දස ඉමානි භික්ඛවෙ තථාගතස්ස තථාගතබලානි යෙහි බලෙහි සමන්නාගතො තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙති. කතමානි දස:
1. ඉධ භික්ඛවෙ තථාගතො ඨානඤ්ච ඨානතො අට්ඨානඤ්ච අට්ඨානතො යථාභූතං පජානාති. යම්පි භික්ඛවෙ තථාගතො ඨානඤ්ච ඨානතො අට්ඨානඤ්ච අට්ඨානතො යථාභූතං පජානාති, ඉදම්පි භික්ඛවෙ තථාගතස්ස තථාගතබලං හොති. යං බලං ආගම්ම තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙති.
2. පුන චපරං භික්ඛවෙ තථාගතො අතීතානාගතපච්චුප්පන්නානං කම්මසමාදානානං ඨානසො හෙතුසො විපාකං යථාභූතං පජානාති. යම්පි භික්ඛවෙ තථාගතො අතීතානාගතපච්චුප්පන්නානං කම්මසමාදානානං ඨානසො හෙතුසො විපාකං යථාභූතං පජානාති, ඉදම්පි භික්ඛවෙ තථාගතස්ස තථාගතබලං හොති යං බලං ආගම්ම තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙති.
3. පුන චපරං භික්ඛවෙ තථාගතො සබ්බත්ථගාමිනීපටිපදං යථාභූතං පජානාති. යම්පි භික්ඛවෙ තථාගතො සබ්බත්ථගාමිනීපටිපදං යථාභූතං පජානාති, ඉදම්පි භික්ඛවෙ තථාගතස්ස තථාගතබලං හොති, යං බලං ආගම්ම තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙති.
4. පුන චපරං භික්ඛවෙ තථාගතො අනෙකධාතු{1}නානාධාතු{1}ලොකං යථාභූතං පජානාති. යම්පි භික්ඛවෙ තථාගතො අනෙකධාතු නානාධාතු ලොකං යථාභූතං පජානාති, ඉදම්පි භික්ඛවෙ තථාගතස්ස තථාගතබලං හොති. යං බලං ආගම්ම තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙති.
5. පුන චපරං භික්ඛවෙ තථාගතො සත්තානං නානාධිමුත්තිකතං යථාභූතං පජානාති, යම්පි භික්ඛවෙ තථාගතො සත්තානං නානාධිමුත්තිකතං යථාභූතං පජානාති, ඉදම්පි භික්ඛවෙ තථාගතස්ස තථාගතබලං හොති, යං බලං ආගම්ම තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙති.
6. පුන චපරං භික්ඛවෙ තථාගතො පරසත්තානං පරපුග්ගලානං ඉන්ද්රියපරොපරියත්තං යථාභූතං පජානාති. යම්පි භික්ඛවෙ තථාගතො පරසත්තානං පරපුග්ගලානං ඉන්ද්රියපරොපරියත්තං යථාභූතං පජානාති, ඉදම්පි භික්ඛවෙ තථාගතස්ස තථාගතබලං හොති, යං බලං ආගම්ම තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙති.
7. පුන චපරං භික්ඛවෙ තථාගතො ඣානවිමොක්ඛසමාධිසම්පත්තීනං සංකිලෙසං වොදානං වුට්ඨානං යථාභූතං පජානාති, යම්පි භික්ඛවෙ තථාගතො ඣානවිමොක්ඛසමාධිසමාපත්තීනං සංකිලෙසං වොදානං වුට්ඨානං යථාභූතං පජානාති, ඉදම්පි භික්ඛවෙ තථාගතස්ස තථාගතබලං හොති, යං බලං ආගම්ම තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙති.
8. පුන චපරං භික්ඛවෙ තථාගතො අනෙකවිහිතං පුබ්බෙනිවාසං අනුස්සරති, සෙය්යථීදං: එකම්පි ජාතිං, ද්වෙපි ජාතියො, තිස්සොපි ජාතියො, චතස්සොපි ජාතියො, පඤ්චපි ජාතියො -පෙ- දසපි ජාතියො - වීසම්පි ජාතියො, තිංසම්පි ජාතියො, චත්තාරීසම්පි ජාතියො, පඤ්ඤාසම්පි ජාතියො, ජාතිසතම්පි, ජාතිසහස්සම්පි, ජාතිසතසහස්සම්පි, අනෙකෙපි සංවට්ටකප්පෙ, අනෙකෙපි විවට්ටකප්පෙ, අනෙකෙපි සංවට්ටවිවට්ටකප්පෙ, අමුත්රාසිං එවන්නාමො, එවංගොත්තො, එවංවණ්ණො එවමාහාරො එවං සුඛදුක්ඛපටිසංවෙදී එවමායුපරියන්තො. සො තතො චුතො අමුත්ර උපපාදිං,
තත්රාපාසිං එවං නාමො එවංගොත්තො එවංවණ්ණො එවමාහාරො එවංසුඛදුක්ඛපටිසංවෙදී එවමායුපරියන්තො සො තතො චුතො ඉධූපපන්නොති. ඉති සාකාරං සඋද්දෙසං අනෙකවිහිතං පුබ්බෙනිවාසං අනුස්සරති. යම්පි භික්ඛවෙ තථාගතො අනෙකවිහිතං පුබ්බෙනිවාසං අනුස්සරති, සෙය්යථීදං එකම්පි ජාතිං ද්වෙපි ජාතියො -පෙ- ඉති සාකාරං සඋද්දෙසං අනෙකවිහිතං පුබ්බෙනිවාසං අනුස්සරති, ඉදම්පි භික්ඛවෙ තථාගතස්ස තථාගතබලං හොති, යං බලං ආගම්ම තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්ම චක්කං පවත්තෙන්ති.
