63. දුතියම්පි ඛො ආයස්මා පිලින්දිවච්ඡො පුබ්බණ්හසමයං නිවාසෙත්වා පත්තචීවරං ආදාය පිලින්දිගාමං පිණ්ඩාය පාවිසි. පිලින්දිගාමකෙ සපදානං පිණ්ඩාය චරමානො යෙන තස්ස ආරාමිකස්ස නිවෙසනං තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා පටිවිස්සකෙ පුච්ඡි: “කහං ඉමං ආරාමිකකුලං ගත”න්ති. “එතිස්සා භන්තෙ, සුවණ්ණමාලාය කාරණා රඤ්ඤා බන්ධාපිත”න්ති.
64. අථ ඛො ආයස්මා පිලින්දිවච්ඡො යෙන රඤ්ඤො මාගධස්ස සෙනියස්ස බිම්බිසාරස්ස නිවෙසනං තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා පඤ්ඤත්තෙ ආසනෙ නිසීදි. අථ ඛො රාජා මාගධො සෙනියො බිම්බිසාරො යෙනායස්මා පිලින්දිවච්ඡො තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා ආයස්මන්තං පිලින්දිවච්ඡං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නං ඛො රාජානං මාගධං සෙනියං බිම්බිසාරං ආයස්මා පිලින්දිවච්ඡො එතදවොච: “කිස්ස මහාරාජ ආරාමිකකුලං බන්ධාපිත”න්ති. “තස්ස භන්තෙ, ආරාමිකස්ස ඝරෙ සුවණ්ණමාලා අභිරූපා, දස්සනීයා පාසාදිකා. නත්ථි තාදිසා අම්හාකම්පි අන්තෙපුරෙ සුවණ්ණමාලා. කුතො තස්ස දුග්ගතස්ස? නිස්සංසයං චොරිකාය ආභතා”ති.
65. අථ ඛො ආයස්මා පිලින්දිවච්ඡො රඤ්ඤො මාගධස්ස සෙනියස්ස බිම්බිසාරස්ස පාසාදං සුවණ්ණන්ති අධිමුච්චි. සො අහොසි සබ්බසොවණ්ණමයො. “ඉදං පන තෙ මහාරාජ, තාව බහුං සුවණ්ණං කුතො”ති. ‘අඤ්ඤාතං භන්තෙ, අය්යස්ස ඵසො{1} ඉද්ධානුභාවො”ති. තං ආරාමිකකුලං මුඤ්චාපෙසි. මනුස්සා “අය්යෙන කිර පිලින්දිවච්ඡෙන සරාජිකාය පරිසාය උත්තරිමනුස්සධම්මා{2} ඉද්ධිපාටිහාරියං දස්සිත”න්ති අත්තමනා අභිප්පසන්නා ආයස්මතො පිලින්දිවච්ඡස්ස පඤ්ච භෙසජ්ජානි අභිහරිංසු. සෙය්යථිදං: සප්පි{3} නවනීතං තෙලං මධු{4} ඵාණිත”න්ති.
66. පකතියාපි ච ආයස්මා පිලින්දිවච්ඡො ලාභී හොති පඤ්චන්නං භෙසජ්ජානං. ලද්ධං ලද්ධං පරිසාය විස්සජ්ජෙති. පරිසා චස්ස හොති බාහුලිකා{5}. ලද්ධං ලද්ධං කොලම්බෙපි ඝටෙපි පූරෙත්වා පටිසාමෙති{6}. පරිස්සාවනානිපි ථවිකායොපි පූරෙත්වා වාතපානෙසු ලග්ගෙති. තානි ඔලීනවිලීනානි තිට්ඨන්ති. උන්දූරෙහිපි විහාරා ඔකිණ්ණා විකිණ්ණා හොන්ති. මනුස්සා විහාරචාරිකං ආහිණ්ඩන්තා පස්සිත්වා උජ්ඣායන්ති, ඛීයන්ති, විපාචෙන්ති: “අන්තොකොට්ඨාගාරිකා ඉමෙ සමණා සක්යපුත්තියා සෙය්යථාපි රාජා මාගධො සෙනියො බිම්බිසාරො”ති.
