විනයපිටකයෙහි
පාචිත්තියපාළි
භික්ෂුවිභඞ්ගය
ඒ භාග්යවත් අර්හත් සම්යක් සම්බුද්ධයන් වහන්සේට නමස්කාර වේවා
පාචිත්තිය කාණ්ඩය
ආයුෂ්මත්නි, මේ දෙඅනූ පචිති ඇවැත්හු උදෙසීමට පැමිණෙත්.
මුසාවාද වර්ගය
6. 1. 1.
මුසාවාද ශික්ෂාපදය
1. එසමයෙහි භාග්යවත් බුදුරජාණන් වහන්සේ සැවැත්නුවර ජේතවන නම් අනේපිඬු සිටුහුගේ අරම්හි වැඩ වසන සේක. එසමයෙහි සැහැදරු වූ හත්ථක මහණ වාදයෙන් (පරවාදීන් වෙත) මෙහෙයන ලදුයේ වෙයි. හේ තොටුවන් සමග සල්ලාප කරනුයේ අවමන් කොට ගිවිසගනියි. ගිවිසගෙන අවමන් කරයි, අනෙකෙකින් අනෙකක් වසාදමයි. දැන දැන ම මුසා බෙණෙයි. සලකුණු කොට වරද්දාපියයි. තොටුවෝ ලමු කොට සිතති. නුගුණ කියති. දොස් පතුරුවත්: කෙසේ නම් සැහැදරු හත්ථක මහණ අප හා සල්ලාප කරනුයේ අවමන් කොට ගිවිස ගත්තේ ද, ගිවිසගෙන අවමන් කෙළේ ද, අනෙකෙකින් අනෙකක් වසා දැම්මේ ද, දැන දැන බොරු කීවේ ද, සලකුණු කොට වරද්දාපී දැ”යි.
2. භික්ෂූහු ලමුකොට සිතන්නා වූ නුගුණ කියන්නා වූ දොස් පතුරුවන්නා වූ ඒ තොටුවන්ගේ (වචනය) ඇසූහ. එකල්හි ඒ භික්ෂූහු සැහැදරු හත්ථක මහණ තෙම යම්තැනෙක ද එතෙනට එළැඹියාහු යැ. එළැඹැ හත්ථක මහණහට තෙල වචනය කීහු: “සැබෑද ඇවැත්නි හත්ථකයෙනි, තෙපි තොටුවන් හා සමග කතාබහ කරනුවහු අවමන් කොට ගිවිසගනිවු ද, ගිවිසගෙන අවමන් කරවු ද අනෙකෙකින් අනෙකක් වසා දමවු ද, දන්නේ ම බොරු කියවු ද, සලකුණු කොට වරද්දාපියවු දැ යි. ඇවැත්නි, තෙල තොටුවෝ වනාහි යම්කිසි අයුරෙකින් දිනිය යුතු වෙත්, ඔවුනට දිනුමෙක් නො දිය යුතු මැ යි යම් භික්ෂු කෙනෙක් අපිස්වූවාහු සතොස්ගුණ ඇත්තාහු ලජ්ජී වූවාහු කුකුස් ඇත්තාහු ශික්ෂාකාමීහු වෙද්ද, ඔවුහු ලමු කොට සිතති. නුගුණ කියති. දොස් පතුරුවත්: “කෙසේ නම් සැහැදරු හත්ථක මහණ තොටුවන් හා සමග සල්ලාප කරනුයේ අවමන් කොට ගිවිස ගත්තේ ද, ගිවිසගෙන අවමන් කෙළේ ද, අනෙකෙකින් අනෙකක් වසා දැම්මේ ද දැන දැන බොරු කීවේ ද, සලකුණු කොට වරද්දා පී දැ”යි.
3. එකල්හි ඒ භික්ෂූහු සැහැදරු හත්ථක මහණහට නොයෙක් කරුණෙන් වෙසෙසින් ගරහා භාග්යවතුන්හට තෙල කරුණ සැලකළහ. එකල්හි භාග්යවතුන් වහන්සේ මේ කරුණෙහි ලා මේ අවසරයෙහි ලා බික්සඟුන් රැස් කරවා සැහැදරු හත්ථක මහණහු පුළුවුත්සේක: “සැබෑද හත්ථකයෙනි, තෙපි තොටුවන් හා සමග සල්ලාප කරනුවහු අවමන් කොට ගිවිසගනිවු ද, ගිවිසගෙන අවමන් කරවු ද, අනෙකෙකින් අනෙකක් වසාපියවු ද, දැන දැන බොරු කියවු ද, සලකුණු කොට වරද්දාපියවු දැ”යි. සැබැවැ භාග්යවතුන් වහන්සැයි. භාග්යවත් බුදුහු (කුලුණු සිතින්) වෙසෙසින් ගැරහූහ: හිස් පුරුෂය, (තොප විසින් මේ කරන ලද්ද) නොනිසි යැ නො අනුලොම් යැ නුසුදුසු යැ, නොමහණකම් යැ නො කැප යැ නො කළයුතු මැ යි. “හිස්පුරුෂය, කෙසේ නම් තෙපි තොටුවන් හා සමග කතාබහ කරනුවහු අවමන් කොට ගිවිසගත්හු ද, ගිවිසපියා අවමන් කළහු ද, අනෙකෙකින් අනෙකක් වසාපියවු ද දැන දැන බොරු කිවූ ද, සලකුණු කොට වරද්දාපීහු ද, හිස් පුරුෂය, තෙල කරුණ අප්රසන්නයන්ගේ ප්රසාදයට හෝ ප්රසන්නයන්ගේ අතිරේක ප්රසාදයට හෝ නො වේ මැ යි. හිස් පුරුෂය, මෙකරුණු වැලිත් අප්රසන්නයන්ගේ අප්රසාදයටත් ප්රසන්නයන් අතරෙහිදු ඇතැමුන්ගේ වෙනස් බවටත් වැටේ මැ යි.