9. පුන චපරං භික්ඛවෙ තථාගතො දිබ්බෙන චක්ඛුනා විසුද්ධෙන අතික්කන්තමානුසකෙන සත්තෙ පස්සති චවමානෙ උපපජ්ජමානෙ හීනෙ පණීතෙ සුවණ්ණෙ දුබ්බණ්ණෙ සුගතෙ දුග්ගතෙ යථාකම්මූපගෙ සත්තෙ පජානාති: ‘ඉමෙ වත භොන්තො සත්තා කාය දුච්චරිතෙන සමන්නාගතා - වචී -පෙ- මනො දුච්චරිතෙන සමන්නාගතා ආරියානං උපවාදකා, මිච්ඡාදිට්ඨිකා මිච්ඡාදිට්ඨිකම්ම සමාදානා, තෙ කායස්ස භෙදා පරම්මරණා අපායං දුග්ගතිං විනිපාතං නිරයං උපපන්නා. ඉමෙ වා පන භොන්තො සත්තා කායසුචරිතෙන සමන්නාගතා වචී -පෙ- මනො සුචරිතෙන සමන්නාගතා. අරියානං අනුපවාදකා සම්මාදිට්ඨිකා සම්මාදිට්ඨිකම්මසමාදානා. තෙ කායස්ස භෙදා පරම්මරණා සුගතිං සග්ගං ලොකං උපපන්නාති. ඉති දිබ්බෙන චක්ඛුනා විසුද්ධෙන අතික්කන්තමානුසකෙන. සත්තෙ පස්සති චවමානෙ උප්පජ්ජමානෙ හීනෙ පණීතෙ සුවණ්ණෙ දුබ්බණ්ණෙ සුගතෙ දුග්ගතෙ යථාකම්මූපගෙ සත්තෙ පජානාති. යම්පි භික්ඛවෙ තථාගතො දිබ්බෙන චක්ඛුනා විසුද්ධෙන අතික්කන්ත මානුසකෙන සත්තෙ පස්සති චවමානෙ උපපජ්ජමානෙ හීනෙ පණීතෙ සුවණ්ණෙ දුබ්බණ්ණෙ සුගතෙ දුග්ගතෙ යථාකම්මූපගෙ සත්තෙ පජානාති. යම්පි භික්ඛවෙ තථාගතො දිබ්බෙන චක්ඛුනා විසුද්ධෙන අතික්කන්තමානුසකෙන -පෙ- යථාකම්මූපගෙ සත්තෙ පජානාති. ඉදම්පි භික්ඛවෙ තථාගතස්ස තථාගතබලං හොති. යං බලං ආගම්ම තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙති.
10. පුන චපරං භික්ඛවෙ තථාගතො ආසවානං ඛයා අනාසවං චෙතොවිමුත්තිං පඤ්ඤාවිමුත්තිං දිට්ඨෙව ධම්මෙ සයං අභිඤ්ඤා සච්ඡිකත්වා උපසම්පජ්ජ විහරති යම්පි භික්ඛවෙ තථාගතො ආසවානං ඛයා අනාසවං චෙතොවිමුත්තිං පඤ්ඤාවිමුත්තිං දිට්ඨෙවධම්මෙ සයං අභිඤ්ඤා සච්ඡිකත්වා උපසම්පජ්ජ විහරති, ඉදම්පි භික්ඛවෙ තථාගතස්ස තථාගතබලං හොති, යං බලං ආගම්ම තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙති.
ඉමානි ඛො භික්ඛවෙ දස තථාගතස්ස තථාගතබලානි, යෙහි බලෙහි සමන්නාගතො තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති. බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙන්ති.
සීහනාද සුත්තං පඨමං.
10. 1. 3. 2.
අධිවුත්තිපද සුත්තං
[සාවත්ථිනිදානං]
අථ ඛො ආයස්මා ආනන්දො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නං ඛො ආයස්මන්තං ආනන්දං භගවා එතදවොච:
යෙ තෙ ආනන්ද, ධම්මා තෙසං තෙසං අධිවුත්තිපදානං{1} අභිඤ්ඤා සච්ඡිකිරියාය සංවත්තන්ති. විසාරදො අහං ආනන්ද තත්ර පටිජානාමි තෙසං තෙසං තථා තථා ධම්මං දෙසෙතුං, යථා යථා පටිපන්නො සන්තං වා අත්ථීති ඤස්සති, අසන්තං වා නත්ථීති ඤස්සති, හීනං වා හීනන්ති ඤස්සති, පණීතං වා පණීතන්ති ඤස්සති. ස උත්තරං වා ස උත්තරන්ති ඤස්සති, අනුත්තරං වා අනුත්තරන්ති ඤස්සති, යථා යථා වා පන තං ඤාතෙය්යං වා දට්ඨෙය්යං වා සච්ඡිකාතය්යං වා තථා තථා ඤස්සති වා දක්ඛති වා සච්ඡිකරිස්සතීති වා ඨානමෙතං විජ්ජති. එතදනුත්තරියං{2} ආනන්ද ඤාණානං යදිදං තත්ථ තත්ථ යථාභූතඤාණං, එතස්මා වාහං ආනන්ද ඤාණා අඤ්ඤං ඤාණං උත්තරිතරං වා පණීතතරං වා නත්ථීති වදාමි.
දස ඉමානි ආනන්ද, තථාගතස්ස තථාගතබලානි යෙහි, බලෙහි සමන්නාගතො තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙති, කතමානි දස:
1. ඉධානන්ද, තථාගතො ඨානඤ්ච ඨානතො අට්ඨානඤ්ච අට්ඨානතො යථාභූතං පජානාති, යම්පනානන්ද තථාගතො ඨානඤ්ච ඨානතො අට්ඨානඤ්ච අට්ඨානතො යථාභූතං පජානාති ඉදං පනානන්ද තථාගතස්ස තථාගතබලං හොති, යං බලං ආගම්ම තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙති.
2. පුන චපරං ආනන්ද, තථාගතො අතීතානාගතපච්චුප්පන්නානං කම්මසමාදානානං ඨානසො හෙතුසො විපාකං යථාභූතං පජානාති. යම්පනානන්ද -පෙ-
3. පුන චපරං ආනන්ද, තථාගතො සබ්බත්ථගාමිනිං පටිපදං යථාභූතං පජානාති -පෙ- යම්පනානන්ද -පෙ- ඉදම්පනානන්ද -පෙ-
4. පුන චපරං ආනන්ද, තථාගතො අනෙකධාතුනානාධාතුලොකං යථාභූතං පජානාති. යම්පනානන්ද -පෙ- ඉදම්පනානන්ද -පෙ-
5. පුන චපරං ආනන්ද, තථාගතො සත්තානං නානාධිමුත්තිකතං යථාභූතං පජානාති. යම්පනානන්ද -පෙ- ඉදම්පනානන්ද -පෙ-
6. පුන චපරං ආනන්ද, තථාගතො පරසත්තානං පරපුග්ගලානං ඉන්ද්රිය පරොපරියත්තං යථාභූතං පජානාති. යම්පනානන්ද -පෙ- ඉදම්පනානන්ද -පෙ-
7. පුන චපරං ආනන්ද තථාගතො ඣානවිමොක්ඛසමාධිසම්පත්තීනං සංකිලෙසං වොදානං වුට්ඨානං යථාභූතං පජානාති. යම්පනානන්ද -පෙ- ඉදම්පනානන්ද -පෙ-
8. පුන චපරං ආනන්ද, තථාගතො අනෙකවිහිතං පුබ්බෙනිවාසං අනුස්සරති, සෙය්යථීදං: එකම්පිජාතිං ද්වෙපිජාතියො -පෙ- ඉති සාකාරං සඋද්දෙසං අනෙකවිහිතං පුබ්බෙනිවාසං අනුස්සරති. යම්පනානන්ද -පෙ- ඉදම්පනානන්ද -පෙ-
9. පුන චපරං ආනන්ද තථාගතො දිබ්බෙන චක්ඛුනා විසුද්ධෙන අතික්කන්තමානුසකෙන -පෙ- යථාකම්මූපගෙ සත්තෙ පජානාති -පෙ- යම්පනානන්ද තථාගතො -පෙ- ඉදම්පනානන්ද -පෙ-
10. පුන චපරං ආනන්ද තථාගතො ආසවානං ඛයා අනාසවං චෙතොවිමුත්තිං පඤ්ඤාවිමුත්තිං දිට්ඨෙව ධම්මෙ සයං අභිඤ්ඤා සච්ඡිකත්වා උපසම්පජ්ජ විහරති. යම්පනානන්ද තථාගතො ආසවානං ඛයා -පෙ- සච්ඡිකත්වා උපසම්පජ්ජ විහරති. ඉදම්පනානන්ද තථාගතස්ස තථාගතබලං හොති. යම්බලං ආගම්ම තථාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙන්ති.