67. අස්සොසුං ඛො භික්ඛූ තෙසං මනුස්සානං උජ්ඣායන්තානං ඛීයන්තානං විපාචෙන්තානං. යෙ තෙ භික්ඛූ අප්පිච්ඡා තෙ උජ්ඣායන්ති, ඛීයන්ති, විපාචෙන්ති: “කථං හි නාම භික්ඛූ එවරූපාය බාහුල්ලාය චෙතෙස්සන්තී”ති. අථ ඛො තෙ භික්ඛූ{7} භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “සච්චං කිර භික්ඛවෙ, භික්ඛූ එවරූපාය බාහුල්ලාය චෙතෙන්තී”{8}ති. “සච්චං භගවා”. -පෙ- විගරහිත්වා ධම්මිං කථං කත්වා භික්ඛූ ආමන්තෙසි. “යානි ඛො පන තානි ගිලානානං භික්ඛූනං පටිසායනීයානි භෙසජ්ජානි, සෙය්යථිදං: සප්පි නවනීතං තෙලං මධු ඵාණිතං, තානි පටිග්ගහෙත්වා සත්තාහපරමං සන්නිධිකාරකං පරිභුඤ්ජිතබ්බානි. තං අතික්කාමයතො යථා ධම්මො කාරෙතබ්බො”ති.
භෙසජ්ජානුඤ්ඤාතභාණවාරො පඨමො.
1. අථ ඛො භගවා සාවත්ථියං යථාභිරන්තං විහරිත්වා යෙන රාජගහං තෙන චාරිකං පක්කාමි.
2. අද්දසා ඛො ආයස්මා කඞ්ඛාරෙවතො අන්තරාමග්ගෙ ගුළකරණං ඔක්කමිත්වා ගුළෙ පිට්ඨම්පි ඡාරිකම්පි පක්ඛිපන්තෙ. දිස්වාන “අකප්පියො ගුළො. සාමිසො. න කප්පති ගුළො විකාලෙ පරිභුඤ්ජිතු”න්ති කුක්කුච්චායන්තො සපරිසො ගුළං න පරිභුඤ්ජති. යෙපිස්ස සොතබ්බං මඤ්ඤන්ති, තෙපි ගුළං න පරිභුඤ්ජන්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “කිමත්ථාය{1} භික්ඛවෙ, ගුළෙ පිට්ඨම්පි ඡාරිකම්පි පක්ඛිපන්තී”ති’ “බන්ධනත්ථාය{2} භගවා” ති. “සචෙ භික්ඛවෙ, බන්ධනත්ථාය{3} ගුළෙ පිට්ඨම්පි ඡාරිකම්පි පක්ඛිපන්ති, සො ච ගුළොත්වෙව සඞ්ඛං ගච්ඡති. අනුජානාමි භික්ඛවෙ, යථාසුඛං ගුළං පරිභුඤ්ජිතු”න්ති.
3. අද්දසා ඛො ආයස්මා කඞ්ඛාරෙවතො අන්තරාමග්ගෙ වච්චෙ මුග්ගං ජාතං. පස්සිත්වා “අකප්පියා මුග්ගා. පක්කාපි මුග්ගා ජායන්තී”ති කුක්කුච්චායන්තො සපරිසො මුග්ගං න පරිභුඤ්ජති. යෙපිස්ස සොතබ්බං මඤ්ඤන්ති තෙපි මුග්ගං න පරිභුඤ්ජන්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “සචෙ භික්ඛවෙ, පක්කාපි මුග්ගා ජායන්ති, අනුජානාමි භික්ඛවෙ, යථාසුඛං මුග්ගං පරිභුඤ්ජිතු”න්ති.
4. තෙන ඛො පන සමයෙන අඤ්ඤතරස්ස භික්ඛුනො උදරවාතාබාධො හොති. සො ලොණසොවීරකං අපායි. තස්ස සො උදරවාතාබාධො පටිප්පස්සම්භි. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “අනුජානාමි භික්ඛවෙ, ගිලානස්ස ලොණසොවීරකං අගිලානස්ස උදකසම්භින්නං පානපරිභොගෙන පරිභුඤ්ජිතු”න්ති.
