භති ඉත්තරම්පි, තං තං විධාවන්තමලෙනමාතුරං කො චොදයෙ පරලොකෙ සහස්සං.
5443. සන්ධාවමානං තං රථෙසු යුත්තං සජොතිභූතං{2} පඨවිං කමන්තං, පතොදලට්ඨිහි{3} සුචොදියන්තං{4} කො චොදයෙ පරිලොකෙ සහස්සං.
5444. තමාරුහන්තං ඛුරසඤ්චිතං ගිරිං විභිංසනං පජ්ජලිතං භයානකං, සඤඡින්නගත්තං රුහිරං සවන්තං කො චොදයෙ පරලොකෙ සහස්සං.
5445. තමාරුහන්තං පබ්බතසන්තිකාසං අඞ්ගාරරාසිං ජලිතං භයානකං, සංදඩ්ඪගත්තං{5} කපණං රුදන්තං කො චොදයෙ පරලොකෙ සහස්සං.
5446. අබ්භකූටසමා උච්චා කණ්ටකාපචිතා{6} දුමා, අයොමයෙහි තික්ඛෙහි නරලොහිතපායිහි.
5447. තමාරුහන්ති නාරියො නරා ච පරදාරගු, චොදිතාසන්ති හත්ථෙහි යමනිද්දෙසකාරිහි.
5448. තමාරුහන්තං නිරයං සිම්බලිං රුහිරමක්ඛිතං, විදඩ්ඪකායං විතවං ආතුරං ගාළ්හවෙදනං.
5449. පස්සසන්තං මුහුං උණ්හං පුබ්බකම්මාපරාධිකං,{7} දුමග්ගවිටපග්ගහතං{8} කො තං යාචෙය්ය තං ධනං.
5450. අබ්භකූටසමා උච්චා අසිපත්තාචිතා{1} දුමා, අයොමයෙහි තික්ඛෙහි නරලොහිතපායිහි.
5451. තමානුපත්තං{2} අසිපත්තපාදපං අසීහි තික්ඛෙහි ච ඡිජ්ජමානං,{3} සංඡින්නගත්තං රුහිරං සවන්තං කො චොදයෙ පරලොකෙ සහස්සං.
5452. තතො නික්ඛන්තමත්තං{4} තං අසිපත්තනිරයා{5} දුඛා,{6} සම්පතිතං වෙතරණිං{7} කො තං යාචෙය්ය තං ධනං.
5453. ඛරා ඛාරොදිකා{8} නත්තා දුග්ගා වෙතරණී නදී, අයොපොක්ඛරසඤඡන්නා තික්ඛපත්තෙතහි සන්දති.
5454. තත්ථ සඤඡින්නගත්තං තං වුය්හන්තං රුහිරමක්ඛිතං, වෙතරඤ්ඤෙ{9} අනාලම්බෙ කො තං යාචෙය්ය තං ධනං.
5455. වෙධාමි රුක්ඛො විය ඡිජ්ජමානො දිසං න ජානාමි පමූළ්හසඤ්ඤි,{10} භයසානුතප්පාමි මහා ච{11} මෙ භයං සුත්ථාන ගාථා{12} තව භාසිතා ඉසෙ.
5456. ආදිත්තෙ වාරිමජ්ඣංව දීපංවොඝෙරිවණ්ණවෙ, අන්ධකාරෙව පජ්ජොතො ත්වං නොසි සරණං ඉසෙ.
5457. අත්ථඤ්ච ධම්මඤ්චනුසාස මං ඉසෙ අතීතමද්ධා අපරාධිතං මයා, ආචික්ඛ මෙ නාරද සුද්ධිමග්ගං යථා අහං{13} නො නිරයෙ{14} පතෙය්යං.
5458. යථා අහූ ධතරට්ඨො වෙස්සාමිත්තො අට්ඨකො යාමතග්ගි{15} උසින්නරො{16} චාපි සිවී ච රාජා පරිචාරකා{17} සමණබ්රාහ්මණානං.
5459. එතෙ චඤ්ඤෙ ච රාජානො යෙ සක්කවිසයං{1} ගතා, අධම්මං පරිවජ්ජෙත්වා ධම්මං චර මහීපති.
5460. අන්නහත්ථා ච තෙ ව්යම්හෙ ඝොසයන්තු පුරෙ තව, කො ඡාතො කො ච තසිතො කො මාලං කො විලෙපනං, නානාරත්තානං වත්ථානං කො නග්ගො පරිදහෙස්සති.{2}
5461. කො පන්ථෙ ඡත්තමාදෙති පාදුකා ච{3} මුදු සුභා, ඉති සායඤ්ච පාතො ච ඝොසයන්තු පුරෙ තව.