ඉමානි ඛො ආනන්ද දස තථාගතස්ස තථාගතබලානි, යෙහි බලෙහි සමන්නාගතො ආසභං ඨානං පටිජානාති, පරිසාසු සීහනාදං නදති, බ්රහ්මචක්කං පවත්තෙතීති.
10. 1. 3. 3.
කාය සුත්තං
[සාවත්ථිනිදානං]
අත්ථි භික්ඛවෙ ධම්මා කායෙන පහාතබ්බා නො වාචාය. අත්ථි භික්ඛවෙ ධම්මා වාචාය පහාතබ්බා නො කායෙන. අත්ථි භික්ඛවෙ ධම්මා නෙව කායෙන පහාතබ්බා නො වාචාය, පඤ්ඤාය දිස්වා දිස්වා පහාතබ්බා.
කතමෙ ව භික්ඛවෙ ධම්මා කායෙන පහාතබ්බා නො වාචාය:
ඉධ භික්ඛවෙ භික්ඛු අකුසලං ආපන්නො හොති කඤ්චිදෙව දෙසං{1} කායෙන. තමෙනං අනුවිච්ච විඤ්ඤූ සබ්රහ්මචාරී එවමාහංසු: “ආයස්මා ඛො අකුසලං ආපන්නො කඤ්චිදෙව දෙසං කායෙන, සාධු වතායස්මා කායදුච්චරිතං පහාය කායසුචරිතං භාවෙතු”ති. සො අනුවිච්ච විඤ්ඤූහි සබ්රහ්මචාරීහි වුච්චමානො කාය දුච්චරිතං පහාය කාය සුචරිතං භාවෙති. ඉමෙ වුච්චන්ති භික්ඛවෙ ධම්මා කායෙන පහාතබ්බා නො වාචාය.
කතමෙ ච භික්ඛවෙ ධම්මා වාචාය පහාතබ්බා නො කායෙන:
ඉධ භික්ඛවෙ භික්ඛු අකුසලං ආපන්නො හොති කඤ්චිදෙව දෙසං වාචාය. තමෙනං අනුවිවච්ච විඤ්ඤූ සබ්රහ්මචාරී එවමාහංසු: ආයස්මා ඛො අකුසලං ආපන්නො කඤ්චිදෙව දෙසං වාචාය, සාධුවතායස්මා වචී දුච්චරිතං පහාය වචී සුචරිතං භාවෙතු”ති. සො අනුවිච්ච විඤ්ඤූහි සබ්රහ්මචාරීහි වුච්චමානො වචීදුච්චරිතං පහාය වචීසුචරිතං භාවෙති. ඉමෙ වුච්චන්ති භික්ඛවෙ ධම්මා වාචාය පහාතබ්බා, නො කායෙන.
කතමෙ ච භික්ඛවෙ ධම්මා නෙව කායෙන පහාතබ්බා නො වාචාය, පඤ්ඤාය දිස්වා දිස්වා පහාතබ්බා:
ලොභො භික්ඛවෙ නෙව කායෙන පහාතබ්බො, නො වාචාය, පඤ්ඤාය දිස්වා දිස්වා පහාතබ්බො. දොසො භික්ඛවෙ -පෙ- මොහො භික්ඛවෙ -පෙ- කොධො භික්ඛවෙ -පෙ- උපනාහො භික්ඛවෙ -පෙ- මක්ඛො භික්ඛවෙ -පෙ- පළාසො භික්ඛවෙ -පෙ- මච්ඡරියං භික්ඛවෙ නෙව කායෙන පහාතබ්බො නො වාචාය, පඤ්ඤාය දිස්වා දිස්වා පහාතබ්බං. පාපිකා භික්ඛවෙ ඉස්සා නෙව කායෙන පහාතබ්බා නො වාචාය, පඤ්ඤාය දිස්වා දිස්වා පහාතබ්බා.
කතමා ච භික්ඛවෙ පාපිකා ඉස්සා:
ඉධ භික්ඛවෙ ඉජ්ඣති ගහපතිස්ස වා ගහපතිපුත්තස්ස වා ධනෙන වා ධඤ්ඤෙන වා රජතෙන වා ජාතරූපෙන වා. තත්රඤ්ඤතතරස්ස දාසස්ස වා ඔපවාසස්ස වා එවං හොති. “අහො වතිමස්ස ගහපතිස්ස වා ගහපතිපුත්තස්ස වා න ඉජ්ඣෙය්ය ධනෙන වා ධඤ්ඤෙන වා රජතෙන වා ජාතරූපෙන වා”ති. සමණො වා පන බ්රාහ්මණෙවා ලාභී හොති චීවරපිණ්ඩපාතසෙනාසනගිලානපච්චයභෙසජ්ජපරික්ඛාරානං තත්රඤ්ඤතරස්ස සමණස්ස වා බ්රාහ්මණස්ස වා එවං හොති: “අහො වත අයමායස්මා න ලාභී අස්ස චීවරපිණ්ඩපාතසෙනාසනගිලානපච්චයභෙසජ්ජපරික්ඛාරානන්ති”. අයං වුච්චති භික්ඛවෙ පාපිකා ඉස්සා, පාපිකා භික්ඛවෙ ඉස්සා නෙව කායෙන පහාතබ්බා නො වාචාය, පඤ්ඤාය දිස්වා දිස්වා පහාතබ්බා.
පාපිකා භික්ඛවෙ ඉච්ඡා නෙව කායෙන පහාතබ්බා නො වාචාය, පඤ්ඤාය දිස්වා දිස්වා පහාතබ්බා.