5. අථ ඛො භගවා අනුපුබ්බෙන චාරිකං චරමානො යෙන රාජගහං තදවසරි. තත්ර සුදං භගවා රාජගහෙ විහරති වෙළුවනෙ කලන්දකනිවාපෙ. තෙන ඛො පන සමයෙන භගවතො උදරවාතාබාධො හොති.
6. අථ ඛො ආයස්මා ආනන්දො “පුබ්බෙපි භගවතො උදරවාතාබාධො තෙකටුලාය{4} යාගුයා ඵාසු හොතී”ති සාමං තිලම්පි තණ්ඩුලම්පි මුග්ගම්පි විඤ්ඤාපෙත්වා අන්තො වාසෙත්වා අන්තො සාමං පචිත්වා භගවතො උපනාමෙසි “පිවතු භගවා තෙකටුලයාගු”න්ති.
7. ජානන්තාපි තථාගතා පුච්ඡන්ති. ජානන්තාපි න පුච්ඡන්ති. කාලං විදිත්වා පුච්ඡන්ති. කාලං විදිත්වා න පුච්ඡන්ති. අත්ථසංහිතං තථාගතා පුච්ඡන්ති. නො අනත්ථසංහිතං. අනත්ථසංහිතෙ සෙතුඝාතො තථාගතානං. ද්වීහි ආකාරෙහි බුද්ධා භගවන්තො භික්ඛූ පටිපුච්ඡන්ති: ධම්මං වා දෙසිස්සාම සාවකානං වා සික්ඛාපදං පඤ්ඤාපෙස්සාමා”ති.
8. අථ ඛො භගවා ආයස්මන්තං ආනන්දං ආමන්තෙසි “කුතො’යං{5} ආනන්ද, යාගූ”ති.
9. අථ ඛො ආයස්මා ආනන්දො භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසි. විගරහි බුද්ධො භගවා “අනනුලොමිකං අප්පතිරූපං අස්සාමණකං අකප්පියං අකරණීයං. කථං හි නාම ත්වං ආනන්ද, එවරූපාය බාහුල්ලාය චෙතෙස්සසි? යදපි ආනන්ද, අන්තො වුත්ථං{1}, තදපි අකප්පියං. යදපි අන්තො පක්කං, තදපි අකප්පියං. යදපි සාමං පක්කං, තදපි අකප්පියං. නෙතං ආනන්ද, අප්පසන්නානං වා පසාදාය” -පෙ- විගරහිත්වා ධම්මිං කථං කත්වා භික්ඛූ ආමන්තෙසි: “න භික්ඛවෙ, අන්තො වුත්ථං අන්තො පක්කං සාමං පක්කං පරිභුඤ්ජිතබ්බං. යො පරිභුඤ්ජෙය, ආපත්ති දුක්කටස්ස. අන්තො චෙ භික්ඛවෙ, වුත්ථං අන්තො පක්කං සාමං පක්කං තඤ්චෙ පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති තිණ්ණං දුක්කටානං. අන්තො චෙ භික්ඛවෙ, වුත්ථං අන්තො පක්කං අඤ්ඤෙහි පක්කං, තඤ්චෙ පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං. අන්තො චෙ භික්ඛවෙ, වුත්ථං බහි පක්කං සාමං පක්කං, තඤ්චෙ පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං. බහි චෙ භික්ඛවෙ, වුත්ථං අන්තො පක්කං සාමං පක්කං, තඤ්චෙ පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං. අන්තො චෙ භික්ඛවෙ වුත්ථං බහි පක්කං අඤ්ඤෙහි පක්කං, තඤ්චෙ පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්ස. බහි චෙ, භික්ඛවෙ, වුත්ථං අන්තො පක්කං අඤ්ඤෙහි පක්කං, තඤ්චෙ පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්ස. බහි චෙ භික්ඛවෙ, වුත්ථං බහි පක්කං සාමං පක්කං, තඤ්චෙ පරිභුඤ්ජෙය්ය ආපත්ති දුක්කටස්ස. බහි චෙ භික්ඛවෙ, වුත්ථං බහි පක්කං අඤ්ඤෙහි පක්කං, තඤ්චෙ පරිභුඤ්ජෙය්ය, අනාපත්තී”ති.
