Parivāra

කිස්මිං වත්ථුස්මින්ති, ඡබ්බග්ගියා භික්ඛූ අනාදරියං පටිච්ච අනාහටෙ කබලෙ මුඛද්වාරං විවරිංසු, තස්මිං වත්ථුස්මිං.

එකා පඤ්ඤත්ති.

ඡන්නං ආපත්තිසමුට්ඨානානං එකෙන සමුට්ඨානෙන සමුට්ඨාති : කායතො ච චිත්තතො ච සමුට්ඨාති, න වාචතො -පෙ-

2. අනාදරියං පටිච්ච භුඤ්ජමානෙන සබ්බං හත්ථං මුඛෙ පක්ඛිපන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

3. අනාදරියං පටිච්ච සකබලෙන මුඛෙන බ්යාහරන්තස්ස දුක්කටං -පෙ- එකෙන සමුට්ඨානෙන සමුට්ඨාති : කායතො ච වාචතො ච චිත්තතො ච සමුට්ඨාති -පෙ-.

4. අනාදරියං පටිච්ච පිණ්ඩුක්ඛෙපකං භුඤ්ජන්තස්ස දුක්කටං -පෙ- එකෙන සමුට්ඨානෙන සමුට්ඨාති : කායතො ච චිත්තතො ච සමුට්ඨාති, න වාචතො -පෙ-.

5. අනාදරියං පටිච්ච කබළාවච්ඡෙදකං භුඤ්ජන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

6. අනාදරියං පටිච්ච අවගණ්ඩකාරකං භුඤ්ජන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

7. අනාදරියං පටිච්ච හත්ථනිද්ධුනකං භුඤ්ජන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

8. අනාදරියං පටිච්ච සිත්ථාවකාරකං භුඤ්ජන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

9. අනාදරියං පටිච්ච ජිව්හානිච්ඡාරකං භුඤ්ජන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

10. අනාදරියං පටිච්ච චපුචපුකාරකං භුඤ්ජන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

කබලවග්ගො පඤ්චමො.

7. 6.

1. අනාදරියං පටිච්ච සුරුසුරුකාරකං භුඤ්ජන්තස්ස දුක්කටං කත්ථ පඤ්ඤත්තන්ති : කොසම්බියං පඤ්ඤත්තං.

කං ආරබ්භාති : සම්බහුලෙ භික්ඛූ ආරබ්භ.

කිස්මිං වත්ථුස්මින්ති : සම්බහුලා භික්ඛූ සුරුසුරුකාරකං ඛීරං පිවිංසු, තස්මිං වත්ථුස්මිං.

එකා පඤ්ඤත්ති.

ඡන්නං ආපත්තිසමුට්ඨානානං එකෙන සමුට්ඨානෙන සමුට්ඨාති : කායතො ච චිත්තතො ච සමුට්ඨාති, න වාචතො -පෙ-

2. අනාදරියං පටිච්ච හත්ථනිල්ලෙහකං භුඤ්ජන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

3. අනාදරියං පටිච්ච පත්තනිල්ලෙහකං භුඤ්ජන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

4. අනාදරියං පටිච්ච ඔට්ඨනිල්ලෙහකං භුඤ්ජන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

5. අනාදරියං පටිච්ච සාමිසෙන හත්ථෙන පානීයථාලකං පටිග්ගණ්හන්තස්ස දුක්කටං කත්ථ පඤ්ඤත්තන්ති : භග්ගෙසු පඤ්ඤත්තං.

කං ආරබ්භාති : සම්බහුලෙ භික්ඛූ ආරබ්භ.

කිස්මිං වත්ථුස්මින්ති : සම්බහුලා භික්ඛූ සාමිසෙන හත්ථෙන පානීයථාලකං පටිග්ගහෙසුං, තස්මිං වත්ථුස්මිං.

6. අනාදරියං පටිච්ච සසිත්ථකං පත්තධොවනං අන්තරඝරෙ ඡඩ්ඩෙන්තස්ස දුක්කටං කත්ථ පඤ්ඤත්තන්ති : භග්ගෙසු පඤ්ඤත්තං.

කං ආරබ්භාති : සම්බහුලෙ භික්ඛූ ආරබ්භ.

කිස්මිං වත්ථුස්මින්ති : සම්බහුලා භික්ඛූ සසිත්ථකං පත්තධොවනං අන්තරඝරෙ ඡඩ්ඩෙසුං, තස්මිං වත්ථුස්මිං. -පෙ-

7. අනාදරියං පටිච්ච ඡත්තපාණිස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං කත්ථ පඤ්ඤත්තන්ති : සාවත්ථියං පඤ්ඤත්තං.

