කතමො ච භික්ඛවෙ, කාමයොගො? ඉධ භික්ඛවෙ, එකච්චො කාමානං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං නප්පජානාති. තස්ස කාමානං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං අප්පජානතො යො කාමෙසු කාමරාගො කාමනන්දි කාමසිනෙහො කාමමුච්ඡා කාමපිපාසා කාමපරිළාහො කාමජ්ඣොසානං කාමතණ්හා සානුසෙති. අයං වුච්චති භික්ඛවෙ, කාමයොගො. (ඉති කාමයොගො.)
භවයොගො ච කථං හොති? ඉධ භික්ඛවෙ, එකච්චො භවානං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං නප්පජානාති. තස්ස භවානං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං අප්පජානතො යො භවෙසු භවරාගො භවනන්දි භවසිනෙහො භවමුච්ඡා භවපිපාසා භවපරිළාහො භවජ්ඣොසානං භවතණ්හා සානුසෙති. අයං වුච්චති භික්ඛවෙ, භවයොගො. (ඉති කාමයොගො භවයොගො.)
දිට්ඨියොගො ච කථං හොති? ඉධ භික්ඛවෙ, එකච්චො දිට්ඨීනං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං නප්පජානාති. තස්ස දිට්ඨීනං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං අප්පජානතො යො දිට්ඨීසු දිට්ඨිරාගො දිට්ඨිනන්දි දිට්ඨිසිනෙහො දිට්ඨිමුච්ඡා දිට්ඨිපිපාසා දිට්ඨිපරිළාහො දිට්ඨිඅජ්ඣොසානං දිට්ඨිතණ්හා සානුසෙති. අයං වුච්චති භික්ඛවෙ, දිට්ඨියොගො. (ඉති කාමයොගො භවයොගො දිට්ඨියොගො.)
අවිජ්ජායොගො ච කථං හොති? ඉධ භික්ඛවෙ, එකච්චො ඡන්නං ඵස්සායතනානං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං නප්පජානාති. තස්ස ඡන්නං ඵස්සායතනානං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං අප්පජානතො යා ඡසු ඵස්සායතනෙසු අවිජ්ජා අඤ්ඤාණං සානුසෙති. අයං වුච්චති භික්ඛවෙ, අවිජ්ජායොගො. (ඉති කාමයොගො භවයොගො දිට්ඨියොගො අවිජ්ජායොගො.)
සංයුත්තො පාපකෙහි අකුසලෙහි ධම්මෙහි සංකිලෙසිකෙහි පොනොභවිකෙහි සදරෙහි දුක්ඛවිපාකෙහි ආයතිං ජාතිජරාමරණිකෙහි. තස්මා අයොගක්ඛෙමීති වුච්චති.
ඉමෙ ඛො භික්ඛවෙ, චත්තාරො යොගා.
චත්තාරො’මෙ භික්ඛවෙ, විසංයොගා. කතමෙ චත්තාරො? කාමයොගවිසංයොගො, භවයොගවිසංයොගො, දිට්ඨියොගවිසංයොගො, අවිජ්ජායොගවිසංයොගො.
කතමො ච භික්ඛවෙ, කාමයොගවිසංයොගො? ඉධ භික්ඛවෙ, එකච්චො කාමානං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං පජානාති. තස්ස කාමානං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං පජානතො යො කාමෙසු කාමරාගො කාමනන්දි කාමසිනෙහො කාමමුච්ඡා කාමපිපාසා කාමපරිළාහො කාමජ්ඣොසානං කාමතණ්හා සා නානුසෙති. අයං වුච්චති භික්ඛවෙ, කාමයොගවිසංයොගො. (ඉති කාමයොගවිසංයොගො.)
භවයොගවිසංයොගො ච කථං හොති? ඉධ භික්ඛවෙ, එකච්චො භවානං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං පජානාති. තස්ස භවානං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං පජානතො යො භවෙසු භවරාගො භවනන්දි භවසිනෙහො භවමුච්ඡා භවපිපාසා භවපරිළාහො භවජ්ඣොසානං භවතණ්හා සා නානුසෙති. අයං වුච්චති භික්ඛවෙ, භවයොගවිසංයොගො. (ඉති කාමයොගවිසංයොගො භවයොගවිසංයොගො.)