10. තෙන ඛො පන සමයෙන භික්ඛූ “භගවතා සාමංපාකො පටික්ඛිත්තො”ති පුන පාකෙ කුක්කුච්චායන්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “අනුජානාමි භික්ඛවෙ, පුන පාකං පචිතු”න්ති.
11. තෙන ඛො පන සමයෙන රාජගහං දුබ්භික්ඛං හොති. මනුස්සා ලොණම්පි තෙලම්පි තණ්ඩුලම්පි ඛාදනීයම්පි ආරාමං ආහරන්ති. තානි භික්ඛූ බහි වාසෙන්ති. උක්කපිණ්ඩිකාපි ඛාදන්ති. චොරාපි හරන්ති. දමකාපි හරන්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “අනුජානාමි භික්ඛවෙ, අන්තො වාසෙතු”න්ති. අන්තො වාසෙත්වා බහි පාචෙන්ති. දමකා පරිවාරෙන්ති. භික්ඛූ අවිස්සත්ථා{2} පරිභුඤ්ජන්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “අනුජානාමි භික්ඛවෙ, අන්තො පචිතු”න්ති. දුබ්භික්ඛෙ කප්පියකාරකා බහුතරං හරන්ති. අප්පතරං භික්ඛූනං දෙන්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “අනුජානාමි භික්ඛවෙ, සාමං පචිතුං. අනුජානාමි භික්ඛවෙ, අන්තො වුත්ථං{3} අන්තො පක්කං සාමං පක්ක”න්ති.
12. තෙන ඛො පන සමයෙන සම්බහුලා භික්ඛූ කාසීසු වස්සං වුත්ථා{4} රාජගහං ගච්ඡන්තා භගවන්තං දස්සනාය අන්තරාමග්ගෙ න ලභිංසු ලූඛස්ස වා පණීතස්ස වා භොජනස්ස යාවදත්ථං පාරිපූරිං. බහුඤ්ච ඵලඛාදනීයං අහොසි. කප්පියකාරකො ච න අහොසි අථ ඛො තෙ භික්ඛූ කිලන්තරූපා යෙන රාජගහං වෙළුවනං කලන්දකනිවාපො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදිංසු.
13. ආචිණ්ණං ඛො පනෙතං බුද්ධානං භගවන්තානං ආගන්තුකෙහි භික්ඛූහි සද්ධිං පටිසම්මොදිතුං. අථ ඛො භගවා තෙ භික්ඛූ එතදවොච: “කච්චි භික්ඛවෙ, ඛමනීයං? කච්චි යාපනීයං? කච්චිත්ථ අප්පකිලමථෙන අද්ධානං ආගතා? කුතො ච තුම්හෙ භික්ඛවෙ, ආගච්ඡථා?”ති. “ඛමනීයං භගවා. යාපනීයං භගවා. ඉධ මයං භන්තෙ කාසීසු වස්සං වුත්ථා රාජගහං ආගච්ඡන්තා භගවන්තං දස්සනාය අන්තරාමග්ගෙ න ලභිම්හා ලූඛස්ස වා පණීතස්ස වා භොජනස්ස යාවදත්ථං පාරිපූරිං. බහුඤ්ච ඵලඛාදනීයං අහොසි. කප්පියකාරකො ච න අහොසි. තෙන මයං කිලන්තරූපා අද්ධානං ආගතා”ති.
14. අථ ඛො භගවා එතස්මිං නිදානෙ එතස්මිං පකරණෙ ධම්මිං කථං කත්වා භික්ඛූ ආමන්තෙසි: “අනුජානාමි භික්ඛවෙ, යත්ථ ඵලඛාදනීයං පස්සති, කප්පියකාරකො ච න හොති, සාමං ගහෙත්වා හරිත්වා කප්පියකාරකං{1} පස්සිත්වා භූමියං නික්ඛිපිත්වා පටිග්ගහාපෙත්වා පරිභුඤ්ජිතුං. අනුජානාමි භික්ඛවෙ, උග්ගහිතපටිග්ගහිත”න්ති{2}.