කතමා ච භික්ඛවෙ පාපිකා ඉච්ඡා:
ඉධ භික්ඛවෙ එකච්චො අස්සද්ධො සමානො ‘සද්ධො’ති මං ජානෙය්යුන්ති ඉච්ඡති, දුස්සීලො සමානො ‘සීලවා’ති මං ජානෙය්යුන්ති ඉච්ඡති, අප්පස්සුතො සමානො ‘බහුස්සුතො’ ති මං ජානෙය්යුන්ති ඉච්ඡති, සඞ්ගණිකාරාමො සමානො පවිවිත්තොති මං ජානෙය්යුන්ති ඉච්ඡති, කුසීතො සමානො ආරද්ධවිරියොති මං ජානෙය්යුන්ති ඉච්ඡති, මුට්ඨස්සතිසමානො උපට්ඨිතසතීති මං ජානෙය්යුන්ති ඉච්ඡති අසමාහිතො සමානො සමාහිතො ති මං ජානෙය්යුන්ති ඉච්ඡති, දුප්පඤ්ඤො සමානො පඤ්ඤවාති මං ජානෙය්යුන්ති ඉච්ඡති, අඛීණාසවො සමානො ඛීණාසවොති මං ජානෙය්යුන්ති ඉච්ඡති, අයං වුච්චති භික්ඛවෙ පාපිකා ඉච්ඡා, පාපිකා භික්ඛවෙ ඉච්ඡා නෙව කායෙන පහාතබ්බා නො වාචාය, පඤ්ඤාය දිස්වා දිස්වා පහාතබ්බා.
තං චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු, ලොභො අභිභුය්ය ඉරීයති. දොසො -පෙ- මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා අභිභුය්ය ඉරීයති, සො එවමස්ස වෙදිතබ්බො: න අයමායස්මා තථා පජානාති, යථා පජානතො ලොභො න හොති, තථා හිමං ආයස්මන්තං ලොභො අභිභුය්ය ඉරීයති, න අයමායස්මා තථා පජානාති, යථා පජානතො දොසො න හොති -පෙ- මොහො - කොධො - උපනාහො - මක්ඛො - පළාසො - මච්ඡරියං - න පාපිකා ඉස්සා - පාපිකා ඉච්ඡා න හොති තථා හිමං ආයස්මන්තං පාපිකා ඉච්ඡා අභිභුය්ය ඉරීයති. තඤ්චෙ භික්ඛවෙ භික්ඛුං ලොභො නාභිභුය්ය ඉරීයති. දොසො - මොහො - කොධො - උපනාහො - මක්ඛො - පළාසො - පාපිකා ඉස්සා - පාපිකා ඉච්ඡා නාභිභුය්ය ඉරීයති. සො එවමස්ස වෙදිතබ්බො: -පෙ- තථා අයමායස්මා පජානාති යථා පජානතො ලොභො න හොති, තථා හිමං ආයස්මන්තං ලොභො නාභිභුය්ය ඉරීයති, තථා යමායස්මා පජානාති යථා පජානතො දොසො න හොති. මොහො - කොධො - උපනාහො - මක්ඛො - පළාසො - මච්ඡරියං - පාපිකා ඉස්සා - පාපිකා ඉච්ඡා න හොති. තථා හි මං ආයස්මන්තං පාපිකා ඉච්ඡා නාභිභුය්ය ඉරීයතීති.
10. 1. 3. 4.
මහාචුන්ද සුත්තං
එකං සමයං ආයස්මා මහාචුන්දො චෙතීසු විහරති සහජාතියං. තත්ර ඛො ආයස්මා මහාචුන්දො භික්ඛු ආමන්තෙසි ආවුසො භික්ඛවොති. ‘ආවුසො’ති ඛො තෙ භික්ඛු ආයස්මතො මහාචුන්දස්ස පච්චස්සොසුං. ආයස්මා මහාචුන්දො එතදවොච.
ඤාණවාදං ආවුසො භික්ඛු වදමානො ජානාමිමං ධම්මං පස්සාමිමං ධම්ම”න්ති. තඤ්චෙ ආවුසො භික්ඛුං ලොභො අභිභුය්ය තිට්ඨති. දොසො -පෙ- මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා අභිභුය්ය තිට්ඨති. සො එවමස්ස වෙදිතබ්බො: න අයමායස්මා තථා පජානාති යථා පජානතො ලොභො න හොති. තථා හිමං ආයස්මන්තං ලොභො අභිභුය්ය තිට්ඨති. න අයමායස්මා තථා පජානාති යථා පජානතො දොසො න හොති. මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා න හොති. තථා හිමං ආයස්මන්තං පාපිකා ඉච්ඡා අභිභුය්ය තිට්ඨති.
භාවනාවාදං ආවුසො භික්ඛු වදමානො භාවිතකායොම්හි භාවිතසීලො භාවිතචිත්තො භාවිතපඤ්ඤොති. තඤ්චෙ ආවුසො භික්ඛුං ලොභො අභිභුය්ය තිට්ඨති. දොසො -පෙ- මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා අභිභුය්ය තිට්ඨති. සො එවමස්ස වෙදිතබ්බො: න අයමායස්මා තථා පජානාති, යථා පජානතො ලොභො න හොති. තථා හි මං ආයස්මන්තං ලොභො අභිභුය්ය තිට්ඨති. න අයමායස්මා තථා පජානාති, යථා පජානතො දොසො න හොති. මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා න හොති. තථා හිමං ආයස්මන්තං පාපිකා ඉච්ඡා අභිභුය්ය තිට්ඨති.
ඤාණවාදඤ්ච ආවුසො භික්ඛු වදමානො භාවනාවාදඤ්ච ජානාමිමං ධම්මං පස්සාමිමං ධම්මං. භාවිතකායොම්හි භාවිතසීලො භාවිතචිත්තො භාවිතපඤ්ඤොති. තඤ්චෙ ආවුසො භික්ඛුං ලොභො අභිභුය්ය තිට්ඨති. දොසො -පෙ- මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා අභිභුය්ය තිට්ඨති. සො එවමස්ස වෙදිතබ්බො: “න අයමායස්මා තථා පජානාති යථා පජානතො ලොභො න හොති. තථා හිමං ආයස්මන්තං ලොභො අභිභුය්ය තිට්ඨති. න අයමායස්මා තථා පජානාති යථා පජානතො දොසො න හොති මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා න හොති. තථා හිමං ආයස්මන්තං පාපිකා ඉච්ඡා අභිභුය්ය තිට්ඨති.