දිට්ඨියොගවිසංයොගො ච කථං හොති? ඉධ භික්ඛවෙ, එකච්චො දිට්ඨීනං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං පජානාති. තස්ස දිට්ඨීනං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං පජානතො යො දිට්ඨීසු දිට්ඨිරාගො දිට්ඨිනන්දී දිට්ඨිමුච්ඡා දිට්ඨිපිපාසා දිට්ඨිපරිළාහො දිට්ඨිඅජ්ඣොසානං දිට්ඨිතණ්හා සා නානුසෙති. අයං වුච්චති භික්ඛවෙ, දිට්ඨියොගවිසංයොගො. (ඉති කාමයොගවිසංයොගො භවයොගවිසංයොගො දිට්ඨියොගවිසංයොගො.)
අවිජ්ජායොගවිසංයොගො ච කථං හොති? ඉධ භික්ඛවෙ, එකච්චො ඡන්නං ඵස්සායතනානං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං පජානාති. තස්ස ඡන්නං ඵස්සායතනානං සමුදයඤ්ච අත්ථගමඤ්ච අස්සාදඤ්ච ආදීනවඤ්ච නිස්සරණඤ්ච යථාභූතං පජානතො යා ඡසු ඵස්සායතනෙසු අවිජ්ජා අඤ්ඤාණං සා නානුසෙති. අයං වුච්චති භික්ඛවෙ, අවිජ්ජායොගවිසංයොගො . (ඉති කාමයොගවිසංයොගො භවයොගවිසංයොගො දිට්ඨියොගවිසංයොගො අවිජ්ජායොගවිසංයොගො.)
විසංයුත්තො පාපකෙහි අකුසලෙහි ධම්මෙහි සංකිලෙසිකෙහි පොනොභවිකෙහි සදරෙහි දුක්ඛවිපාකෙහි ආයතිං ජාතිජරාමරණිකෙහි. තස්මා යොගක්ඛෙමීති වුච්චති.
ඉමෙ ඛො භික්ඛවෙ, චත්තාරො විසංයොගාති.
26. කාමයොගෙන සංයුත්තා භවයොගෙන චූභයං, දිට්ඨියොගෙන සංයුත්තා අවිජ්ජාය පුරක්ඛතා, සත්තා ගච්ඡන්ති සංසාරං ජාතිමරණගාමිනො.
27. යෙ ච කාමෙ පරිඤ්ඤාය භවයොගඤ්ච සබ්බසො, දිට්ඨියොගං සමූහච්ච අවිජ්ජඤ්ච විරාජයං, සබ්බයොගවිසංයුත්තා තෙ වෙ යොගාතිගා මුනීති.
භණ්ඩගාමවග්ගො පඨමො.
තස්සුද්දානං:
අනුබුද්ධං පපතිතං ද්වෙ ඛතං අනුසොතපඤ්චමං, අප්පස්සුතො ච සොභෙන්ති වෙසාරජ්ජං තණ්හායොගෙන තෙ දසා’ති.
2. චරවග්ගො
4. 1. 2. 1.
[චරත්තසුත්තං]
[සාවත්ථිනිදානං]
11. චරතො චෙපි භික්ඛවෙ, භික්ඛුනො උප්පජ්ජති කාමවිතක්කො වා ව්යාපාදවිතක්කො වා විහිංසාවිතක්කො වා. තඤ්ච භික්ඛු අධිවාසෙති, නප්පජහති, න විනොදෙති, න ව්යන්තීකරොති, න අනභාවං ගමෙති. චරම්පි භික්ඛවෙ, භික්ඛු එවම්භූතො අනාතාපී අනොත්තාපී සතතං සමිතං කුසීතො හීනවීරියො’ති වුච්චති.
ඨිතස්ස චෙපි භික්ඛවෙ, භික්ඛුනො උප්පජ්ජති කාමවිතක්කො වා ව්යාපාදවිතක්කො වා විහිංසාවිතක්කො වා. තඤ්ච භික්ඛු අධිවාසෙති, නප්පජහති, න විනොදෙති, න ව්යන්තීකරොති, න අනභාවං ගමෙති. ඨිතො චෙපි භික්ඛවෙ, භික්ඛු එවම්භූතො අනාතාපී අනොත්තාපී සතතං සමිතං කුසීතො හීනවීරියො’ති වුච්චති.