15. තෙන ඛො පන සමයෙන අඤ්ඤතරස්ස බ්රාහ්මණස්ස නවා ච තිලා නවඤ්ච මධු උප්පන්නා හොන්ති. අථ ඛො තස්ස බ්රාහ්මණස්ස එතදහොසි: “යන්නූනාහං නවෙ ච තිලෙ නවං ච මධුං බුද්ධප්පමුඛස්ස භික්ඛුසඞ්ඝස්ස දදෙය්ය”න්ති. අථ ඛො සො බ්රාහ්මණො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා භගවතා සද්ධිං සම්මොදි{3}. සම්මොදනීයං කථං සාරාණීයං වීතිසාරෙත්වා එකමන්තං අට්ඨාසි. එකමන්තං ඨිතො ඛො සො බ්රාහ්මණො භගවන්තං එතදවොච: “අධිවාසෙතු මෙ භවං ගොතමො ස්වාතනාය භත්තං සද්ධිං භික්ඛුසඞ්ඝෙනා”ති. අධිවාසෙසි භගවා තුණ්හීභාවෙන. අථ ඛො සො බ්රාහ්මණො භගවතො අධිවාසනං විදිත්වා පක්කාමි.
16. අථ ඛො සො බ්රාහ්මණො තස්සා රත්තියා අච්චයෙන පණීතං ඛාදනීයං භොජනීයං පටියාදාපෙත්වා භගවතො කාලං ආරොචාපෙසි: “කාලො භො ගොතම, නිට්ඨිතං භත්ත”න්ති. අථ ඛො භගවා පුබ්බණ්හසමයං නිවාසෙත්වා පත්තචීවරං ආදාය යෙන තස්ස බ්රාහ්මණස්ස නිවෙසනං තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා පඤ්ඤත්තෙ ආසනෙ නිසීදි සද්ධිං භික්ඛුසඞ්ඝෙන.
17. අථ ඛො සො බ්රාහ්මණො බුද්ධපමුඛං භික්ඛුසඞ්ඝං පණීතෙන ඛාදනීයෙන භොජනීයෙන සහත්ථා සන්තප්පෙත්වා සම්පවාරෙත්වා භගවන්තං භුත්තාවිං ඔනීතපත්තපාණිං එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නං ඛො තං බ්රාහ්මණං භගවා ධම්මියා කථාය සන්දස්සෙත්වා සමාදපෙත්වා සමුත්තෙජෙත්වා සම්පහංසෙත්වා උට්ඨායාසනා පක්කාමි.
18. අථ ඛො තස්ස බ්රාහ්මණස්ස අචිරපක්කන්තස්ස භගවතො එතදහොසි: “යෙසං ඛො මයා අත්ථාය බුද්ධපමුඛො භික්ඛුසඞ්ඝො නිමන්තිතො නවෙ ච තිලෙ නවං ච මධුං දස්සාමී”ති තෙ මයා පම්මුට්ඨා{4} දාතුං. යන්නූනාහං නවෙ ච තිලෙ නවඤ්ච මධුං කොලම්බෙහි ච ඝටෙහි ච ආරාමං ආහරාපෙය්ය”න්ති{5}.
19. අථ ඛො සො බ්රාහ්මණො නවෙ ච තිලෙ නවඤ්ච මධුං කොලම්බෙහි ච ඝටෙහි ච ආරාමං ආහරාපෙත්වා යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා එකමන්තං අට්ඨාසි. එකමන්තං ඨිතො ඛො සො බ්රාහ්මණො භගවන්තං එතදවොච: “යෙසං ඛො මයා භො ගොතම, අත්ථාය බුද්ධපමුඛො භික්ඛුසඞ්ඝො නිමන්තිතො ‘නවෙ ච තිලෙ නවඤ්ච මධුං දස්සාමී’ති, තෙ මයා පමුට්ඨා දාතුං. පතිගණ්හාතු මෙ භවං ගොතමො නවෙ ච තිලෙ නවඤ්ච මධු”න්ති. “තෙන හි බ්රාහ්මණ, භික්ඛූනං දෙහී”ති.