සෙය්යථාපි ආවුසො පුරිසො දළිද්දොව සමානො අඩ්ඪවාදං වදෙය්ය, අධනොව සමානො ධනවාදං වදෙය්ය, අභොගවාව සමානො භොගවාදං වදෙය්ය. සො කිස්මිඤ්චිදෙව ධන කරණීයෙ සමුප්පන්නො න සක්කුණෙය්ය උපනිහත්තුං{1} ධනං වා ධඤ්ඤං වා රජතං වා ජාතරූපං වා. තමෙනං එවං ජානෙය්ය: දළිද්දොව අයමායස්මා සමානො අඩ්ඪවාදං වදෙති, අධනොව අයමායස්මා සමානො ධනවාදං වදෙති, අභොගවාව අයමායස්මා සමානො භොගවාදං වදෙති. තං කිස්ස හෙතු: තථා හි අයමායස්මා කිස්මිඤ්චිදෙව ධනකරණීයෙ සමුප්පන්නෙ න සක්කොති උපනිහත්තුං ධනං වා ධඤ්ඤං වා රජතං වා ජාතරූපං වාති.
එවමෙව ඛො ආවුසො ඤාණවාදඤ්ච භික්ඛු වදමානො භාවනාවාදඤ්ච ජානාමිමං ධම්මං පස්සාමිමං ධම්මං, භාවිතකායොම්හි භාවිතසීලො භාවිතචිත්තො භාවිතපඤ්ඤොති. තඤ්චෙ ආවුසො භික්ඛුං ලොභො අභිභුය්ය තිට්ඨති, දොසො -පෙ- මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා අභිභුය්ය තිට්ඨති. සො එවමස්ස වෙදිතබ්බො: “න අයමායස්මා තථා පජානාති යථා පජානතො ලොභො න හොති. තථා හිමං ආයස්මන්තං ලොභො අභිභුය්ය තිට්ඨති. න අයමායස්මා තථා පජානාති යථා පජානතො දොසො න හොති - මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා න හොති. තථා හිමං ආයස්මන්තං පාපිකා ඉච්ඡා අභිභුය්ය තිට්ඨති.
ඤාණවාදං ආවුසො භික්ඛු වදමානො ජානාමිමං ධම්මං පස්සාමිමං ධම්මන්ති. තඤ්චෙ ආවුසො භික්ඛුං ලොභො නාභිභුය්ය තිට්ඨති - දොසො -පෙ- මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා නාභිභුය්ය තිට්ඨති. සො එවමස්ස වෙදිතබ්බො: තථා අයමායස්මා පජානාති යථා පජානතො ලොභො න හොති: තථා හිමං ආයස්මන්තං ලොභො නාභිභුය්ය තිට්ඨති. තථා ආයමායස්මා පජානාති යථා පජානතො දොසො න හොති. මෙහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- න හොති. පාපිකා ඉච්ඡා න හොති. තථා හිමං ආයස්මන්තං පාපිකා ඉච්ඡා නාභිභුය්ය තිට්ඨති.
භාවනාවාදං ආවුසො භික්ඛු වදමානො භාවිතකායොම්හි භාවිතසීලො භාවිතචිත්තො භාවිතපඤ්ඤොති, තඤ්චෙ ආවුසො භික්ඛුං ලොභො නාභිභුය්ය තිට්ඨති. දොසො -පෙ- මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා නාභිභුය්ය තිට්ඨති. සො එවමස්ස වෙදිතබ්බො: තථා අයමායස්මා පජානාති යථා පජානතො ලොභො න හොති. තථා හිමං ආයස්මන්තං ලොභො නාභිභුය්ය තිට්ඨති. තථා අයමායස්මා පජානාති යථා පජානතො දොසො න හොති - මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා න හොති. තථා හිමං ආයස්මන්තං පාපිකා ඉච්ඡා නාභිභුය්ය තිට්ඨති.
ඤාණවාදඤ්ච ආවුසො භික්ඛු වදමානො භාවනාවාදඤ්ච ජානාමිමං ධම්මං පස්සාමිමං ධම්මං, භාවිතකායොම්හි භාවිතසීලො භාවිතචිත්තො භාවිතපඤ්ඤොති. තඤ්චෙ ආවුසො භික්ඛුං ලොභො නාභිභුය්ය තිට්ඨති. දොසො -පෙ- මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා නාභිභුය්ය තිට්ඨති. සො එවමස්ස වෙදිතබ්බො: තථා අයමායස්මා පජානාති යථා පජානතො ලොභො න හොති. තථා හිමං ආයස්මන්තං ලොභො නාභිභුය්ය තිට්ඨති. තථා අයමායස්මා පජානාති යථා පජානතො දොසො න හොති. මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා න හොති. තථා හිමං ආයස්මන්තං පාපිකා ඉච්ඡා නාභිභුය්ය තිට්ඨති.
සෙය්යථාපි ආවුසො පුරිසො අඩ්ඪො ව සමානො අඩ්ඪවාදං වදෙය්ය, ධනවාව සමානො ධනවාදං වදෙය්ය, භොගවාව සමානො භොගවාදං වදෙය්ය, සො කිස්මිඤ්චිදෙව ධනකරණීයෙ සමුප්පන්නෙ සක්කුණෙය්ය උපනිහත්තුං ධනං වා ධඤ්ඤං වා රජතං වා ජාතරූපං වා. තමෙනං එවං ජානෙය්යුං: “අඩ්ඪොව අයමායස්මා සමානො අඩ්ඪවාදං වදෙති, ධනවාව අයමායස්මා සමානො ධනවාදං වදෙති, භොගවාව අයමායස්මා සමානො භොගවාදං වදෙති. තං කිස්ස හෙතු: තථාහි අයමායස්මා කිස්මිඤ්චි දෙව ධනකරණීයෙ සමුප්පන්නෙ සක්කොති උපනිහත්තුං ධනං වා ධඤ්ඤං වා රජතං වා ජාතරූපං වා”ති.
එවමෙව ඛො ආවුසො ඤාණවාදඤ්ච භික්ඛු වදමානො භාවනාවාදඤ්ච ජානාමිමං ධම්මං පස්සාමිමං ධම්මං, භාවිතකායොම්හි භාවිතසීලො භාවිතචිත්තො භාවිතපඤ්ඤොති. තඤ්චෙ ආවුසො භික්ඛුං ලොභො නාභිභුය්ය තිට්ඨති. දොසො -පෙ- මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා නාභිභුය්ය තිට්ඨති. සො එවමස්ස වෙදිතබ්බො: තථා අයමායස්මා පජානාති යථා පජානතො ලොභො න හොති, තථාහි මං ආයස්මන්තං ලොභො නාභිභුය්ය තිට්ඨති. තථා යමායස්මා පජානාති යථා පජානතො දොසො න හොති. මොහො -පෙ- කොධො -පෙ- උපනාහො -පෙ- මක්ඛො -පෙ- පළාසො -පෙ- මච්ඡරියං -පෙ- පාපිකා ඉස්සා -පෙ- පාපිකා ඉච්ඡා න හොති. තථා හිමං ආයස්මන්තං පාපිකා ඉච්ඡා නාභිභුය්ය තිට්ඨතීති.
10. 1. 3. 5.