4. එකල්හි භාග්යවතුන් වහන්සේ එමහණහට නොයෙක් කරුණෙන් වෙසෙසින් ගරහා දුබරබැව්හි දුපුස්නා බැව්හි මහිස් බැව්හි නොසතුටු බැව්හි මුළුබැඳගැනුම්හි අලසබැව්හි නුගුණ වදාරා නොයෙක් කරුණෙන් සුබරබැව්හි සුපුස්නාබැව්හි අපිස්බැව්හි සතුටුබැව්හි සලේපැවැතුම්හි කෙලෙස් කැපුම්හි පැහැදුම්හි නිවනෙහි වැරඇරැඹුම්හි ගුණ වදාරා මහණුන්හට එයට සරිලන එයට අනුලොම් වන දැහැමි බණ වදාරා මහණුන් අමතා වදාළසේක. එකරුණෙන් මහණෙනි, මහණුන්හට කරුණු දසයක් පිණිස සිකපද පනවන්නෙමි. (එනම්) සඟුන්ගේ මනා පිළිගැනුම, සඟුන්ගේ පහසු බව, දුසිල් පුඟුලනට නිගැන්ම, සුසිල් මහණුන් ගේ පහසු විසුම, මෙලෝ ගැහැට වැළකීම, පරලෝ ගැහැට වැනැසීම, නො පැහැදුණවුන්ගේ පැහැදීම, පැහැදුණවුන්ගේ අයිරා පැහැදීම, සසුන් පැවැත්ම, විනයට රැකුල්දීම පිණිස යැ. මෙසේත් මහණෙනි, මේ ශික්ෂාපදය උදෙසවු
“දැන දැන මුසා බිණීමෙහි පචිති ඇවැත් වේ” යයි.
5. සම්පජාන මුසාවාද නම්: රැවටීම පෙරටු කොට ඇතියහුගේ වාචා යැ ගිරා යැ වාක්පථ යැ වාග්භේද යැ වාග්විඥප්ති යැ. අදිට්ඨය මා විසින් දිට්ඨ (දක්නා ලද යැ) අසුතය මා විසින් සුත (අසන ලද) යැ, අමුතය මා විසින් මුත (විඳුනා ලද) යැ අවිඤ්ඤාත ය මා විසින් විඤ්ඤාත (දන්නා ලද) යැ දිට්ඨය මා විසින් අදිට්ඨ (නොදක්නා ලද) යැ සුතය මා විසින් අසුත (නො අසන ලද) යැ මුතය මා විසින් අමුත (නො විඳුනා ලද) යැ විඤ්ඤාතය මා විසින් අවිඤ්ඤාත (නොදන්නා ලද) ය යන අට අනරිය බැවහරහු යි.
අදිට්ඨ නම්: ඇසින් නො දක්නා ලද යැ. අසුත නම්: කනින් නො අසන ලද යැ. අමුත නම්: නැහැයෙන් ඉව කොට නො ගන්නා ලද යැ, දිවෙන් රස නො විඳින ලද යැ කයින් නො පහස්නා ලද යැ. අවිඤ්ඤාත නම්: මනසින් නො දන්නා ලද යැ. දිට්ඨ නම්: ඇසින් දක්නා ලද යැ. සුත නම්: කනින් අසන ලද යැ. මුත නම්: නැහැයෙන් ඉව කොට ගන්නා ලද යැ දිවෙන් රසවිඳින ලද යැ කයින් පහස්නා ලද යැ. විඤ්ඤාත නම්: මනසින් දන්නාලද යැ.
අදෘෂ්ටය මා විසින් දෘෂ්ට යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති වෙයි; පළමු කොට ම ඒ පුඟුල්හට බොරු කියන්නෙමැ යි සිත් වෙයි, කියන්නාහට බොරු කියමි යි සිත් වෙයි, කීවහුට මා විසින් බොරු කියන ලදැ යි සිත් වෙයි.
අදෘෂ්ටය මා විසින් දෘෂ්ට යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට සතර අයුරෙකින් පචිති වෙයි: පළමු කොට ම ඒ පුඟුල්හට ලබ්ධිය තබා බොරු කියන්නෙමැයි සිත් වෙයි, කියන්නාහට බොරු කියමි යි සිත් වෙයි, කීවහුට මා විසින් බොරු කියන ලදැ යි සිත් වෙයි.
අදෘෂ්ටය මා විසින් දෘෂ්ට යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට පස් අයුරෙකින් පචිති වෙයි: පළමු කොට ම ඒ පුඟුල්හට ලබ්ධිය පිහිටුවා ඉවසීම තබා, බොරු කියන්නෙමැයි සිත් වෙයි, කියන්නාහට බොරු කියමියි සිත් වෙයි, කීවහුට මා විසින් බොරු කියන ලදැ යි සිත් වෙයි.
අදෘෂ්ටය මා විසින් දෘෂ්ටයැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට සඅයුරෙකින් පචිති වෙයි; පළමු කොට ම ඒ පුඟුල්හට ලබ්ධිය තබා, ඉවසීම තබා, රුචිය තබා බොරු කියන්නෙමැයි සිත් වෙයි, කියන්නාහට බොරු කියමි යි සිත් වෙයි, කීවහුට මා විසින් බොරු කියන ලදැ යි සිත් වෙයි.
අදෘෂ්ටය මා විසින් දෘෂ්ට යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට සත් අයුරෙකින් පචිති වෙයි: පළමු කොට ම ඒ පුඟුල්හට ලබ්ධිය පිහිටුවා ඉවසීම තබා රුචිය තබා, අදහස තබා බොරු කියන්නෙමැයි සිත් වෙයි, කියන්නාහට බොරු කියමියි සිත් වෙයි, කීවාහට මා විසින් බොරු කියන ලදැයි සිත් වෙයි.
අශ්රැතය මා විසින් ශ්රැත යැ යි ... අමුතය මා විසින් මුත යැ යි ... අවිඥාතය මා විසින් විඥාත යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති වෙයි: පළමු කොට ම ඒ පුඟුල්හට බොරු කියන්නෙමැයි සිත් වෙයි. කියන්නාහට බොරු කියමැයි සිත් වෙයි. කීවාහට මා විසින් බොරු කියන ලදැ යි සිත් වෙයි.
සතර අයුරෙකින් ... පස් අයුරෙකින් ... ස අයුරෙකින් ... අශ්රැතය මා විසින් ශ්රැත යැ යි, අමුතය මා විසින් මුත යැ යි ... අවිඥාතය මා විසින් විඥාත යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට සත් අයුරෙකින් පචිති වෙයි: පළමු කොට ම ඒ පුඟුල්හට ලබ්ධිය බහාතබා, ඉවසීම තබා, රුචිය පිහිටුවා අදහස තබා බොරු කියන්නෙමැයි සිත් වෙයි. කියන්නාහට බොරු කියමියි සිත් වෙයි, කීවා හට මා විසින් බොරු කියන ලදැයි සිත් වෙයි.