20. තෙන ඛො පන සමයෙන භික්ඛූ දුබ්භික්ඛෙ අප්පමත්තකෙපි පවාරෙන්ති, පටිසඞ්ඛාපි පටික්ඛිපන්ති, සබ්බො ච සඞ්ඝො පවාරිතො හොති. භික්ඛූ කුක්කුච්චායන්තා න පතිගණ්හන්ති. “පතිගණ්හාථ{1} භික්ඛවෙ, පරිභුඤ්ජථ. අනුජානාමි භික්ඛවෙ, තතො නීහටං භුත්තාවිනා පවාරිතෙන අනතිරිත්තං පරිභුඤ්ජිතු”න්ති.
21. තෙන ඛො පන සමයෙන ආයස්මතො උපනන්දස්ස සක්යපුත්තස්ස උපට්ඨාකකුලං සඞ්ඝස්ස අත්ථාය ඛාදනීයං පාහෙසි: “ඉදං ඛාදනීයං{2} අය්යස්ස උපනන්දස්ස දස්සෙත්වා සඞ්ඝස්ස දාතබ්බ”න්ති.
22. තෙන ඛො පන සමයෙන ආයස්මා උපනන්දො සක්යපුත්තො ගාමං පිණ්ඩාය පවිට්ඨො හොති.
23. අථ ඛො තෙ මනුස්සා ආරාමං ගන්ත්වා භික්ඛූ පුච්ඡිංසු: “කහං භන්තෙ, අය්යො උපනන්දො”ති. එසාවුසො, ආයස්මා උපනන්දො සක්යපුත්තො ගාමං පිණ්ඩාය පවිට්ඨො”ති. “ඉදං භන්තෙ ඛාදනීයං අය්යස්ස උපනන්දස්ස දස්සෙත්වා සඞ්ඝස්ස දාතබ්බ”න්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “තෙන හි භික්ඛවෙ, පටිග්ගහෙත්වා නික්ඛිපථ යාව උපනන්දො ආගච්ඡතී”ති.
24. අථ ඛො ආයස්මා උපනන්දො සක්යපුත්තො පුරෙභත්තං කුලානි පයිරුපාසිත්වා දිවා ආගච්ඡති.
25. තෙන ඛො පන සමයෙන භික්ඛූ දුබ්භික්ඛෙ අප්පමත්තකෙපි පවාරෙන්ති. පටිසඞ්ඛාපි පටික්ඛිපන්ති. සබ්බො ච සඞ්ඝො පවාරිතො හොති. භික්ඛූ කුක්කුච්චායන්තා න පතිගණ්හන්ති. “පතිගණ්හාථ භික්ඛවෙ, පරිභුඤ්ජථ. අනුජානාමි භික්ඛවෙ, පුරෙභත්තං පටිග්ගහිතං භුත්තාවිනා පවාරිතෙන අනතිරිත්තං පරිභුඤ්ජිතු”න්ති.
26. අථ ඛො භගවා රාජගහෙ යථාභිරන්තං විහරිත්වා යෙන සාවත්ථි තෙන චාරිකං පක්කාමි. අනුපුබ්බෙන චාරිකං චරමානො යෙන සාවත්ථි තදවසරි. තත්ර සුදං භගවා සාවත්ථියං විහරති ජෙතවනෙ අනාථපිණ්ඩිකස්ස ආරාමෙ.
27. තෙන ඛො පන සමයෙන ආයස්මතො සාරිපුත්තස්ස කායඩාහාබාධො හොති.
28. අථ ඛො ආයස්මා මහාමොග්ගල්ලානො යෙනායස්මා සාරිපුත්තො තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා ආයස්මන්තං සාරිපුත්තං එතදවොච: “පුබ්බෙ තෙ ආවුසො සාරිපුත්ත, කායඩාහාබාධො කෙන ඵාසු හොතී”ති. “භිසෙහි ච මෙ ආවුසො මුළාලිකාහි චා”ති.