5462. ජිණ්ණං පොසං ගවාස්සඤ්ච මාස්සු යුඤ්ජි{4} යථා පුරෙ, පරිහාරඤ්ච දජ්ජාසි අධිකාරකතො ඛලි.
5463. කායො තෙ රථසඤ්ඤාතො මනොසාරථිකො ලහු, අවිහිංසාසාරිතක්ඛො සංවිභාගපටිච්ඡදො.
5464. පාදසඤ්ඤමනෙමියො හත්ථසඤ්ඤමපක්ඛරො, කුච්ඡිසඤ්ඤමනබ්භන්තො වාචාසඤ්ඤමකූජනො.{5}
5465. සච්චවාක්යසමත්තඞ්ගො අපෙසුඤ්ඤසුසඤ්ඤතො, ගිරාසඛිලනෙලඞ්ගො මිතභාණිසිලෙසිතො.
5466. සද්ධාලොහසුසඞ්ඛාරො නිවාතඤ්ජලිකුබ්බරො, අත්ථද්ධතානතීසාඛො{6} සීලසංවරනන්ධනො.
5467. අක්කොධනමනුග්ඝාතී ධම්මපණ්ඩරඡත්තකො, බාහුසච්චමපාලම්බො{7} ඨිතචිත්තමුපාධියො.
5468. කාලඤ්ඤුතාවිත්තසාරො වෙසාරජ්ජතිදණ්ඩකො, නිවාතවුත්ති යොත්තකො{1} අනතිමානයුගො ලහු.
5469. අලීනචිත්තසන්ථාරො{2} වද්ධසෙවිරජොහතො,{3} සතිපතොදො ධීරස්ස ධිති යොගො ච රස්මියො.
5470. මනො දන්තපථත්වෙති{4} සමදන්තෙහි වාහිභී,{5} ඉච්ඡා ලොභො ච කුම්මග්ගො උජුමග්ගො ච සඤ්ඤමො.
5471. රූපෙ සද්දෙ රසෙ ගන්ධෙ වාහනස්ස පධාවතො, පඤ්ඤා ආකොටනී රාජ තථෙ අත්තාව සාරථි.
5472. සචෙ එතෙන යානෙන සමචරියා දළ්හා ධිතී, සබ්බකාමදුහො රාජ න ජාතු නිරයං වජෙ.
5473. අලාතො දෙවදත්තොසි සුනාමො ආසි භද්දජී, විජයො සාරිපුත්තොසි මොග්ගල්ලානොසි බීජකො.
5474. සුනකඛන්තො ලිච්ඡවීපුත්තො ගුණො ආසි අචෙලකො, ආනන්දො ච රුජා{6} ආසි යා රාජානං පසාදයි.
5475. උරුවෙලකස්සපො රාජා පාපදිට්ඨි තදා අහු, මහාබ්රහ්මා බොධිසත්තො එවං ධාරෙථ ජාතකන්ති.
මහානාරදකස්සපජාතකං සත්තමං.
8. විධුරජාතකං
5476. යො කොපනෙය්යෙ න කරොති කොපං න කුජ්ඣති සප්පුරිසො කදාචි, කුද්ධොපි යො නාවිකරොති කොපං තං වෙ නරං සමණං ආහු ලොකෙ.
5477. ඌනූදරො යො සහතෙ ජිඝච්ඡං දන්තො තපස්සී මිතපාණභොජනො, ආහාරහෙතු න කරොති පාපං තං වෙ නරං සමණං ආහු ලොකෙ.
5478. ඛිඩ්ඩං රතිං විප්පජහෙත්ව බ්බං න චාලිකං භාසති කිඤ්චි ලොකෙ, විභූසනට්ඨානා විරතො මෙථුනස්මා තං වෙ නරං සමණං ආහු ලොකෙ.
5479. පරිග්ගහං ලොභධම්මඤ්ච සබ්බං යෙ වෙ පරිඤ්ඤාය පරිච්චජන්ති, දන්තං ඨිතත්තං අමමං නිරාසං තං වෙ නරං සමණං ආහු ලොකෙ.
5480. පුච්ඡාම කත්තාරං අනොමපඤ්ඤං ගාථාසු නො විග්ගහො අත්ථි ජාතො, ඡින්දජ්ජ කඞ්ඛං විචිකිච්ඡිතානි තයජ්ජ කඞ්ඛං විතරෙමු සබ්බෙ.
5481. යෙ පණ්ඩිතා අත්ථදස්සා භවන්ති භාසන්ති තෙ යොනිසො තත්ථ කාලෙ, කථන්නු ගාථානං අභාසිතානං අත්ථං නයෙය්යුං කුසලා ජනින්ද.