අදෘෂ්ටය මා විසින් දෘෂ්ට ද ශ්රැත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නා හට තුන් අයුරෙකින් පචිති වෙයි: ... අදෘෂ්ටය මා විසින් දෘෂ්ට ද මුත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති වෙයි ... අදෘෂ්ටය මා විසින් දෘෂ්ට ද විඥාත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නා හට තුන් අයුරෙකින් පචිති වෙයි ... අදෘෂ්ටය මා විසින් දෘෂ්ට ද ශ්රැත ද මුත දැයි තුන් අයුරෙකින් ... අදෘෂ්ටය මා විසින් දෘෂ්ට ද ශ්රැත ද විඥාත දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... අදෘෂ්ටය මා විසින් දෘෂ්ට ද ශ්රැත ද මුත ද විඥාත දැයි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති වේ.
අශ්රැතය මා විසින් ශ්රැත ද මුත දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... අශ්රැතය මා විසින් ශ්රැත ද විඥාත දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... අශ්රැතය මා විසින් ශ්රැත ද දෘෂ්ට දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති වෙයි. අශ්රැතය මා විසින් ශ්රැත ද මුත ද විඥාත දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... අශ්රැතය මා විසින් ශ්රැත ද මුත ද දෘෂ්ට දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... අශ්රැතය මා විසින් ශ්රැත ද මුත ද විඥාත ද දෘෂ්ට ද යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති වේ. ...
අමුතය මා විසින් මුත ද විඥාත දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... අමුතය මා විසින් මුත ද දෘෂ්ට දැයි තුන් අයුරෙකින් ... අමුතය මා විසින් මුත ද ශ්රැත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති ඇවැත් වෙයි ... අමුතය මා විසින් මුත ද විඥාත ද දෘෂ්ට දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... අමුතය මා විසින් මුත ද විඥාත ද ශ්රැත දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... අමුතය මා විසින් මුත ද විඥාත ද දෘෂ්ට ද ශ්රැත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති වේ. ...
අවිඥාතය මා විසින් විඥාත ද දෘෂ්ට දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... අවිඥාතය මා විසින් විඥාත ද ශ්රැත දැයි තුන් අයුරෙකින් ... අවිඥාතය මා විසින් විඥාත ද මුත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති වෙයි. ... අවිඥාතය මා විසින් විඥාත ද දෘෂ්ට ද ශ්රැත දැ යි ... අවිඥාතය මා විසින් විඥාත ද දෘෂ්ට ද මුත දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... අවිඥාතය මා විසින් විඥාත ද දෘෂ්ට ද ශ්රැත ද මුත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති වේ ...
දෘෂ්ටය මා විසින් අදෘෂ්ට යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති වේ: පළමුකොට ම ඒ පුඟුල් හට බොරු කියන්නෙමැයි සිත් වෙයි. කියන්නාහට බොරු කියමැයි සිත් වෙයි. කීවාහට මා විසින් බොරු කියන ලදැයි සිත් වෙයි. සතර අයුරෙකින් ... පස් අයුරෙකින් ... ස අයුරෙකින් .. දෘෂ්ටය මා විසින් අදෘෂ්ට යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට සත් අයුරෙකින් පචිති වෙයි. පළමුකොට ම ඒ පුඟුල්හට ලබ්ධිය තබා, ඉවසීම තබා, රුචිය තබා, අදහස තබා බොරු කියන්නෙමැයි සිත් වෙයි. කියන්නාහට බොරු කියමැයි සිත් වෙයි. කීවාහට මා විසින් බොරු කියන ලදැයි සිත් වෙයි.
ශ්රැතය මා විසින් අශ්රැත යැ යි ... මුතය මා විසින් අමුත යැ යි ... විඥාතය මා විසින් අවිඥාත යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති වේ. පළමු කොට ඒ පුඟුල්හට බොරු කියන්නෙමැයි සිත් වෙයි. කියන්නාහට බොරු කියමැයි සිත් වෙයි. කීවාහට මා විසින් බොරු කියන ලදැයි සිත් වෙයි. සතර අයුරෙකින් ... පස් අයුරෙකින් ... සඅයුරෙකින් ... ශ්රැතය මා විසින් අශ්රැත යැ යි ... මුතය මා විසින් අමුත යැ යි ... විඥාතය මා විසින් අවිඥාත යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නා හට සත් අයුරෙකින් පචිති ඇවැත් වෙයි: පළමුකොට ම ඒ පුඟුල්හට ලබ්ධිය තබා, ඉවසීම තබා, රුචිය තබා අදහස තබා බොරු කියන්නෙ මැයි සිත් වෙයි. කියන්නාහට බොරු කියමැයි සිත් වෙයි. කීවාහට මා විසින් බොරු කියනලදැයි සිත් වෙයි.
දෘෂ්ටය මා විසින් ශ්රැත යැ යි තුන් අයුරෙකින් ... දෘෂ්ටය මා විසින් මුත යැ යි තුන් අයුරෙකින් ... දෘෂ්ටය මා විසින් විඥාත යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති ඇවැත් වෙයි. ... දෘෂ්ටය මා විසින් ශ්රැත ද මුත දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... දෘෂ්ටය මා විසින් ශ්රැත ද විඥාත දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... දෘෂ්ටය මා විසින් ශ්රැත ද මුත ද විඥාත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති ඇවැත් වේ: ...
ශ්රැතය මා විසින් මුත යැ යි තුන් අයුරෙකින් ... ශ්රැතය මා විසින් විඥාත යැ යි තුන් අයුරෙකින් ... ශ්රැතය මා විසින් දෘෂ්ට යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති ඇවැත් වෙයි. ... ශ්රැතය මා විසින් මුත ද විඥාත දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... ශ්රැතය මා විසින් මුත ද දෘෂ්ට දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... ශ්රැතය මා විසින් මුත ද විඥාත ද දෘෂ්ට දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති ඇවැත් වේ ...
මුතය මා විසින් විඥාත යැ යි තුන් අයුරෙකින් ... මුතය මා විසින් දෘෂ්ට යැ යි තුන් අයුරෙකින් ... මුතය මා විසින් ශ්රැත යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති ඇවැත් වෙයි. ... මුතය මා විසින් විඥාත ද දෘෂ්ට දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... මුතය මා විසින් විඥාත ද ශ්රැත දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... මුතය මා විසින් විඥාත ද දෘෂ්ට ද ශ්රැත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති ඇවැත් වේ ...