29. අථ ඛො ආයස්මා මහාමොග්ගල්ලානො සෙය්යථාපි නාම බලවා පුරිසො සම්මිඤ්ජිතං වා බාහං පසාරෙය්ය, පසාරිතං වා බාහං සමිඤ්ජෙය්ය, එවමෙව ජෙතවනෙ අන්තරහිතො මන්දාකිනියා පොක්ඛරණියා තීරෙ පාතුරහොසි.
30. අද්දසා ඛො අඤ්ඤතරො නාගො ආයස්මන්තං මහාමොග්ගල්ලානං දූරතොව ආගච්ඡන්තං. දිස්වාන ආයස්මන්තං මහාමොග්ගල්ලානං එතදවොච: “එතු ඛො භන්තෙ, අය්යො මහාමොග්ගල්ලානො. ස්වාගතං භන්තෙ අය්යස්ස මහාමොග්ගල්ලානස්ස. කෙන භන්තෙ, අය්යස්ස අත්ථො? කිං දම්මී”ති. “භිසෙහි ච මෙ ආවුසො අත්ථො මුළාලිකාහි චා”ති.
31. අථ ඛො සො නාගො අඤ්ඤතරං නාගං ආණාපෙසි: “තෙන හි භණෙ අය්යස්ස භිසෙ ච මුළාලිකායො ච යාවදත්ථං දෙහී”ති. අථ ඛො සො නාගො මන්දාකිනිං පොක්ඛරණිං ඔගාහෙත්වා සොණ්ඩාය භිසඤ්ච භිසමුළාලිකඤ්ච{1} අබ්බාහෙත්වා{2} සුවික්ඛාලිතං වික්ඛාලෙත්වා භණ්ඩිකං බන්ධිත්වා යෙනායස්මා මහාමොග්ගල්ලානො තෙනුපසඞ්කමි.
32. අථ ඛො ආයස්මා මහාමොග්ගල්ලානො සෙය්යථාපි නාම බලවා පුරිසො සම්මිඤ්ජිතං වා බාහං පසාරෙය්ය, පසාරිතං වා බාහං සමිඤ්ජෙය්ය, එවමෙව මන්දාකිනියා පොක්ඛරණියා තීරෙ අන්තරහිතො ජෙතවනෙ පාතුරහොසි.
33. සොපි ඛො නාගො මන්දාකිනියා පොක්ඛරණියා තීරෙ අන්තරහිතො ජෙතවනෙ පාතුරහොසි. අථ ඛො සො නාගො ආයස්මතො මහාමොග්ගල්ලානස්ස භිසෙ ච මුළාලිකායො ච පටිග්ගහාපෙත්වා ජෙතවනෙ අන්තරහිතො මන්දාකිනියා පොක්ඛරණියා තීරෙ පාතුරහොසි.
34. අථ ඛො ආයස්මා මහාමොග්ගල්ලානො ආයස්මතො සාරිපුත්තස්ස භිසෙ ච මුළාලිකායො ච උපනාමෙසි. අථ ඛො ආයස්මතො සාරිපුත්තස්ස භිසෙ ච මුළාලිකායො ච පරිභුත්තස්ස{3} කායඩාහාබාධො පටිප්පස්සම්භි. බහූ භිසා ච මුළාලිකායො ච අවසිට්ඨා හොන්ති.
35. තෙන ඛො පන සමයෙන භික්ඛූ දුබ්භික්ඛෙ අප්පමත්තකෙපි පවාරෙන්ති. පටිසඞ්ඛාපි පටික්ඛිපන්ති. සබ්බො ච සඞ්ඝො පවාරිතො හොති. භික්ඛූ කුක්කුච්චායන්තා න පතිගණ්හන්ති. “පතිගණ්හාථ භික්ඛවෙ, පරිභුඤ්ජථ. “අනුජානාමි භික්ඛවෙ, වනට්ඨං පොක්ඛරට්ඨං භුත්තාවිනා පවාරිතෙන අනතිරිත්තං පරිභුඤ්ජිතු”න්ති.
36. තෙන ඛො පන සමයෙන සාවත්ථියං බහුං ඵලඛාදනීයං උප්පන්නං{1} හොති, කප්පියකාරකො ච න හොති. භික්ඛූ කුක්කුච්චායන්තා ඵලං න පරිභුඤ්ජන්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “අනුජානාමි භික්ඛවෙ, අබීජං නිබ්බට්ටබීජං{2} අකතකප්පං ඵලං පරිභුඤ්ජිතු”න්ති.