කං ආරබ්භාති : ඡබ්බග්ගියෙ භික්ඛූ ආරබ්භ. -පෙ-

එකා පඤ්ඤත්ති, එකා අනුපඤ්ඤත්ති.

ඡන්නං ආපත්තිසමුට්ඨානානං එකෙන සමුට්ඨානෙන සමුට්ඨාති : වාචතො ච චිත්තතො ච සමුට්ඨාති, න කායතො -පෙ-

8. අනාදරියං පටිච්ච දණ්ඩපාණිස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

9. අනාදරියං පටිච්ච හත්ථපාණිස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

10. අනාදරියං පටිච්ච ආයුධපාණිස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

සුරුසුරුවග්ගො ඡට්ඨො.

7. 7.

1. අනාදරියං පටිච්ච පාදුකාරූළ්හස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

2. අනාදරියං පටිච්ච උපාහනාරූළ්හස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

3. අනාදරියං පටිච්ච යානගතස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

4. අනාදරියං පටිච්ච සයනගතස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

5. අනාදරියං පටිච්ච පල්ලත්ථිකාය නිසින්නස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

6. අනාදරියං පටිච්ච වෙඨිතසීසස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

7. අනාදරියං පටිච්ච ඔගුණ්ඨිතසීසස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

8. අනාදරියං පටිච්ච ඡමායං නිසීදිත්වා ආසනෙ නිසින්නස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

ඡන්නං ආපත්තිසමුට්ඨානානං එකෙන සමුට්ඨානෙන සමුට්ඨාති : කායතො{1} ච වාචතො ච චිත්තතො ච සමුට්ඨාති-පෙ-

9. අනාදරියං පටිච්ච නීචෙ ආසනෙ නිසීදිත්වා උච්චෙ ආසනෙ නිසින්නස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

10. අනාදරියං පටිච්ච ඨිතෙන නිසින්නස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

11. අනාදරියං පටිච්ච පච්ඡතො ගච්ඡන්තෙන පුරතො ගච්ඡන්තස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

12. අනාදරියං පටිච්ච උප්පථෙන ගච්ඡන්තෙන පථෙන ගච්ඡන්තස්ස ධම්මං දෙසෙන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

13. අනාදරියං පටිච්ච ඨිතෙන උච්චාරං වා පස්සාවං වා කරොන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

ඡන්නං ආපත්තිසමුට්ඨානානං එකෙන සමුට්ඨානෙ සමුට්ඨාති, කායතො ච චිත්තතො ච සමුට්ඨාති න වාචතො -පෙ-

14. අනාදරියං පටිච්ච හරිතෙ උච්චාරං වා පස්සාවං වා ඛෙළං වා කරොන්තස්ස දුක්කටං -පෙ-

15. අනාදරියං පටිච්ච උදකෙ උච්චාරං වා පස්සාවං වා ඛෙළං වා කරොන්තස්ස දුක්කටං කත්ථ පඤ්ඤත්තන්ති : සාවත්ථියං පඤ්ඤත්තං.

කං ආරබ්භාති : ඡබ්බග්ගියෙ භික්ඛූ ආරබ්භ.

කිස්මිං වත්ථුස්මින්ති : ඡබ්බග්ගියා භික්ඛූ උදකෙ උච්චාරම්පි පස්සාවම්පි ඛෙළම්පි අකංසු, තස්මිං වත්ථුස්මිං.

එකා පඤ්ඤත්ති, එකා අනුපඤ්ඤත්ති.

ඡන්නං ආපත්තිසමුට්ඨානානං එකෙන සමුට්ඨානෙන සමුට්ඨාති : කායතො ච චිත්තතො ච සමුට්ඨාති. න වාචතො -පෙ-

පාදුකවග්ගො සත්තමො.

පඤ්චසත්තති සෙඛියා නිට්ඨිතා.

1. පරිමණ්ඩලං පටිච්ඡන්නං - සුසංවුතොක්ඛිත්තචක්ඛු ච, උක්ඛිත්තොජ්ජග්ඝිකා සද්දො - තයො චෙව පචාලනා.

2. ඛම්භඔගුණ්ඨිතො චෙව - කුටි පල්ලත්ථිකාය ච, සක්කච්චං පත්තසඤ්ඤී ච - සමසූපං සමතිත්තිකං.

3. සක්කච්චං පත්තසඤ්ඤී ච - සපදානං සමසූපකං, ථූපකතො පටිච්ඡන්නං - විඤ්ඤත්තුජ්ඣානසඤ්ඤිතා.{1}

4. න මහන්තං මණ්ඩලං ද්වාරං - සබ්බං හත්ථං න බ්යාහරෙ, උක්ඛෙපො ඡෙදනා ගණ්ඩො - ධුනං සිත්ථාවකාරකං.