කසිණ සුත්තං
දස ඉමානි භික්ඛවෙ කසිණායතනානි, කතමානි දස: පඨවිකසිණමෙකො සඤ්ජානාති උද්ධං අධො තිරියං අද්වයං අප්පමාණං. ආපොකසිණමෙකො සඤ්ජානාති -පෙ- තෙජොකසිණමෙකො සඤ්ජානාති -පෙ- වායොකසිණමෙකො සඤ්ජානාති -පෙ- නීලකසිණමෙකො සඤ්ජානාති -පෙ- පීතකසිණමෙකො සඤ්ජානාති -පෙ- ලොහිතකසිණ මෙකො සඤ්ජානාති -පෙ- ඔදාතකසිණමෙකො සඤ්ජානාති -පෙ- ආකාසකසිණමෙකො සඤ්ජානාති -පෙ- විඤ්ඤාණකසිණමෙකො සඤ්ජානාති උද්ධං අධො තිරියං අද්වයං අප්පමාණං. ඉමානි ඛො භික්ඛවෙ දස කසිණායතනානීති.
10. 1. 3. 6.
කාළී සුත්තං
එකං සමයං ආයස්මා මහාකච්චානො අවන්තීසු විහරති කුරරඝරෙ පවත්තෙ පබ්බතෙ. අථ ඛො කාළී උපාසිකා කුරරඝරිකා යෙනායස්මා මහාකච්චානො තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා ආයස්මන්තං මහාකච්චානං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නො ඛො කාළී උපාසිකා කුරරඝරිකා ආයස්මන්තං මහාකච්චානං එතදවොච:
වුත්තමිදං භන්තෙ භගවතා කුමාරි පඤ්හෙසු:
1. “අත්ථස්ස පත්තිං හදයස්ස සන්තිං ජෙත්වාන සෙනං පියසාතරූපං එකොහං ඣායං සුඛමනුබොධිං තස්මා ජනෙන{1} කරොමි සක්ඛිං{2} සක්ඛී{3} න සම්පජ්ජති කෙනචි මෙ”ති.
ඉමස්ස නු ඛො භන්තෙ භගවතා සඞ්ඛිත්තෙන භාසිතස්ස කථං විත්ථාරෙන අත්ථො දට්ඨබ්බොති?
පඨවිකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො භගිනි එකෙ සමණබ්රාහ්මණා අත්ථාභිනිබ්බත්තෙසුං{4}. යාවතා ඛො භගිනි පඨවී කසිණසමාපත්ති පරමතා, තදභිඤ්ඤාසි භගවා. තදභිඤ්ඤාය භගවා ආදිමද්දස,{5} ආදීනවමද්දස, නිස්සරණමද්දස, මග්ගාමග්ගඤාණදස්සනමද්දස, තස්ස ආදි දස්සනහෙතු{6} ආදීනවදස්සනහෙතු නිස්සරණදස්සනහෙතු මග්ගාමග්ගඤානදස්සනහෙතු අත්ථස්ස පත්ති, හදයස්ස සන්ති විදිතා හොති.
ආපොකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො භගිනි -පෙ- තෙජොකසිණසමාපත්ති පරමා ඛො භගිනි -පෙ- වායොකසිණසමාපත්ති පරමා ඛො භගිනි -පෙ- නීලකසිණසමාපත්ති පරමා ඛො භගිනි -පෙ- පීතකසිණසමාපත්ති පරමා ඛො භගිනි -පෙ-
ලොහිතකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො භගිනි -පෙ- ඔදාතකසිණසමාපත්ති පරමා ඛො භගිනි -පෙ- ආකාසකසිණසමාපත්තිපරමා ඛො භගිනි -පෙ- විඤ්ඤාණකසිණසමාපත්ති පරමා ඛො භගිනි එකෙ සමණබ්රාහ්මණා අත්ථාභිනිබ්බත්තෙසුං. යාවතා ඛො භගිනි විඤ්ඤාණකසිණසමාපත්ති පරමතා, තදභිඤ්ඤාසි භගවා. තදභිඤ්ඤාය භගවා ආදිමද්දස, ආදීනවමද්දස, නිස්සරණමද්දස, මග්ගාමග්ගඤාණදස්සනමද්දස, තස්ස ආදිදස්සනහෙතු ආදීනවදස්සනහෙතු නිස්සරණදස්සනහෙතු මග්ගාමග්ගඤානදස්සනහෙතු අත්ථස්ස පත්ති, හදයස්ස සන්ති විදිතා හොති.
ඉති ඛො භගිනි යන්තං වුත්තං භගවතා කුමාරි පඤ්හෙසු:
2. අත්ථස්ස පත්තිං හදයස්ස සන්තිං ජෙත්වාන සෙනං පිය සාතරූපං එකොහං ඣායං සුඛමනුබොධිං තස්මා ජනෙ න කරොමි සක්ඛිං සක්ඛී න සම්පජ්ජති කෙනචි මෙති.
ඉමස්ස ඛො භගිනි, භගවතා සඞ්ඛිත්තෙන භාසිතස්ස එවං විත්ථාරෙන අත්ථො දට්ඨබ්බොති.
10. 1. 3. 7.
පඨම මහාපඤ්හ සුත්තං
එකං සමයං භගවා සාවත්ථියං විහරති ජෙතවනෙ අනාථපිණ්ඩිකස්ස ආරාමෙ. අථ ඛො සම්බහුලා භික්ඛු පුබ්බන්හ සමයං නිවාසෙත්වා පත්තචීවරමාදාය සාවත්ථියං පිණ්ඩාය පවිසිංසු. අථ ඛො තෙසං භික්ඛූනං එතදහොසි:
“අතිප්පගො ඛො තාව සාවත්ථියං පිණ්ඩාය චරිතුං, යන්නූන මයං යෙන අඤ්ඤතිත්ථියානං පරිබ්බාජකානං ආරාමො තෙනුපසඞ්කමෙය්යාමා”ති.
අථ ඛො තෙ භික්ඛු යෙන අඤ්ඤතිත්ථියානං පරිබ්බාජකානං ආරාමො තෙනුපසඞ්කමිංසු. උපසඞ්කමිත්වා තෙහි අඤ්ඤතිත්ථියෙහි පරිබ්බාජකෙහි සද්ධිං සම්මොදිංසු. සම්මොදනීයං කථං සාරාණීයං වීතිසාරෙත්වා එකමන්තං නිසීදිංසු. එකමන්තං නිසින්නෙ ඛො තෙ භික්ඛු තෙ අඤ්ඤතිත්ථියා පරිබ්බාජකා එතදවොචුං.
“සමණො ආවුසො ගොතමො සාවකානං එවං ධම්මං දෙසෙති: “එථ තුම්හෙ භික්ඛවෙ සබ්බං ධම්මං අභිජානාථ: සබ්බං ධම්මං අභිඤ්ඤාය අභිඤ්ඤාය විහරථා”ති. මයම්පි ඛො ආවුසො සාවකානං එවං ධම්මං දෙසෙම: “එථ තුම්හෙ ආවුසො සබ්බං ධම්මං අභිජානාථ: සබ්බං ධම්මං අභිඤ්ඤාය අභිඤ්ඤාය විහරථා”ති.