නිසින්නස්ස චෙපි භික්ඛවෙ, භික්ඛුනො උප්පජ්ජති කාමවිතක්කො වා ව්යාපාදවිතක්කො වා විහිංසාවිතක්කො වා. තඤ්ච භික්ඛු අධිවාසෙති, නප්පජහති, න විනොදෙති, න ව්යන්තීකරොති, න අනභාවං ගමෙති. නිසින්නොපි භික්ඛවෙ, භික්ඛු එවම්භූතො අනාතාපී අනොත්තාපී සතතං සමිතං කුසීතො හීනවිරියො’ති වුච්චති.
සයානස්ස චෙපි භික්ඛවෙ, භික්ඛුනො ජාගරස්ස උප්පජ්ජති කාමවිතක්කො වා ව්යාපාදවිතක්කො වා විහිංසාවිතක්කො වා. තඤ්ච භික්ඛු අධිවාසෙති, නප්පජහති, න විනොදෙති, න ව්යන්තීකරොති, න අනභාවං ගමෙති. සයානොපි භික්ඛවෙ, භික්ඛු ජාගරො එවම්භූතො අනාතාපී අනොත්තාපී සතතං සමිතං කුසීතො හීනවිරියො’ති වුච්චති.
චරතො චෙපි භික්ඛවෙ, භික්ඛුනො උප්පජ්ජති කාමවිතක්කො වා ව්යාපාදවිතක්කො වා විහිංසාවිතක්කො වා. තඤ්ච භික්ඛු නාධිවාසෙති, පජහති විනොදෙති, ව්යන්තීකරොති, අනභාවං ගමෙති. චරම්පි භික්ඛවෙ, භික්ඛු එවම්භූතො ආතාපී ඔත්තාපී සතතං සමිතං ආරද්ධවිරියො පහිතත්තො’ති වුච්චති.
ඨිතස්ස චෙපි භික්ඛවෙ, භික්ඛුනො උප්පජ්ජති කාමවිතක්කො වා ව්යාපාදවිතක්කො වා විහිංසාවිතක්කො වා. තඤ්ච භික්ඛු නාධිවාසෙති, පජහති විනොදෙති ව්යන්තීකරොති අනභාවං ගමෙති ඨිතොපි භික්ඛවෙ, භික්ඛු එවම්භූතො ආතාපී ඔත්තාපී සතතං සමිතං ආරද්ධවිරියො පහිතත්තො’ති වුච්චති.
නිසින්නස්ස චෙපි භික්ඛවෙ, භික්ඛුනො උප්පජ්ජති කාමවිතක්කො වා ව්යාපාදවිතක්කො වා විහිංසාවිතක්කො වා. තඤ්ච භික්ඛු නාධිවාසෙති පජහති විනොදෙති ව්යන්තීකරොති අනභාවං ගමෙති. නිසින්නොපි භික්ඛවෙ භික්ඛු එවම්භූතො ආතාපී ඔත්තාපී සතතං සමිතං ආරද්ධවිරියො පහිතත්තො’ති වුච්චති.
සයානස්ස චෙපි භික්ඛවෙ භික්ඛුනො ජාගරස්ස උප්පජ්ජති කාමවිතක්කො වා ව්යාපාදවිතක්කො වා විහිංසාවිතක්කො වා. තඤ්ච භික්ඛු නාධිවාසෙති, පජහති, විනොදෙති, බ්යන්තීකරොති, අනභාවං ගමෙති. සයානොපි භික්ඛවෙ භික්ඛු ජාගරො එවම්භූතො ආතාපී ඔත්තාපී සතතං සමිතං ආරද්ධවිරියො පහිතත්තො’ති වුච්චතීති.
28. චරං වා යදි වා තිට්ඨං නිසින්නො උදවා සයං, යො විතක්කං විතක්කෙති පාපකං ගෙහනිස්සිතං.
29. කුම්මග්ගං පටිපන්නො සො මොහනෙය්යෙසු මුච්ඡිතො, අභබ්බො තාදිසො භික්ඛු ඵුට්ඨුං සම්බොධිමුත්තමං.
30. යො චරං වා තිට්ඨං වා නිසින්නො උද වා සයං, විතක්කං සමයිත්වාන විතක්කූපසමෙ රතො, භබ්බො සො තාදිසො භික්ඛු ඵුට්ඨුං සම්බොධිමුත්තමන්ති.