5. ජිව්හානිච්ඡාරකඤ්චෙව - චපුචපු සුරුසුරූ, හත්ථො පත්තො ච ඔට්ඨො ච - සාමිසං සිත්ථකෙන ච.

6. ඡත්තපාණිස්ස සද්ධම්මං - න දෙසෙන්ති තථාගතා, එවමෙව දණ්ඩපාණිස්ස - සත්ථආයුධපාණිනං.

7. පාදුකොපාහනා චෙව - යානසෙය්යාගතස්ස ච, පල්ලත්ථිකා නිසින්නස්ස - වෙඨිතොගුණ්ඨිතස්ස ච.

8. ඡමා නීචාසනෙ ඨානෙ - පච්ඡතො උප්පථෙන ච, ඨිතකෙන න කාතබ්බං - හරිතෙ උදකම්හි චාති.

පරිමණ්ඩල උජ්ජග්ඝි - ඛම්භං පිණ්ඩං තථෙව ච, කබළා සුරුසුරූ චෙව - පාදුකෙන ච සත්තමාති.

මහාවිභඞ්ගෙ කත්ථපඤ්ඤත්තිවාරො නිට්ඨිතො.

2. කතාපත්තිවාරො

2. 1.

පාරාජිකකණ්ඩං

1. මෙථුනං ධම්මං පටිසෙවන්තො කති ආපත්තියො ආපජ්ජති :

මෙථුනං ධම්මං පටිසෙවන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : අක්ඛයිතෙ සරීරෙ මෙථුනං ධම්මං පටිසෙවති, ආපත්ති පාරාජිකස්ස; යෙභුය්යෙන ඛයිතෙ සරීරෙ මෙථුනං ධම්මං පටිසෙවති, ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්ස. වට්ටකතෙ ච මුඛෙ අච්ඡුපන්තං අඞ්ගජාතං පවෙසෙති, ආපත්ති දුක්කටස්ස – මෙථුනං ධම්මං පටිසෙවන්තො ඉමා තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති :

2. අදින්නං ආදියන්තො කති ආපත්තියො ආපජ්ජති :

අදින්නං ආදියන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : පඤ්චමාසකං වා අතිරෙකපඤ්චමාසකං වා අග්ඝනකං අදින්නං ථෙය්යසඞ්ඛාතං ආදියති, ආපත්ති පාරාජිකස්ස. අතිරෙකමාසකං වා ඌනපඤ්චමාසකං වා අග්ඝනකං අදින්නං ථෙය්යසඞ්ඛාතං ආදියති, ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්ස. මාසකං වා ඌනමාසකං වා අග්ඝනකං අදින්නං ථෙය්යසඞ්ඛාතං ආදියති, ආපත්ති දුක්කටස්ස. අදින්නං ආදියන්තො ඉමා තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති :

3. සඤ්චිච්ච මනුස්සවිග්ගහං ජීවිතා වොරොපෙන්තො කති ආපත්තියො ආපජ්ජති :

සඤ්චිච්ච මනුස්සවිග්ගහං ජීවිතා වොරොපෙන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : මනුස්සං ඔදිස්ස ඔපාතං ඛණති ‘පපතිත්වා මරිස්සතී’ති, ආපත්ති දුක්කටස්ස. පපතිතෙ දුක්ඛා වෙදනා උප්පජ්ජති, ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්ස. මරති, ආපත්ති පාරාජිකස්ස. සඤ්චිච්ච මනුස්සවිග්ගහං ජීවිතා වොරොපෙන්තො ඉමා තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති :

4. අසන්තං අභූතං උත්තරිමනුස්සධම්මං උල්ලපන්තො කති ආපත්තියො ආපජ්ජති :

අසන්තං අභූතං උත්තරිමනුස්සධම්මං උල්ලපන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : පාපිච්ඡො ඉච්ඡාපකතො අසන්තං අභූතං උත්තරිමනුස්සධම්මං උල්ලපති, ආපත්ති පාරාජිකස්ස. ‘යො තෙ විහාරෙ වසති සො භික්ඛු අරහා’ති භණති, පටිවිජානන්තස්ස ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්ස න පටිවිජානන්තස්ස ආපත්ති දුක්කටස්ස. අසන්තං අභූතං උත්තරිමනුස්සධම්මං උල්ලපන්තො ඉමා තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති :

චත්තාරො පාරාජිකා නිට්ඨිතා.

2. 2.

සඞ්ඝාදිසෙසකණ්ඩො

1. උපක්කමිත්වා අසුචිං මොචෙන්තො කති ආපත්තියො ආපජ්ජති :{1}

උපක්කමිත්වා අසුචිං මොචෙන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : චෙතෙති උපක්කමති මුච්චති, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස. චෙතෙති උපක්කමති න මුච්චති, ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්ස; පයොගෙ දුක්කටං.