5482. කථං භවෙ භාසති නාගරාජා කථං පන ගරුළො වෙනතෙය්යො, ගන්ධබ්බරාජා පන කිං වදෙති කථං පන කුරූනං රාජසෙට්ඨො.
5483. ඛන්තිං හවෙ භාසති නාගරාජා අප්පාහාරං ගරුළො වෙනතෙය්යො, ගන්ධබ්බරාජා රතිවිප්පහානං අකිඤ්චනං කුරුනං රාජසෙට්ඨො.
5484. සබ්බානි එතානි සුභාසිතානි න හෙත්ථ දුබ්භාසිතමත්ථි කිඤ්චි, යස්මිඤ්ච එතානි පතිට්ඨිතානි අරාව නාභ්යා සුසමොහිතානි, චතුබ්භි ධම්මෙහි සමඞ්ගිභූතං තං වෙ නරං සමණං ආහු ලොකෙ.
5485. තුවන්නු සෙට්ඨො ත්වමනුත්තරොසි ත්වං ධම්මගූ ධම්මවිදූ සුමෙධො පඤ්ඤාය පඤ්හං සමධිග්ගහෙත්වා, අච්ඡෙච්ඡි ධීරො විචිකිච්ඡිතානි අච්ඡෙච්ඡි කඞ්ඛං විචිකිච්ඡිතානි චුන්දො යථා නාගදන්තං ඛරෙන.
5486. නීලුප්පලාභං විමලං අනග්ඝං වත්ථං ඉමං ධූමසමානවණ්ණං, පඤ්හස්ස වෙය්යාකරණෙන තුට්ඨො දදාමි තෙ ධම්මපූජාය ධීර.
5487. සුවණ්ණමාලං සතපත්තඵුල්ලං සකෙසරං රතනසහස්සමණ්ඩිතං, පඤ්හස්ස වෙය්යාකරෙණෙන තුට්ඨො දදාමි තෙ ධම්මපූජාය ධීර.
5488. මණිං අනග්ඝං රුචිරං පභස්සරං කණ්ඨාවසත්තං මණිභූසිතං මෙ, පඤ්හස්ස වෙය්යාකරෙණෙන තුට්ඨො දදාමි තෙ ධම්මපූජාය ධීර.
5489. ගවං සහස්සං උසභඤ්ච නාගං ආජඤ්ඤයුත්තෙ ච රථෙ දස ඉමෙ, පඤ්හස්ස වෙය්යාකරෙණෙන තුට්ඨො දදාමි තෙ ගාමවරානි සොළසාති.
5490. පණ්ඩු කිසියාසි දුබ්බලා වණ්ණරූපං න තවෙදිසං{1} පුරෙ, විමලෙ අක්ඛාහි පුච්ඡිතා{2} කීදිසි{3} තුය්හං සරීරවෙදනා.
5491. ධම්මො මනුජෙසු මානිනං දොහළො නාම ජනින්ද වුච්චති, ධම්මාහටං{4} නාගකුඤ්ජර විධුරස්ස හදයාභිපත්ථයෙ.
5492. චන්දං ඛො ත්වං දොහළායසි{1} සුරියං වා අථවාපි මාලුතං, දුල්ලභෙ{2} හි විධුරස්ස දස්සනෙ{3} කො විධුර ඉධමානයිස්සති.
5493. කින්නු තාත තුවං පජ්ඣායසි පදුමං හත්ථගතංව තෙ මුඛං, කිං දුම්මනරූපොසි ඉස්සර මා ත්වං සොචි අමිත්තතාපනා.
5494. මාතා හි තව ඉරන්දතී{4} විධුරස්ස හදයං ධනීයති, දුල්ලභෙ හි විධුරස්ස දස්සනෙ කො විධුරං ඉධමානයිස්සති.
5495. භත්තුපරියෙසනං{5} චර යො විධුරං ඉධමානයිස්සති, පිතුනො ච සා සුත්වාන වාක්යං රත්තිං නික්ඛම්ම අවස්සුතිං චරි.
5496. කෙ ගන්ධබ්බෙ ච රක්ඛසෙ නාගෙ කිම්පුරිසෙ ච මානුසෙ, කෙ පණ්ඩිතෙ සබ්බකාමදෙ දීඝරත්තං භත්තා මෙ භවිස්සති.
5497. අස්සාස හෙස්සාමි තෙ පති භත්තා හෙස්සාමි අනින්දලොචනෙ, පඤ්ඤා හි මම{6} තථා විධා අස්සාස හෙස්සසි භරියා මමං.{7}
5498. අථ නං අවචාසි{8} ඉරන්දතී පුබ්බපථානුගතෙන චෙතසා, එහි ගච්ඡාම පිතු මමන්තිකෙ එසොව තෙ එතමත්ථං පවක්ඛති.