4. 1. 2. 2.
[සීලසුත්තං]
12. සම්පන්නසීලා භික්ඛවෙ, විහරථ සම්පන්නපාතිමොක්ඛා. පාතිමොක්ඛසංවරසංවුතා විහරථ ආචාරගොචරසම්පන්නා අණුමත්තෙසු වජ්ජෙසු භයදස්සාවිනො. සමාදාය සික්ඛථ සික්ඛාපදෙසු. සම්පන්නසීලානං වො භික්ඛවෙ, විහරතං සම්පන්නපාතිමොක්ඛානං පාතිමොක්ඛසංවරසංවුතානං විහරතං ආචාරගොචරසම්පන්නානං අණුමත්තෙසු වජ්ජෙසු භයදස්සාවීනං සමාදාය සික්ඛතං සික්ඛාපදෙසු, කිමස්ස උත්තරිං කරණීයං?
චරතො චෙපි භික්ඛවෙ, භික්ඛුනො අභිජ්ඣා ව්යාපාදො විගතො හොති. ථිනමිද්ධං උද්ධච්චකුක්කුච්චං විචිකිච්ඡා පහීණා හොති. ආරද්ධං හොති විරියං අසල්ලීනං. උපට්ඨිතා සති අපම්මුට්ඨා. පස්සද්ධො කායො අසාරද්ධො. සමාහිතං චිත්තං එකග්ගං. චරම්පි භික්ඛවෙ, භික්ඛු එවම්භූතො ආතාපී ඔත්තාපී සතතං සමිතං ආරද්ධවිරියො පහිතත්තො’ති වුච්චති.
ඨිතස්ස චෙපි භික්ඛවෙ, භික්ඛුනො අභිජ්ඣා ව්යාපාදො විගතො හොති. ථිනමිද්ධං උද්ධච්චකුක්කුච්චං විචිකිච්ඡා පහීණා හොති. ආරද්ධං හොති විරියං අසල්ලීනං. උපට්ඨිතා සති අපම්මුට්ඨා. පස්සද්ධො කායො අසාරද්ධො. සමාහිතං චිත්තං එකග්ගං. ඨිතොපි භික්ඛවෙ, භික්ඛු එවම්භූතො ආතාපී ඔත්තාපී සතතං සමිතං ආරද්ධවිරියො පහිතත්තො’ති වුච්චති.
නිසින්නස්ස චෙපි භික්ඛවෙ, භික්ඛුනො අභිජ්ඣා ව්යාපාදො විගතො හොති. ථීනමිද්ධං උද්ධච්චකුක්කුච්චං විචිකිච්ඡා පහීනා හොති. ආරද්ධං හොති විරියං අසල්ලීනං. උපට්ඨිතා සති අපම්මුට්ඨා.{1} පස්සද්ධො කායො අසාරද්ධො. සමාහිතං චිත්තං එකග්ගං. නිසින්නොපි භික්ඛවෙ, භික්ඛු එවම්භූතො ආතාපී ඔත්තාපී සතතං සමිතං ආරද්ධවිරියො පහිතත්තො’ති වුච්චති.
සයානස්ස චෙපි භික්ඛවෙ භික්ඛුනො ජාගරස්ස අභිජ්ඣා ව්යාපාදො විගතො හොති. ථිනමිද්ධං උද්ධච්චකුක්කුච්චං විචිකිච්ඡා පහීණා හොති. ආරද්ධං හොති විරියං අසල්ලීනං. උපට්ඨිතා සති අපම්මුට්ඨා. පස්සද්ධො කායො අසාරද්ධො. සමාහිතං චිත්තං එකග්ගං. සයානොපි භික්ඛවෙ, භික්ඛු ජාගරො එවම්භූතො ආතාපී ඔත්තාපී සතතං සමිතං ආරද්ධවිරියො පහිතත්තො’ති වුච්චතීති.
31. යතං චරෙ යතං තිට්ඨෙ යතං අච්ඡෙ යතං සයෙ, යතං සමිඤ්ජයෙ භික්ඛු යතමෙව නං පසාරයෙ.
32. උද්ධං තිරියං අපාචීනං යාවතා ජගතො ගති, සමවෙක්ඛිතා ච ධම්මානං ඛන්ධානං උදයබ්බයං.