ඉධ නො ආවුසො කො විසෙසො, කො අධිප්පායො, කිං නානාකරණං සමණස්ස වා ගොතමස්ස අම්හාකං වා යදිදං ධම්මදෙසනාය වා ධම්මදෙසනං, අනුසාසනියා වා අනුසාසනින්ති”?
අථ ඛො තෙ භික්ඛු තෙසං අඤ්ඤතිත්ථියානං පරිබ්බාජකානං නෙව අභිනන්දිංසු න පටික්කොසිංසු, අනභිනන්දිත්වා අප්පටික්කොසිත්වා උට්ඨායාසනා පක්කමිංසු භගවතො සන්තිකෙ එතස්ස භාසිතස්ස අත්ථං ආජානිස්සාමාති.
අථ ඛො තෙ භික්ඛු සාවත්ථියං පිණණ්ඩාය චරිත්වා පච්ඡා භත්තං පිණ්ඩපාතපටික්කන්තා යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමිංසු. උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදිංසු. එකමන්තං නිසින්නා ඛො තෙ භික්ඛු භගවන්තං එතදවොචුං
ඉධ මයං භන්තෙ, පුබ්බන්හසමයං නිවාසෙත්වා පත්ත චීවරමාදාය සාවත්ථියං පිණ්ඩාය පවිසිම්හ. තෙසං නො භන්තෙ, අම්හාකං එතදහොසි: “අතිප්පගො ඛො තාව සාවත්ථියං පිණ්ඩාය චරිතුං, යන්නූන මයං යෙන අඤ්ඤතිත්ථියානං පරිබ්බාජකානං ආරාමො තෙනුපසඞ්කමෙය්යාමා”ති. අථ ඛො මයං භන්තෙ යෙන අඤ්ඤතිත්ථියානං පරිබ්බාජකානං ආරාමො, තෙනුපසඞ්කමිම්හ. උපසඞ්කමිත්වා තෙහි අඤ්ඤතිත්ථියෙහි පරිබ්බාජකෙහි සද්ධිං සම්මොදිම්හ. සම්මොදනීයං කථං සාරාණීයං වීතිසාරෙත්වා එකමන්තං නිසීදිම්හ. එකමන්තං නිසින්නො ඛො භන්තෙ අඤ්ඤතිත්ථියා පරිබ්බාජකා අම්හෙ එතදවොචුං: “සමණො ආවුසො ගොතමො සාවකානං එවං ධම්මං දෙසෙති: ‘එථ තුම්හෙ භික්ඛවෙ සබ්බං ධම්මං අභිජානාථ, සබ්බං ධම්මං අභිඤ්ඤාය අභිඤ්ඤාය විහරථා’ති. මයම්පි ඛො ආවුසො සාවකානං එවං ධම්මං දෙසෙම: “එථ තුම්හෙ ආවුසො සබ්බං ධම්මං අභිජානාථ, සබ්බං ධම්මං අභිඤ්ඤාය අභිඤ්ඤාය විහරථා’ති. ඉධ නො ආවුසො කො විසෙසො, කො අධිප්පායො කිංනානා කරණං, සමණස්ස වා ගොතමස්ස අම්හාකං වා යදිදං ධම්මදෙසනාය වා ධම්මදෙසනං අනුසාසනියා වා අනුසාසනින්ති”.
අථ ඛො මයං භන්තෙ තෙසං අඤ්ඤතිත්ථියානං පරිබ්බාජකානං භාසිතං නෙව අභිනන්දිම්හ, න පටික්කොසිම්හ. අනභිනන්දිත්වා අපටික්කොසිත්වා උට්ඨායාසනා පක්කමිම්හ. “භගවතො සන්තිකෙ එතස්ස භාසිතස්ස අත්ථං ආජානිස්සාමා”ති.
එවං වාදිනො භික්ඛවෙ අඤ්ඤතිත්ථියා පරිබ්බාජකා එවමස්සු වචනීයා: “එකො ආවුසො පඤ්හො, එකො උද්දෙසො, එකං වෙය්යාකරණං, ද්වෙ පඤ්හා, ද්වෙ උද්දෙසා, ද්වෙ වෙය්යාකරණානි, තයො පඤ්හා, තයො උද්දෙසා තීණි වෙය්යාකරණානි, චත්තාරො පඤ්හා, චත්තාරො උද්දෙසා, චත්තාරි වෙය්යාකරණානි, පඤ්ච පඤ්හා, පඤ්චුද්දෙසා, පඤ්ච වෙය්යාකරණානි, ඡ පඤ්හා, ඡ උද්දෙසා, ඡ වෙය්යාකරණානි, සත්ත පඤ්හා, සත්ත උද්දෙසා, සත්ත වෙය්යාකරණානි, අට්ඨ පඤ්හා, අට්ඨ උද්දෙසා, අට්ඨ වෙය්යාකරණානි, නව පඤ්හා, නව උද්දෙසා, නව වෙය්යාකරණානි, දස පඤ්හා, දසුද්දෙසා, දස වෙය්යාකරණානීති. එවං පුට්ඨො භික්ඛවෙ අඤ්ඤතිත්ථියා පරිබ්බාජකා න චෙව සම්පායිස්සන්ති, උත්තරිඤ්ච විඝාතං ආපජ්ජිස්සන්ති. තං කිස්ස හෙතු: යථා තං භික්ඛවෙ අවිසයස්මිං. නාහන්තං භික්ඛවෙ පස්සාමි සදෙවකෙ ලොකෙ සමාරකෙ සබ්රහ්මකෙ සස්සමණ බ්රාහ්මණියා පජාය සදෙව මනුස්සාය, යො ඉමෙසං පඤ්හානං වෙය්යාකරණෙන චිත්තං ආරාධෙය්ය, අඤ්ඤත්ර තථාගතෙන වා තථාගතසාවකෙන වා, ඉතො වා පන සුත්වා.
1. එකො පඤ්හො, එකො උද්දෙසො, එකං වෙය්යාකරණන්ති ඉති ඛො පනෙතං වුත්තං, කිඤ්චෙතං පටිච්ච වුත්තං: එකධම්මෙ භික්ඛවෙ භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච{1} දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති, කතමස්මිං එක ධම්මෙ: සබ්බෙ සත්තා ආහාරට්ඨිතිකා. ඉමස්මිං ඛො භික්ඛවෙ එකධම්මෙ භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. එකො පඤ්හො, එකො උද්දෙසො, එකං වෙය්යාකරණන්ති ඉති යන්තං වුත්තං, ඉදමෙතං පටිච්ච වුත්තං.