2. මාතුගාමෙන සද්ධිං කායසංසග්ගං සමාපජ්ජන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : කායෙන කායං ආමසති, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස. කායෙන කායපටිබද්ධං ආමසති, ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්ස. කායපටිබද්ධෙන කායපටිබද්ධං ආමසති, ආපත්ති දුක්කටස්ස.

3. මාතුගාමං දුට්ඨුල්ලාහි වාචාහි ඔභාසෙන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : වච්චමග්ගං පස්සාවමග්ගං ආදිස්ස වණ්ණම්පි භණති අවණ්ණම්පි භණති, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස. වච්චමග්ගං පස්සාවමග්ගං ඨපෙත්වා අධක්ඛකං උබ්භජාණුමණ්ඩලං ආදිස්ස වණ්ණම්පි භණති අවණ්ණම්පි භණති, ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්ස. කායපටිබද්ධං ආදිස්ස වණ්ණම්පි භණති, අවණ්ණම්පි භණති, ආපත්ති දුක්කටස්ස.

4. අත්තකාමපාරිචරියාය වණ්ණං භාසන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : මාතුගාමස්ස සන්තිකෙ අත්තකාමපාරිචරියාය වණ්ණං භාසති, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස. පණ්ඩකස්ස සන්තිකෙ අත්තකාමපාරිචරියාය වණ්ණං භාසති, ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්ස. තිරච්ඡානගතස්ස සන්තිකෙ අත්තකාමපාරිචරියාය වණ්ණං භාසති, ආපත්ති දුක්කටස්ස.

5. සඤ්චරිත්තං සමාපජ්ජන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : පටිගණ්හාති වීමංසති පච්චාහරති, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස. පටිගණ්හාති වීමංසති න පච්චාහරති, ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්ස; පටිගණ්හාති න වීමංසති න පච්චාහරති, ආපත්ති දුක්කටස්ස.

6. සඤ්ඤාචිකාය කුටිං කාරාපෙන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : කාරාපෙති, පයොගෙ දුක්කටං. එකං පිණ්ඩං අනාගතෙ ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්ස. තස්මිං පිණ්ඩෙ ආගතෙ ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.

7. මහල්ලකං විහාරං කාරාපෙන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : කාරාපෙති, පයොගෙ දුක්කටං. එකං පිණ්ඩං අනාගතෙ ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්ස. තස්මිං පිණ්ඩෙ ආගතෙ ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.

8. භික්ඛුං අමූලකෙන පාරාජිකෙන ධම්මෙන අනුද්ධංසෙන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : අනොකාසං කාරාපෙත්වා චාවනාධිප්පායො වදෙති, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස. ඔකාසං කාරාපෙත්වා අක්කොසාධිප්පායො වදෙති, ආපත්ති ඔමසවාදස්ස.

9. භික්ඛුං අඤ්ඤභාගියස්ස අධිකරණස්ස කිඤ්චිදෙසං ලෙසමත්තං උපාදාය පාරාජිකෙන ධම්මෙන අනුද්ධංසෙන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : අනොකාසං කාරාපෙත්වා චාවනාධිප්පායො වදෙති. ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස, ඔකාසං කාරාපෙත්වා අක්කොසාධිප්පායො වදෙති, ආපත්ති ඔමසවාදස්ස.

10. සඞ්ඝභෙදකො භික්ඛු යාවතතියං සමනුභාසියමානො{1} නප්පටිනිස්සජ්ජන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : ඤත්තියා දුක්කටං, ද්වීහි කම්මවාචාහි ථුල්ලච්චයා, කම්මවාචා පරියොසානෙ ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.

11. භෙදකානුවත්තකා භික්ඛූ යාවතතියං සමනුභාසියමානා නප්පටිනිස්සජ්ජන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජන්ති : ඤත්තියා දුක්කටං, ද්වීහි කම්මවාචාහි ථුල්ලච්චයා, කම්මවාචාපරියොසානෙ ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.

12. දුබ්බචො භික්ඛු යාවතතියං සමනුභාසියමානො නප්පටිනිස්සජ්ජන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : ඤත්තියා දුක්කටං, ද්වීහි කම්මවාචාහි ථුල්ලච්චයා, කම්මවාචාපරියොසානෙ ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.

13. කුලදූසකො භික්ඛු යාවතතියං සමනුභාසියමානො නප්පටිනිස්සජ්ජන්තො තිස්සො ආපත්තියො ආපජ්ජති : ඤත්තියා දුක්කටං, ද්වීහි කම්මවාචාහි ථුල්ලච්චයා; කම්මවාචාපරියොසානෙ ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.