33. චෙතොසමථසාමීචිං සික්ඛමානං සදා සතං, සතතං පහිතත්තො’ති ආහු භික්ඛුං තථාවිධන්ති.
4. 1. 2. 3.
[පධානසුත්තං]
13. චත්තාරිමානි භික්ඛවෙ, සම්මප්පධානානි. කතමානි චත්තාරි?
ඉධ භික්ඛවෙ, භික්ඛු අනුප්පන්නානං පාපකානං අකුසලානං ධම්මානං අනුප්පාදාය ඡන්දං ජනෙති, වායමති, විරියං ආරභති, චිත්තං පග්ගණ්හාති පදහති.
උප්පන්නානං පාපකානං අකුසලානං ධම්මානං පහාණාය ඡන්දං ජනෙති, වායමති, විරියං ආරභති, චිත්තං පග්ගණ්හාති පදහති.
අනුප්පන්නානං කුසලානං ධම්මානං උප්පාදාය ඡන්දං ජනෙති, වායමති, විරියං ආරභති, චිත්තං පග්ගණ්හාති පදහති.
උප්පන්නානං කුසලානං ධම්මානං ඨිතියා අසම්මොසාය භීයොභාවාය වෙපුල්ලාය භාවනාය පාරිපූරියා ඡන්දං ජනෙති, වායමති, විරියං ආරභති, චිත්තං පග්ගණ්හාති පදහති.
ඉමානි ඛො භික්ඛවෙ, චත්තාරි සම්මප්පධානානීති.
34. සම්මප්පධානා මාරධෙය්යාධිභූතා{1} තෙ අසිතා ජාතිමරණභයස්ස පාරගූ, තෙ තුසිතා ජෙත්වාන මාරං සවාහිනිං{2} තෙ අනෙජා, (සබ්බං) නමුචිබලං උපාතිවත්තා තෙ සුඛිතාති.
4. 1. 2. 4.
[සංවරප්පධානසුත්තං]
14. චත්තාරිමානි භික්ඛවෙ, පධානානි. කතමානි චත්තාරි? සංවරප්පධානං, පහාණප්පධානං, භාවනාප්පධානං, අනුරක්ඛණප්පධානං.
කතමඤ්ච භික්ඛවෙ, සංවරප්පධානං? ඉධ භික්ඛවෙ, භික්ඛු චක්ඛුනා රූපං දිස්වා න නිමිත්තග්ගාහී හොති නානුව්යඤ්ජනග්ගාහී, යත්වාධිකරණමෙතං චක්ඛුන්ද්රියං අසංවුතං විහරන්තං අභිජ්ඣා දොමනස්සා පාපකා අකුසලා ධම්මා අන්වාස්සවෙය්යුං, තස්ස සංවරාය පටිපජ්ජති, රක්ඛති චක්ඛුන්ද්රියං, චක්ඛුන්ද්රියෙ සංවරං ආපජ්ජති. සොතෙන සද්දං සුත්වා - ඝානෙන ගන්ධං ඝායිත්වා - ජිව්හාය රසංසායිත්වා - කායෙන ඵොට්ඨබ්බං ඵුසිත්වා - මනසා ධම්මං විඤ්ඤාය න නිමිත්තග්ගාහී හොති නානුව්යඤ්ජනග්ගාහී, යත්වාධිකරණමෙතං මනින්ද්රියං අසංවුතං විහරන්තං අභිජ්ඣා දොමනස්සා පාපකා අකුසලා ධම්මා අන්වාස්සවෙය්යුං, තස්ස සංවරාය පටිපජ්ජති, රක්ඛති මනින්ද්රියං, මනින්ද්රියෙ සංවරං ආපජ්ජති. ඉදං වුච්චති භික්ඛවෙ, සංවරප්පධානං.