විඥාතය මා විසින් දෘෂ්ට යැ යි තුන් අයුරෙකින් ... විඥාතය මා විසින් ශ්රැත යැ යි තුන් අයුරෙකින් ... විඥාතය මා විසින් මුත යැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති ඇවැත් වෙයි ... විඥාතය මා විසින් දෘෂ්ට ද ශ්රැත දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... විඥාතය මා විසින් දෘෂ්ට ද මුත දැ යි තුන් අයුරෙකින් ... විඥාතය මා විසින් දෘෂ්ට ද ශ්රැත ද මුත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති ඇවැත් වේ. ...
දෘෂ්ටයෙහි විමති ඇතියේ දෘෂ්ටය නො ද අදහයි. දෘෂ්ටය නො සිහි කරයි. දෘෂ්ටයෙහි ප්රමෘෂ්ට වෙයි. දෘෂ්ටය මා විසින් ශ්රැත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති වේ. ... දෘෂ්ටය මා විසින් ශ්රැත ද මුත ද විඥාත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට තුන් අයුරෙකින් පචිති ඇවැත් වේ. ... ශ්රැතයෙහි විමති ඇතියේ ශ්රැතය නො ද අදහයි. ශ්රැතය නො සිහි කරයි. ශ්රැතයෙහි ප්රමෘෂ්ට වෙයි. ... මුතයෙහි විමති ඇතියේ මුතය නො ද අදහයි. මුතය නො සිහි කරයි. මුතයෙහි ප්රමෘෂ්ට වෙයි. ... තුන් අයුරෙකින් විඥාතයෙහි විමති ඇතියේ විඥාතය නො ද අදහයි. විඥාතය නො සිහි කරයි. විඥාතයෙහි ප්රමෘෂ්ට වෙයි. මා විසින් විඥාත ද දෘෂ්ට දැ යි ... විඥාතයෙහි ප්රමෘෂ්ට වෙයි. මා විසින් විඥාත ද ශ්රැත දැ යි ... විඥාතයෙහි ප්රමෘෂ්ට වෙයි. මා විසින් විඥාත ද මුත දැ යි ... විඥාතයෙහි ප්රමෘෂ්ට වෙයි. මා විසින් විඥාත ද දෘෂ්ට ද ශ්රැත දැ යි ... විඥාතයෙහි ප්රමෘෂ්ට වෙයි. මා විසින් විඥාත ද දෘෂ්ට ද ශ්රැත ද මුත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට පචිති ඇවැත් වේ: කැලම ඔහුට බොරු කියන්නෙමැයි සිත් වෙයි. කියන්නාහට බොරු කියමැයි සිත් වෙයි. කීවාහට මා විසින් බොරු කියන ලදැ යි සිත් වෙයි.
සතර අයුරෙකින් ... පස් අයුරෙකින් ... සඅයුරෙකින් ... සත් අයුරෙකින් ... විඥාතයෙහි ප්රමෘෂ්ට වෙයි. මා විසින් විඥාත ද දෘෂ්ට ද ශ්රැත ද මුත දැ යි දැන දැන බොරු කියන්නාහට පචිති ඇවැත් වේ: කැල ම ඔහුට ලබ්ධිය තබා, ඉවසීම තබා, රුචිය පිහිටුවා අදහස තබා බොරු කියන්නෙමැයි සිත්වෙයි. කියන්නාහට බොරු කියමැයි සිත් වෙයි, කීවාහට මා විසින් බොරු කියන ලදැයි සිත් වෙයි.
ලාහෙළා බෙණේ නම්, පැකිල බෙණේ නම්, ඇවැත් නැති: ලාහෙළා බිණීම නම් යුහුවැ කීම යි. පැකිලැ බිණීම නම් අනෙකක් කියන්නෙමැයි අනෙකක් කීම යි. උන්මත්තකයහුට ද, ආදිකාර්මිකයහුට ද ඇවැත් නැති.
පළමුවැනි මුසාවාද ශික්ෂාපද යි.
6. 1. 2.
ඔමසවාද ශික්ෂාපදය
1. එසමයෙහි භාග්යවත් බුදුහු සැවැත් නුවර ජේතවන නම් වූ, අනේපිඬු සිටුහුගේ අරම්හි වැඩ වෙසෙති. එකල්හි සවග මහණහු ප්රියශීල භික්ෂූන් සමග ඩබර කරමින් ප්රියශීල භික්ෂූන් (රළුබස් නමැති හුල් වලින් විනි විදිත්) විද බෙණෙත්: ජාතියෙනුදු නාමයෙනුදු ගෝත්රයෙනුදු කර්මයෙනුදු ශිල්පයෙනුදු ආබාධයෙනුදු ලිඞ්ගයෙනුදු ක්ලේශයෙනුදු ආපත්තියෙනුදු හීන වූ ආක්රෝශයෙනුදු ආක්රෝශ කෙරෙත් ගරහත්. යම් භික්ෂු කෙනෙක් අපිස්වූවෝ ... ඔවුහු ලමු කොට සිතති. නුගුණ පවසති දොස් පතුරුවත්: “කෙසේ නම් සවග මහණහු ප්රියශීල භික්ෂූන් සමග ඩබර කරමින් ප්රියශීල භික්ෂූන්හට ඝටා බෙණෙත් ද, ජාතියෙනුදු නාමයෙනුදු ගෝත්රයෙනුදු කර්මයෙනුදු ශිල්පයෙනුදු ආබාධයෙනුදු ලිඞ්ගයෙනුදු ක්ලේශයෙනුදු ආපත්තියෙනුදු හීන වූ ආක්රොශයෙනුදු ආක්රෝශ කෙරෙත් ද, ගරහත් දැ”යි.
2. එකල්හි ඒ භික්ෂූහු සවග මහණුන්හට නොයෙක් කරුණෙන් වෙසෙසින් ගරහා භාග්යවතුන්හට තෙල කරුණ සැලකළහ. ... සැබෑද මහණෙනි, තෙපි ප්රියශීල භික්ෂූන් සමග ඩබර කරමින් ප්රියශීල භික්ෂූන්හට ඝටාබණනහු ද, ජාතියෙනුදු ... හීන වූ ආක්රෝශයෙනුදු ආක්රෝශ කරවු ද, ගරහවු දැ යි.