2. ද්වෙ පඤ්හා, ද්වෙ උද්දෙසා, ද්වෙ වෙය්යාකරණානීති ඉති ඛො පනෙතං වුත්තං කිඤ්චෙතං පටිච්ච වුත්තං: ද්වීසු භික්ඛවෙ ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච{1} දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති, කතමෙසු ද්වීසු: නාමෙ ච රූපෙ ච. ඉමෙසු ඛො භික්ඛවෙ ද්වීසු ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. ද්වෙ පඤ්හා, ද්වෙ උද්දෙසා. ද්වෙ වෙය්යාකරණානීති ඉති යං තං වුත්තං ඉදමෙතං පටිච්චවුත්තං.
3. තයො පඤ්හා, තයො උද්දෙසා, තයො වෙය්යාකරණානීති ඉති ඛො පනෙතං වුත්තං කිඤ්චෙතං පටිච්චවුත්තං: තීසු භික්ඛවෙ ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති, කතමෙසු තීසු: තීසු වෙදනාසු. ඉමෙසු ඛො භික්ඛවෙ තීසු ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. තයො පඤ්හා, තයො උද්දෙසා. තීණි වෙය්යාකරණානීති ඉති යං තං වුත්තං ඉදමෙතං පටිච්චවුත්තං.
4. චත්තාරො පඤ්හා, චත්තාරො උද්දෙසා, චත්තාරි වෙය්යාකරණානීති, ඉති ඛො පනෙතං වුත්තං, කිඤ්චෙතං පටිච්චවුත්තං: චතුසු භික්ඛවෙ ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. කතමෙසු චතුසු: චතුසු ආහාරෙසු. ඉමෙසු ඛො භික්ඛවෙ චතුසු ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. චත්තාරො පඤ්හා, චත්තාරො උද්දෙසා. චත්තාරි වෙය්යාකරණානීති, ඉති යං තං වුත්තං ඉදමෙතං පටිච්චවුත්තං.
5. පඤ්ච පඤ්හා, පඤ්චුද්දෙස්සා, පඤ්ච වෙය්යාකරණානීති. ඉති ඛො පනෙතං වුත්තං, කිඤ්චෙතං පටිච්චවුත්තං: පඤ්චසු භික්ඛවෙ ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. කතමෙසු පඤ්චසු: පඤ්චසු උපාදානක්ඛන්ධෙසු. ඉමෙසු ඛො භික්ඛවෙ පඤ්චසු ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. පඤ්ච පඤ්හා, පඤ්චුද්දෙසා පඤ්චවෙය්යාකරණානීති. ඉති යං තං වුත්තං ඉදමෙතං පටිච්චවුත්තං.
6. ඡ පඤ්හා, ඡ උද්දෙසා ඡ වෙය්යාකරණානීති ඉති ඛො පනෙතං වුත්තං, කිඤ්චෙතං පටිච්ච වුත්තං: ඡසු භික්ඛවෙ ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති, කතමෙසු ඡසු. ඡසු අජ්ඣත්තිකෙසු ආයතනෙසු. ඉමෙසු ඛො භික්ඛවෙ ඡසු ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. ජ පඤ්හා, ජ උද්දෙසා, ජ වෙය්යාකරණානීති. ඉති යං තං වුත්තං ඉදමෙතං පටිච්ච වුත්තං.
7. සත්ත පඤ්හා සත්ත උද්දෙසා සත්ත වෙය්යාකරණානීති. ඉති ඛො පනෙතං වුත්තං, කිඤ්චෙතං පටිච්ච වුත්තං. සත්තසු භික්ඛවෙ ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. කතමෙසු සත්තසු: සත්තසු විඤ්ඤාණට්ඨිතිසු. ඉමෙසු ඛො භික්ඛවෙ සත්තසු ධම්මෙසු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. සත්තපඤ්හා, සත්ත උද්දෙසා, සත්ත වෙය්යාකරණානීති. ඉති යං තං වුත්තං ඉදමෙතං පටිච්ච වුත්තං.
8. අට්ඨ පඤ්හා අට්ඨුද්දෙසා, අට්ඨ වෙය්යාකරණානීති. ඉති ඛො පනෙතං වුත්තං කිඤ්චෙතං පටිච්ච වුත්තං. අට්ඨසු භික්ඛවෙ ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. කතමෙසු අට්ඨසු: අට්ඨසු ලොකධම්මෙසු. ඉමෙසු ඛො භික්ඛවෙ අට්ඨසු ධම්මෙසු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. අට්ඨ පඤ්හා අට්ඨුද්දෙසා අට්ඨ වෙය්යාකරණානීති. ඉති යං තං වුත්තං ඉදමෙතං පටිච්ච වුත්තං.
9. නව පඤ්හා, නව උද්දෙසා, නව වෙය්යාකරණානීති ඉති ඛො පනෙතං වුත්තං, කිඤ්චෙතං පටිච්ච වුත්තං. නවසු භික්ඛවෙ ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. කතමෙසු නවසු: නවසු සත්තාවාසෙසු. ඉමෙසු ඛො භික්ඛවෙ නවසු ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මාවිමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. නව පඤ්හා, නව උද්දෙසා නව වෙය්යාකරණානීති ඉති යං තං වුත්තං, ඉදමෙතං පටිච්ච වුත්තං.
10. දස පඤ්හා, දසුද්දෙසා, දස වෙය්යාකරණානීති ඉති ඛො පනෙතං වුත්තං කිඤ්චෙතං පටිච්ච වුත්තං. දසසු භික්ඛවෙ ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති, කතමෙසු දසසු: දසසු අකුසලෙසු ධම්මෙසු,{1} ඉමෙසු ඛො භික්ඛවෙ දසසු ධම්මෙසු භික්ඛු සම්මා නිබ්බින්දමානො සම්මා විරජ්ජමානො සම්මා විමුච්චමානො සම්මා පරියන්තදස්සාවී සම්මත්ථාභිසමෙච්ච දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛස්සන්තකරො හොති. දස පඤ්හා, දසුද්දෙසා, දස වෙය්යාකරණානීති. ඉති යං තං වුත්තං ඉදමෙතං පටිච්ච වුත්තන්ති.
10. 1. 3. 8.
දුතිය මහාපඤ්හ සුත්තං
එකං සමයං භගවා කජඞ්ගලායං විහරති වෙළුවනෙ. අථ ඛො සම්බහුලා කජඞ්ගලා{1} උපාසකා යෙන කජඞ්ගලා{2} භික්ඛුනී තෙනුපසඞ්කමිංසු. උපසඞ්කමිත්වා කජඞ්ගලං භික්ඛුනිං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදිංසු එකමන්තං නිසින්නා ඛො කජඞ්ගලා උපාසකා කජඞ්ගලං භික්ඛුනිං එතදවොචුං.