කතමඤ්ච භික්ඛවෙ, පහාණප්පධානං? ඉධ භික්ඛවෙ භික්ඛු උප්පන්නං කාමවිතක්කං නාධිවාසෙති, පජහති, විනොදෙති, ව්යන්තීකරොති, අනභාවං ගමෙති. උප්පන්නං ව්යාපාදවිතක්කං -පෙ- උප්පන්නං විහිංසාවිතක්කං - උප්පන්නුප්පන්නෙ පාපකෙ අකුසලෙ ධම්මෙ නාධිවාසෙති, පජහති, විනොදෙති, බ්යන්තීකරොති අනභාවං ගමෙති. ඉදං වුච්චති භික්ඛවෙ, පහාණප්පධානං:
කතමඤ්ච භික්ඛවෙ, භාවනාප්පධානං? ඉධ භික්ඛවෙ, භික්ඛු සතිසම්බොජ්ඣඞ්ගං භාවෙති විවෙකනිස්සිතං විරාගනිස්සිතං නිරොධනිස්සිතං වොස්සග්ගපරිණාමිං. ධම්මවිචයසම්බොජ්ඣඞ්ගං භාවෙති -පෙ- විරියසම්බොජ්ඣඞ්ගං භාවෙති - පීතිසම්බොජ්ඣඞ්ගං භාවෙති - පස්සද්ධිසම්බොජ්ඣඞ්ගං භාවෙති - සමාධිසම්බොජ්ඣඞ්ගං භාවෙති - උපෙක්ඛාසම්බොජ්ඣඞ්ගං භාවෙති විවෙකනිස්සිතං විරාගනිස්සිතං නිරොධනිස්සිතං වොස්සග්ගපරිණාමිං. ඉදං වුච්චති භික්ඛවෙ, භාවනාප්පධානං.
කතමඤ්ච භික්ඛවෙ, අනුරක්ඛණප්පධානං? ඉධ භික්ඛවෙ, භික්ඛු උප්පන්නං භද්දකං සමාධිනිමිත්තං අනුරක්ඛති අට්ඨිකසඤ්ඤං පුලවකසඤ්ඤං විනීලකසඤ්ඤං විපුබ්බකසඤ්ඤං විච්ඡිද්දකසඤ්ඤං උද්ධුමාතකසඤ්ඤං. ඉදං වුච්චති භික්ඛවෙ, අනුරක්ඛණාප්පධානං.
ඉමානි ඛො භික්ඛවෙ, චත්තාරි පධානානීති.
36. සංවරො ච පහාණඤ්ච භාවනා අනුරක්ඛණා, එතෙ පධානා චත්තාරො දෙසිතාදිච්චබන්ධුනා, යෙහි භික්ඛු ඉධාතාපී ඛයං දුක්ඛස්ස පාපුණෙ’ති.
4. 1. 2. 5.
[අග්ගපඤ්ඤත්තිසුත්තං]
15. චතස්සො ඉමා භික්ඛවෙ, අග්ගපඤ්ඤත්තියො. කතමා චතස්සො?
එතදග්ගං භික්ඛවෙ, අත්තභාවීනං යදිදං රාහු අසුරින්දො.
එතදග්ගං භික්ඛවෙ, කාමභොගීනං යදිදං රාජා මන්ධාතා.
එතදග්ගං භික්ඛවෙ, ආධිපතෙය්යානං යදිදං මාරො පාපිමා.
සදෙවකෙ භික්ඛවෙ, ලොකෙ සමාරකෙ සබ්රහ්මකෙ සස්සමණබ්රාහ්මණියා පජාය සදෙවමනුස්සාය තථාගතො අග්ගමක්ඛායති අරහං සම්මාසම්බුද්ධො.
ඉමා ඛො භික්ඛවෙ, චතස්සො අග්ගපඤ්ඤත්තියො’ති.
37. රාහග්ගං{1} අත්තභාවිනං මන්ධාතා කාමභොගිනං, මාරො ආධිපතෙය්යානං ඉද්ධියා යසසා ජලං.
38. උද්ධං තිරියං අපාචීනං යාවතා ජගතො ගති, සදෙවකස්ස ලොකස්ස බුද්ධො අග්ගො පවුච්චතී’ති.
4. 1. 2. 6.
[සොඛුම්මසුත්තං]
16. චත්තාරිමානි භික්ඛවෙ, සොඛුම්මානි. කතමානි චත්තාරි?
ඉධ භික්ඛවෙ, භික්ඛු රූපසොඛුම්මෙන සමන්නාගතො හොති පරමෙන, තෙන ච රූපසොඛුම්මෙන අඤ්ඤං රූපසොඛුම්මං උත්තරිතරං වා පණීතතරං වා න සමනුපස්සති. තෙන ච රූපසොඛුම්මෙන අඤ්ඤං රූපසොඛුම්මං උත්තරිතරං වා පණීතතරං වා න පත්ථෙති.