සැබැව භාග්යවතුන් වහන්ස,
භාග්යවත් බුදුහු වෙසෙසින් ගැරහූහ ..., “හිස් පුරුෂයෙනි, කෙසේ නම් තෙපි ප්රියශීල භික්ෂූන් සමග ඩබර කරමින් ප්රියශීල භික්ෂූන්හට ඝටා බෙණෙවු ද, ජාතියෙනුදු ... හීන වූ ආක්රෝශයෙනුදු ආක්රෝශ කරවු ද, ගරහවු දැ”යි. හිස්පුරුෂයෙනි, තෙල කරුණ අප්රසන්නයන්ගේ ප්රසාදය පිණිස හෝ ... නො වේ යැ යි වෙසෙසින් ගරහා දැහැමි කථා කොට මහණුන් ඇමැතූහ.
3. මහණෙනි, මේ පෙර වූ දැයෙකි: තක්සලායෙහි එක්තරා බමුණකුට නන්දිවිසාල නම් වෘෂභයෙක් විය. එකල්හි මහණෙනි, නන්දිවිශාල වෘෂභ එබමුණුහට තෙල බස කී ය. බමුණ, තෝ යා, සිටුහු සමග දහසෙකින් පරදු තබව, “මාගේ වෘෂභ තෙමේ එකට බැඳි ගැල් සියයක් (පෙරැගැල තුබූ තැනට පසුගැල) අදනේ යැ”යි. ඉක්බිති මහණෙනි, එබමුණු සිටුහු සමග දහසෙකින් පරදු තැබී ය. “මාගේ වෘෂභ එකට බැඳි ගැල් සියයක් අදනේ යැ යි”. ඉක්බිති මහණෙනි, එබමුණු ගැල් සියයක් එකට බැඳ නන්දිවිසාල ගවයා යොදාලා අදු කුළ, උසුල කුළැ යි කී ය. එකල්හි මහණෙනි, නන්දිවිශාල බලීවර්ද තෙමේ එහි ම සිටියේ ය. එකල්හි මහණෙනි, එබමුණු දහසෙකින් පැරදුණේ (දොම්නසින්) සිතමින් සිටියේ ය.
4. එකල්හි නන්දිවිසාල වෘෂභ තෙමේ එබමුණුහට බමුණ, තෙපි කුමකට සිතිවිලිපර වැ සිටියාව යි. තෙල කී ය. භවත, මම තා විසින් දහසෙකින් පරදවන ලදුයෙම් ද එහෙයිනැයි කී ය. බමුණ, කුමකට තෙපි නො කුළු මා කුළෙහි යන බසින් (අවමනට) පමුණුවාලූහු ද, යව බමුණ, තෙපි සිටුහු සමග දෙදහසෙකින් පරදු තබව, “මාගේ වෘෂභ එකට බැඳි ගැල් සියයක් අදනේ යැ”යි. නො කුළු මා කුළෙහි යන බසින් නො ද (අවමනට) පමුණුවාලව යි කී ය. එකල්හි මහණෙනි ඒ බමුණු සිටුහු සමඟ දෙදහසෙකින් පරදු තැබී ය; ‘මාගේ වෘෂභ එකට බැඳි ගැල් සියයක් අදනේ යැ’යි
5. ඉක්බිති මහණෙනි, ඒ බමුණු ගැල් සියයක් එකට බැඳ නන්දිවිසාල ගවයා යොදාලා “අදු භද්රය, උසුල භද්රය”යි මෙසේ කී ය. එකල්හි ම මහණෙනි, නන්දිවිසාල වෘෂභ එකට බැඳි ගැල් සියය ඇදලී ය.
6. මනවඩන බස් ම කියන්නේ ය, කිසි කලෙක අමනාපබස් නො කියන්නේ ය, මනාප බස් බණන්නහුගේ මහත් බර ඉසිලී ය, ඔහු ලවා ධනය ද ලබවාලී ය, එයින් සතුටු සිතැත්තේ ද වී”යැයි.
එදවස් මහණෙනි, හෙළා දැකීම ගැරහීම මට අමනාප වී යැ. දැන් හෙළාදැකීම ගැරහීම මනාප වෙතියි කියනු කිම? මහණෙනි, මෙය අප්රසන්නයන්ගේ ප්රසාදය පිණිස හෝ ... නො වේ. මහණෙනි, මෙසේ මේ සිකපදය ද උදෙසවු:
ඔමසවාදයෙහි පචිති වේයයි.
7. ඔමසවාද නම්: දස අයුරෙකින් ඝටා බෙණෙයි: ජාතියෙනුදු නාමයෙනුදු ගෝත්රයෙනුදු කර්මයෙනුදු ශිල්පයෙනුදු ආබාධයෙනුදු ලිඞ්ගයෙනුදු ක්ලේශයෙනුදු ආපත්තියෙනුදු ආක්රෝශයෙන දැ යි.
ජාති නම්: හීන ජාති ද උත්කෘෂ්ට ජාති දැ යි ජාති දෙකෙකි. හීන ජාති නම්; සැඬොල් ජාති යැ කුළුපොතු ජාති යැ වැදි ජාති යැ සොම්මර ජාති යැ පුප්සඩු ජාති යි. තෙල හීන ජාති වෙයි. උත්කෘෂ්ට ජාති නම්: ක්ෂත්රිය ජාති යැ බ්රාහ්මණ ජාති යි. තෙල උත්කෘෂ්ට ජාති නම.
නාම නම්: හීන නාම හා උත්කෘෂ්ටනාම හා නාම දෙකෙකි. හීන නාම නම්: අවකණ්ණක යැ ජවකණ්ණක යැ, ධනිට්ඨක යැ, සවිට්ඨක යැ, කුලවඩ්ඩක යි. ඒ ඒ දනවු හි පහත් කොට දන්නා ලද අවමන් කොට දන්නා ලද පිළිකුල් කරන ලද පරිභව කරන ලද ගරු නො කරන ලද හෝ නාම යි. තෙල හීන නාම වෙ යි. උත්කෘෂ්ට නාම නම්: බුද්ධ ප්රතිසංයුක්ත වූ ධර්මප්රතිසංයුක්ත වූ සඞ්ඝප්රතිසංයුක්ත වූ නාම හෝ ඒ ඒ දනවුහි පහත් කොට නොදන්නාලද අවමන් කොට නොදන්නා ලද පිළිකුල් නො කරනලද පරිභව නො කරන ලද ගරු කරන ලද හෝ නාම යි. තෙල උත්කෘෂ්ටනාම නම.