5499. අලංකතා සුවසනා මාලිනී චන්දනුස්සදා, යක්ඛං හත්ථෙ ගහෙත්වාන පිතු සන්තිකමුපාගමි.
5500. නාගවර වචො සුණොහි මෙ පතිරූපං පටිපජ්ජ සුඞ්කියං, පත්ථෙමි අහං ඉරන්දතිං{9} තාය සමඞ්ගී{10} කරොහි මෙ තුවං.{11}
5501. සතං හත්ථි සතං අස්සා සතං අස්සතරීරථා, සතං වළභියො පුණ්ණා නානාරතනස්ස කෙවලා; තෙ නාග පටිපජ්ජස්සු ධීතරං දෙහි ඉරන්දතිං.
5502. යාව ආමන්තයෙ ඤාතී මිත්තෙ ච සුහදං ජනං,{1} අනාමන්තකතං කම්මං තං පච්ඡාමනුතප්පති.
5503. තතො සො වරුණො නාගො පවිසිත්වා නිවෙසනං, භරියං ආමන්තයිත්වාන ඉදං වචනමබුවි:
5504. අයං සො පුණ්ණකො යක්ඛො යාචතී මං ඉරන්දතිං, බහුනා විත්තලාභෙන තස්ස දෙම පියං මමං.
5505. න ධනෙන න විත්තෙන ලබ්භා අම්හං ඉරන්දතී, සචෙ හි වො{2} හදයං පණ්ඩිතස්ස ධම්මෙන ලද්ධා ඉධමාහරෙය්ය; එතෙන විත්තෙන කුමාරි ලබ්භා නාඤ්ඤං ධනං උත්තරිං පත්ථයාම.
5506. තතො සො වරුණො නාගො නික්ඛමිත්වා නිවෙසනා, පුණ්ණකාමන්තයිත්වාන ඉදං චනමබ්රවි:
5507. න ධනෙන න විත්තෙන ලබ්භා අම්හං ඉරන්දතී, සචෙ තුවං හදයං පණ්ඩිතස්ස ධම්මෙන ලද්ධා ඉධමාහරෙසි; එතෙන විත්තෙන කුමාරි ලබ්භා නාඤ්ඤං ධනං උත්තරිං පත්ථයාම.
5508. යං පණ්ඩිතො ත්යෙකෙ වදන්ති ලොකෙ තමෙව බාලොති පුනාහු අඤ්ඤෙ අක්ඛාහි මෙ විප්පවදන්ති එත්ථ, කං පණ්ඩිතං නාග තුවං වදෙසි.
5509. කොරව්යරාජස්ස ධනඤ්ජයස්ස යදි තෙ සුතො විධුරො නාම කත්තා, ආනෙහි තං පණ්ඩිතං ධම්මලද්ධා ඉරන්දතී පද්ධචරා{3} තෙ හොතු.
5510. ඉදඤ්ච සුත්වා වරුණස්ස වාක්යං, උට්ඨාය යක්ඛො පරමප්පතීතො, තත්ථෙව සන්තො පුරිසං අසංසි ආනෙහි ආජඤ්ඤමිධෙව යුත්තං.
5511. ජාතරූපමයා කණ්ණා කාචම්භමයා{1} ඛුරා, ජම්බොනදස්ස පාකස්ස සුවණ්ණස්ස උරච්ඡදො.
5512. දෙවවාහවහං යානං අස්සමාරුය්හ පුණ්ණකො අලඞ්කතො කප්පිතකෙසමස්සු පක්කාමි වෙහාසයමන්තලික්ඛෙ.
5513. ස පුණ්ණකො කාමවෙගෙන{2} ගිද්ධො ඉරන්දතිං නාගකඤ්ඤං ජිගිංසං ගන්ත්වාන තං භූතපතිං යසස්සිං ඉච්චබ්රවි වෙස්සවණං කුවෙරං.
5514. භොගවතීනාමමන්දිරෙ වාසා භිරඤ්ඤවතීති වුච්චති, නගරෙ නිම්මිතෙ කඤ්චනමයෙ මණ්ඩලස්ස උරගස්ස නිට්ඨිතං.
5515. අට්ටාලකා{3} ඔට්ඨගීවියො ලොහිතඞ්කස්ස මසාරගල්ලිනො, පාසාදෙත්ථ සිලාමයා සොවණ්ණරතනෙන ඡාදිතා.
5516. අම්බා තිලකා ච ජම්බුයො සන්තපණ්ණා මුචලින්දකෙතකා,{4} පියකා{5} උද්දාලකා සහා උපරිභද්දකා සින්ධුවාරකා.{6}