වෙදනාසොඛුම්මෙන සමන්නාගතො හොති පරමෙන. තෙන ච වෙදනාසොඛුම්මෙන අඤ්ඤං වෙදනාසොඛුම්මං උත්තරිතරං වා පණීතතරං වා න සමනුපස්සති. තෙන ච වෙදනාසොඛුම්මෙන අඤ්ඤං වෙදනාසොඛුම්මං උත්තරිතරං වා පණීතතරං වා න පත්ථෙති.
සඤ්ඤාසොඛුම්මෙන සමන්නාගතො හොති පරමෙන. තෙන ච සඤ්ඤාසොඛුම්මෙන අඤ්ඤං සඤ්ඤාසොඛුම්මං උත්තරිතරං වා පණීතතරං වා න සමනුපස්සති. තෙන ච සඤ්ඤාසොඛුම්මෙන අඤ්ඤං සඤ්ඤාසොඛුම්මං උත්තරිතරං වා පණීතතරං වා න පත්ථෙති.
සඞ්ඛාරසොඛුම්මෙන සමන්නාගතො හොති පරමෙන. තෙන ච සඞ්ඛාරසොඛුම්මෙන අඤ්ඤං සඞ්ඛාරසොඛුම්මං උත්තරිතරං වා පණීතතරං වා න සමනුපස්සති. තෙන ච සඞ්ඛාරසොඛුම්මෙන අඤ්ඤං සඞ්ඛාරසොඛුම්මං උත්තරිතරං වා පණීතතරං වා න පත්ථෙති.
ඉමානි ඛො, භික්ඛවෙ, චත්තාරි සොඛුම්මානීති.
39. රූපසොඛුම්මතං ඤත්වා වෙදනානඤ්ච සම්භවං, සඤ්ඤා යතො සමුදෙති අත්ථං ගච්ඡති යත්ථ ච.
40. සඞ්ඛාරෙ පරතො ඤත්වා දුක්ඛතො නො ච අත්තතො, ස වෙ සම්මද්දසො භික්ඛු සන්තො සන්තිපදෙ රතො, ධාරෙති අන්තිමං දෙහං ජෙත්වා මාරං සවාහිනින්ති.
4. 1. 2. 7.
[අගතිසුත්තං]
17. චත්තාරිමානි භික්ඛවෙ, අගතිගමනානි. කතමානි චත්තාරි?
ඡන්දාගතිං ගච්ඡති. දොසාගතිං ගච්ඡති. මොහාගතිං ගච්ඡති. භයාගතිං ගච්ඡති.
ඉමානි ඛො භික්ඛවෙ, චත්තාරි අගතිගමනානීති.
41. ඡන්දා දොසා භයා මොහා යො ධම්මං අතිවත්තති, නිහීයති තස්ස යසො කාලපක්ඛෙව චන්දිමා’ති.
4. 1. 2. 8.
[නාගතිසුත්තං]
18. චත්තාරිමානි භික්ඛවෙ, නාගතිගමනානි. කතමානි චත්තාරි?
න ඡන්දාගතිං ගච්ඡති. න දොසාගතිං ගච්ඡති. න මොහාගතිං ගච්ඡති. න භයාගතිං ගච්ඡති.
ඉමානි ඛො භික්ඛවෙ, චත්තාරි නාගතිගමනානීති.
42. ඡන්දා දොසා භයා මොහා යො ධම්මං නාතිවත්තති, ආපූරති තස්ස යසො සුක්කපක්ඛෙව චන්දිමා’ති.
4. 1. 2. 9.
[අගතිනාගතිසුත්තං]
19. චත්තාරිමානි භික්ඛවෙ, අගතිගමනානි. කතමානි චත්තාරි?
ඡන්දාගතිං ගච්ඡති. දොසාගතිං ගච්ඡති. මොහාගතිං ගච්ඡති. භයාගතිං ගච්ඡති.
ඉමානි ඛො භික්ඛවෙ, චත්තාරි අගතිගමනානීති.
චත්තාරිමානි භික්ඛවෙ, නාගතිගමනානි. කතමානි චත්තාරි?
න ඡන්දාගතිං ගච්ඡති. න දොසාගතිං ගච්ඡති. න මොහාගතිං ගච්ඡති. න භයාගතිං ගච්ඡති.