10. ගොත්ත නම්: හීන ගෝත්රය හා උත්කෘෂ්ට ගෝත්රය හා ගෝත්ර දෙකෙකි. හීන ගෝත්ර නම්: කෝසිය ගෝත්ර යැ භාරද්වාජ ගෝත්ර යැ හෝ ඒ ඒ දනව්හි පහත් කොට දන්නා ලද අවමන් කොට දන්නා ලද පිළිකුල් කරන ලද පරිභව කරන ලද ගරු නොකරන ලද හෝ ගෝත්ර යි, තෙල හීන ගෝත්ර නම් වෙයි. උත්කෘෂ්ට ගෝත්ර නම්: ගොතම ගෝත්ර යැ මොග්ගල්ලාන ගෝත්ර යැ කච්චාන ගෝත්ර යැ වාසෙට්ඨ ගෝත්ර යැ හෝ ඒ ඒ දනව්හි පහත් කොට නොදන්නා ලද අවමන් කොට නොදන්නා ලද පිළිකුල් නො කරන ලද පරිභව නො කරන ලද ගරු කරන ලද හෝ ගෝත්ර යි. තෙල උත්කෘෂ්ට ගෝත්ර නම් වෙයි.
11. කම්ම නම්: හීන කර්මය හා උත්කෘෂ්ට කර්මය හා කර්ම දෙකෙකි. හීන කර්ම නම්: තක්ෂක කර්ම යැ, පුප්සඩු කර්ම යැ හෝ ඒ ඒ දනවුහි පහත් කොට දන්නා ලද අවමන් කොට දන්නා ලද පිළිකුල් කරන ලද පරිභව කරන ලද ගරු නො කරන ලද හෝ කර්ම යි. තෙල හීන කර්ම නම් වෙයි. උත්කෘෂ්ට කර්ම නම්; කෘෂි වණික් ගෝරක්ෂ යැ හෝ ඒ ඒ දනව්හි පහත් කොට නො දන්නා ලද අවමන් කොට නොදන්නා ලද පිළිකුල් නොකරන ලද පරිභව නොකරන ලද ගරුකරන ලද හෝ කර්ම යි. තෙල උත්කෘෂ්ට කර්ම නම් වෙයි.
12. සිප්ප නම්: හීන ශිල්ප හා උත්කෘෂ්ට ශිල්ප හා ශිල්ප දෙකෙකි. හීනශිල්ප නම්: නළකාර ශිල්ප යැ, කුම්භකාර ශිල්ප යැ පෙෂකාර ශිල්ප යැ, චම්මකාර ශිල්ප යැ, නහාපිත ශිල්ප යැ හෝ ඒ ඒ දනව්හි පහත් කොට දන්නාලද අවමන් කොට දන්නා ලද පිළිකුල් කරන ලද පරිභව කරන ලද, ගරු නොකරන ලද හෝ ශිල්ප යි. තෙල හීන ශිල්ප වෙයි. උත්කෘෂ්ට ශිල්ප නම්: මුද්රා යැ ගණනා යැ ලේඛා යැ හෝ ඒ ඒ දනව්හි පහත් කොට නොදන්නා ලද අවමන් කොට නොදන්නා ලද පිළිකුල් නො කරන ලද පරිභව නො කරන ලද ගරු කරන ලද හෝ ශිල්ප යි. තෙල උත්කෘෂ්ට ශිල්ප වෙයි.
13. සියලු ම ආබාධයෝ හීනයහ. එහෙත් මධුමෙහාබාධය උත්කෘෂ්ට යි.
14. ලිඞ්ග නම්: හීනලිඞ්ගය හා උත්කෘෂ්ට ලිඞ්ගය හා ලිඞ්ග දෙකෙකි. හීන ලිඞ්ග නම්: ඉතා දිගු යැ ඉතා මිටි යැ ඉතා කළු යැ ඉතා සුදු යැ තෙල හීන ලිඞ්ග වෙයි. උත්කෘෂ්ට ලිඞ්ග නම්: ඉතා නොදිගු යැ ඉතා නොමිටි යැ ඉතා නොකළු යැ ඉතා නොසුදු යැ. තෙල උත්කෘෂ්ට ලිඞ්ග වෙයි.
15. සියලු ම ක්ලේශයෝ හීනයහ.
16. සියලු ම ආපත්තතීහු හීනයහ. එහෙත් සෝතාපත්ති සමාපත්ති උත්කෘෂ්ට යි.
17. අක්කෝස නම් : හීනාක්රෝශය හා උත්කෘෂ්ටාක්රෝශය හා ආක්රෝශ දෙකෙකි. හීනාක්රෝශ නම්: ඔටුයෙහි, මැඬයෙහි, ගොන්හි, ගදුබුයෙහි තිරිසන්ගියෙහි, නිරිසත්හි තට සුගතියෙක් නැත, තා විසින් දුගතිය ම කැමැති විය යුතු, යකාරයෙන් ද හකාරයෙන් ද යුතු කොට කරන ආක්රෝශ යැ. කාටකෝටචිකායෙන් (ස්ත්රී පුරුෂ නිමිත් සූචක වචනයෙන්) කරන ආක්රෝශ යි. තෙල හීනාක්රෝශ වෙයි. උත්කෘෂ්ටාක්රෝශ නම්: පණ්ඩිතයෙහි, ව්යක්තයෙහි, මේධාවියෙහි, බහුශ්රැතයෙහි, ධර්ම කථිකයෙහි, තට දුගතියෙක් නැති. තා විසින් සුගතිය ම කැමැති විය යුතු, තෙල උත්කෘෂ්ටාක්රෝශ වෙයි.
18. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීනජාතියෙන් හීනජාතිකයකුහට (මෙසේ) කියයි. සැඬොලකුට, කුළුපොත්තකුට වැද්දකුට සොම්මරයකුට, පුප්සඬුවකුට ‘සැඩොලෙහි, කුළුපොත්තෙහි, වැද්දෙහි, සොම්මරයෙහි, පුප්සඬුවෙහි’යි බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති වෙයි.
19. උපසපනෙක්, උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීන ජාතියෙන් උත්කෘෂ්ට ජාතිකයකුට (මෙසේ) කියයි: ක්ෂත්රියකුට, බ්රාහ්මණයකුට, සැඬොලෙහි, කුළුපොත්තෙහි, වැද්දෙහි, සොම්වරයෙහි, පුප්සඬුයෙහි’යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
20. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට ජාතියෙන් හීන ජාතිකයකු හට (මෙසේ) කියයි; සැඬොලකුට, කුළුපොත්තකුට, වැද්දකුට, සොම්මරයකුට, පුප්සඬුවකුට ‘ක්ෂත්රියෙහි බ්රාහ්මණයෙහි’යි බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
21. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ තෙද රහිත කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට ජාතියෙන් උත්කෘෂ්ට ජාතිකයකුට (මෙසේ) කියයි: ක්ෂත්රියකුට බ්රාහ්මණයකුට ‘ක්ෂත්රියෙහි, බ්රාහ්මණයෙහි’ යි බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති වෙයි.
22. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ, ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීන නාමයෙන් හීනනාමියකුහට (මෙසේ) කියයි. අවකනකුට ජවකනකුට දනිටුවකුට සවිටුවකුට, කුලවඩුවකුට ‘අවකනහි, ජවකනහි, දනිටුහි, සවිටුයෙහි, කුලවඩුයෙහි’යි බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
23. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ, හීන නාමයෙන් උත්කෘෂ්ට නාමිකයකුට (මෙසේ) කියයි: බුදුරැකියකුට, දම්රැකියකුට, සඟරැකියකුට ‘අවකනහි, ජවකනහි දනිටුයෙහි, සවිටුයෙහි, කුලවඩුයෙහි’යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
24. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකුකරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට නාමයෙන් හීනනාමිකයකුට (මෙසේ) කියයි: අවකනකුට, ජවකනකුට දනිටුවකුට සවිටුවකුට, කුලවඩුවකුට ‘බුදුරැකියෙහි, දම්රැකියෙහි, සඟරැකියෙහි’යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
25. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ, උත්කෘෂ්ට නාමයෙන් උත්කෘෂ්ට නාමිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: බුදුරැකියකුට, දම්රැකියකුට, සඟරැකියකුට ‘බුදුරැකියෙහි, දම්රැකියෙහි, සඟරැකියෙහි’යි බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
26. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීන ගෝත්රයෙන් හීනගෝත්රිකයකුට (මෙසේ) කියයි: කෝසියකුට, භාරද්වාජයකුට, ‘කෝසියයෙහි, භාරද්වාජයෙහි’යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති වෙයි.
27. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ, හීන ගෝත්රයෙන් උත්කෘෂ්ට ගෝත්රිකයකුට (මෙසේ) කියයි: ගෝතමයකුට මොග්ගල්ලානයකුට කච්චායනයකුට වාසෙට්ඨයකුට ‘කෝසියයෙහි භාරද්වාජයෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
28. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට ගෝත්රයෙන් හීන ගෝත්රිකයකුට (මෙසේ) කියයි: කෝසියකුට භාරද්වාජයකුට ‘ගෝතමයෙහි මොග්ගල්ලානයෙහි කච්චායනයෙහි වාසෙට්ඨයෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
29. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට ගෝත්රයෙන් උත්කෘෂ්ට ගෝත්රිකයකුට (මෙසේ) කියයි: ගෝතමයකුට, මොග්ගල්ලානයකුට, කච්චායනයකුට වාසෙට්ඨයකුට ‘ගෝතමයෙහි, මොග්ගල්ලානයෙහි, කච්චානයෙහි වාසෙට්ඨයෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
30. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ, හීනකර්මයෙන් හීනකාර්මිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: තක්ෂකයකුට, පුප්සඬුවකුට ‘තක්ෂකයෙහි පුප්සඬුයෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
31. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීනකර්මයෙන් උත්කෘෂ්ට කාර්මිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: ගොවියකුට, වෙළෙඳකුට, ගෙරිරක්නකුට ‘තක්ෂකයෙහි පුප්සඬුවෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
32. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට කර්මයෙන් හීන කාර්මිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: තක්ෂකයකුට පුප්සඬුවකුට, ‘ගොවියෙහි, වෙළෙඳෙහි, ගෙරිරක්නෙහි’යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
33. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට කර්මයෙන් උත්කෘෂ්ට කාර්මිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: ගොවියකුට වෙළෙඳකුට ගෙරිරක්නකුට ‘ගොවියෙහි වෙළෙඳෙහි ගෙරිරකිනෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
34. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීන ශිල්පයෙන් හීන ශිල්පියකුහට (මෙසේ) කියයි: කුළුපොතුවකුට කුඹලකුට පෙහෙරකුට සොම්මරකුට කරනැවෑමියකුට ‘කුළුපොත්තෙහි කුඹලෙහි පෙහෙරෙහි සොම්මරෙහි කරනැවෑමියෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
35. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීන ශිල්පයෙන් උත්කෘෂ්ට ශිල්පියකුහට (මෙසේ) කියයි: මුද්රිකයකුට ගණකයකුට ලේඛකයකුට ‘කුළුපොත්තෙහි, කුඹලෙහි පෙහෙරෙහි සොම්මරෙහි කරනැවෑමියෙහි’යි බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
36. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට ශිල්පයෙන් හීන ශිල්පියකුහට (මෙසේ) කියයි: කුළුපොත්තකුට, කුඹලකුට, පෙහෙරකුට සොම්මරකුට කරනැවෑමියකුට ‘මුද්රිකයෙහි ගණකයෙහි ලේඛකයෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
37. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට ශිල්පයෙන් උත්කෘෂ්ට ශිල්පියකුහට (මෙසේ) කියයි: මුද්රිකයකුට ගණකයකුට ලේඛකයකුට ‘මුද්රිකයෙහි ගණකයෙහි ලේඛකයෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
38. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීනාබාධයෙන් හීනා බාධිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: කුෂ්ටිකයකුට ගණ්ඩිකයකුට කිලාසිකයකුට ශ්වාසිකයකුට අපස්මාරිකයකුට ‘කුෂ්ටිකයෙහි ගණ්ඩිකයෙහි කිලාසිකයෙහි ශ්වාසිකයෙහි අපස්මාරිකයෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
39. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීනාබාධයෙන් උත්කෘෂ්ටාබාධිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: මධුමෙහිකයකුට, ‘කුෂ්ටිකයෙහි, ගණ්ඩිකයෙහි, කිලාසිකයෙහි ශ්වාසිකයෙහි අපස්මාරිකයෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
40. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ටාබාධයෙන් හීනාබාධිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: කුෂ්ඨිකයකුට ගණ්ඩිකයකුට කිලාසිකයකුට ශ්වාසිකයකුට අපස්මාරිකයකුට ‘මධුමෙහිකයෙහි’යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
41. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකුකරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ටාබාධයෙන් උත්කෘෂ්ටාබාධිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: මධුමෙහිකයකුට ‘මධුමෙහිකයෙහි’යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
42. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළාදකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීනලිඞ්ගයෙන් හීනලිඞ්ගිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: ඉතාදිගුවකුට, ඉතා මිට්ටකුට, ඉතා කළුවකුට ඉතා සුද්දකුට ‘ඉතා දිගුයෙහි ඉතා මිටියෙහි ඉතා කළුයෙහි ඉතා සුදුයෙහි’යි බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
43. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළාදකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීනලිඞ්ගයෙන් උත්කෘෂ්ටලිඞ්ගිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: ඉතා නොදිගුවකුට ඉතා නොමිටියකුට ඉතා නොකළුවකුට ඉතා නොසුදුවකුට ‘ඉතා දිගුයෙහි ඉතා මිටියෙහි ඉතා කළුයෙහි ඉතා සුදුයෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
44. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට ලිඞ්ගයෙන් හීනලිඞ්ගිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: ඉතා දිගුවකුට ඉතා මිටියකුට ඉතා කළුවකුට ඉතා සුදුවකුට ‘ඉතා නොදිගුයෙහි ඉතා නොමිටියෙහි ඉතා නොකළුයෙහි ඉතා නොසුදුයෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති වෙයි.
45. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට ලිඞ්ගයෙන් උත්කෘෂ්ට ලිඞ්ගිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: ඉතා නොදිගුවකුට ඉතා නොමිටියකුට ඉතා නො කළුවකුට ඉතා නොසුදුවකුට ‘ඉතා නොදිගුයෙහි ඉතා නොමිටියෙහි ඉතා නොකළුයෙහි ඉතා නොසුදුයෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
46. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීන ක්ලේශයෙන් හීන ක්ලේශිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: රාගයෙන් මඩනා ලද්දකුට ද්වේෂයෙන් මඩනා ලද්දකුට මෝහයෙන් මඩනා ලද්දකුට ‘රාගයෙන් මඩනා ලද්දෙහි ද්වේෂයෙන් මඩනා ලද්දෙහි මෝහයෙන් මඩනා ලද්දෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
47. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීන ක්ලේශයෙන් උත්කෘෂ්ට නික්ලේශිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: වීතරාගියකුට වීතද්වේශිකයකුට වීතමෝහියකුට ‘රාගයෙන් මඩනා ලද්දෙහි ද්වේෂයෙන් මඩනා ලද්දෙහි, මෝහයෙන් මඩනා ලද්දෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
48. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට නික්ලේශ භාවයෙන් හීන ක්ලේශිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: රාගයෙන් මඩනා ලද්දකුට ද්වේෂයෙන් මඩනා ලද්දකුට මෝහයෙන් මඩනා ලද්දකුට ‘වීතරාගියෙහි වීතද්වේෂියෙහි වීතමෝහයෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
49. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ටභාවයෙන් උත්කෘෂ්ටයකුහට (මෙසේ) කියයි: වීතරාගියකුට වීතද්වේෂිකයකුට වීතමෝහියකුට ‘වීතරාගියෙහි වීතද්වේෂියෙහි වීතමෝහියෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
50. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීනාපත්තියෙන් හීනාපත්තිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: පරිජි අවනකුට සඟවෙසෙස් අවනකුට තුලැසි අවනකුට පචිති අවනකුට පිළිදෙස්නී අවනකුට දුකුළා අවනකුට දුබැසි අවනකුට ‘පරිජි අවන්හි සඟ වෙසෙස් අවන්හි තුලැසි අවන්හි පචිති අවන්හි පිළිදෙස්නී අවන්හි දුකුළා අවන්හි දුබැසි අවන්හි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
51. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීනාපත්තියෙන් උත්කෘෂ්ටාපත්තිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: සෝවන් වූවකුට ‘පරිජි අවන්හි ... දුබැසි අවන්හි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
52. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට සෝතාපත්තියෙන් හීනාපත්තිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: පරිජි අවනකුට ... දුබැසි අවනකුට ‘සෝවන් වෙහි’යි බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
53. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට ආපත්තියෙන් උත්කෘෂ්ට ආපත්තිකයකුහට (මෙසේ) කියයි: සෝවන් වූවකුට ‘සෝවන් වෙහි’ යී බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
54. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ තෙද රහිත කරනු කැමැත්තේ හීනාක්රෝෂයෙන් හීන වූවකුහට (මෙසේ) කියයි: ඔටුවකුට බැටළුවකුට ගොනකුට ගදුබුවකුට තිරිසන්ගියකුට නිරිසතකුට ‘ඔටුයෙහි බැටළුයෙහි ගොන්හි ගදුබුයෙහි තිරිසන්ගියහි නිරිසත්හි තට සුගති නැති තට දුගතිය මැ කැමැති විය යුතු’යැයි බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
55. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ හීන වූ ආක්රෝෂයෙන් උත්කෘෂ්ටයකුහට (මෙසේ) කියයි: පණ්ඩිතයකුට ව්යක්තයකුට නැණැතියකුට බහුශ්රැතයකුට ධර්මකථිකයකුට “ඔටුයෙහි බැටළුයෙහි ගොන්හි ගදුබුයෙහි තිරිසන්ගියහි නිරිසත්හි තට සුගති නැති තට දුගතිය මැ කැමැති විය යුතු” යැයි බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
56. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට වූ ආක්රෝෂයෙන් හීනයකු හට, (මෙසේ) කියයි: ඔටුවකුට මැඬකුට ගොනකුට ගදුබුවකුට තිරිසන්ගියකුට නිරිසතකුට “පණ්ඩිතයෙහි ව්යක්තයෙහි නැණැතියෙහි බහුශ්රැතයෙහි ධර්මකථිකයෙහි, තට දුගති නැති තට සුගති මැ කැමැති විය යුතු යැ” යි බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.
57. උපසපනෙක් උපසපනක්හු හෙළා දකිනු කැමැත්තේ ගරහනු කැමැත්තේ මකු කරනු කැමැත්තේ උත්කෘෂ්ට වූ ආක්රෝශයෙන් උත්කෘෂ්ටයකුහට (මෙසේ) කියයි: පණ්ඩිතයකුට ව්යක්තයකුට නැණැතියකුට බහුශ්රැතයකුට ධර්මකථිකයකුට “පණ්ඩිතයෙහි ව්යක්තයෙහි නැණැතියෙහි බහුශ්රැතයෙහි ධර්මකථිකයෙහි, තට දුගති නැති. තට සුගතිය මැ කැමැති විය යුතු” යැයි බෙණේ නම් තෙපුලෙහි තෙපුලෙහි පචිති ඇවැත් වෙයි.