37. අථ ඛො භගවා සාවත්ථියං යථාභිරන්තං විහරිත්වා යෙන රාජගහං තෙන චාරිකං පක්කාමි. අනුපුබ්බෙන චාරිකං චරමානො යෙන රාජගහං තදවසරි. තත්ර සුදං භගවා රාජගහෙ විහරති වෙළුවනෙ කලන්දකනිවාපෙ.
38. තෙන ඛො පන සමයෙන අඤ්ඤතරස්ස භික්ඛුනො භගන්දලාබාධො හොති. ආකාසගොත්තො වෙජ්ජො සත්ථකම්මං කරොති. අථ ඛො භගවා සෙනාසනචාරිකං ආහිණ්ඩන්තො යෙන තස්ස භික්ඛුනො විහාරො තෙනුපසඞ්කමි. අද්දසා ඛො ආකාසගොත්තො වෙජ්ජො භගවන්තං දූරතොව ආගච්ඡන්තං. දිස්වාන භගවන්තං එතදවොච: “ආගච්ඡතු භවං ගොතමො, ඉමස්ස භික්ඛුනො වච්චමග්ගං පස්සතු සෙය්යථාපි ගොධාමුඛ”න්ති .
39. අථ ඛො භගවා “මමං{3} ඛ්වායං මොඝපුරිසො උප්පණ්ඩෙතී”ති තතොව පටිනිවත්තිත්වා, එතස්මිං නිදානෙ එතස්මිං පකරණෙ භික්ඛුසඞ්ඝං සන්නිපාතාපෙත්වා භික්ඛූ පටිපුච්ඡි: “අත්ථි{4} භික්ඛවෙ, අමුකස්මිං විහාරෙ භික්ඛු ගිලානො?”ති. “අත්ථි භගවා”ති. “කිං තස්ස භික්ඛවෙ, භික්ඛුනො ආබාධො?”ති. “තස්ස භන්තෙ ආයස්මතො භගන්දලාබාධො. ආකාසගොත්තො වෙජ්ජො සත්ථකම්මං කරොතී”ති. විගරහි බුද්ධො භගවා: “අනනුච්ඡවියං, භික්ඛවෙ, තස්ස මොඝපුරිසස්ස අනනුලොමිකං අප්පතිරූපං අස්සාමණකං අකප්පියං අකරණීයං. කථං හි නාම සො භික්ඛවෙ, මොඝපුරිසො සම්බාධෙ සත්ථකම්මං කාරාපෙස්සති. සම්බාධෙ භික්ඛවෙ සුඛුමා ඡවි. දුරොපයො වණො. දුප්පරිහාරං සත්ථං. නෙතං භික්ඛවෙ, අප්පසන්නානං වා පසාදාය -පෙ- විගරහිත්වා ධම්මිං කථං කත්වා භික්ඛූ ආමන්තෙසි: “න භික්ඛවෙ, සම්බාධෙ සත්ථකම්මං කාරාපෙතබ්බං. යො කාරාපෙය්ය, ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්සා”ති.
40. තෙන ඛො පන සමයෙන ඡබ්බග්ගියා භික්ඛූ “භගවතා සත්ථකම්මං පටික්ඛිත්ත”න්ති වත්ථිකම්මං කාරාපෙන්ති. යෙ තෙ භික්ඛූ අප්පිච්ඡා තෙ උජ්ඣායන්ති, ඛීයන්ති, විපාචෙන්ති: “කථං හි නාමඡබ්බග්ගියා භික්ඛූ වත්ථිකම්මං කාරාපෙස්සන්තී”ති. අථ ඛො තෙ භික්ඛූ භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං.
41. “සච්චං කිර භික්ඛවෙ, ඡබ්බග්ගියා භික්ඛූ වත්ථිකම්මං කාරාපෙන්තී”ති. “සච්චං භගවා” -පෙ- විගරහිත්වා ධම්මිං කථං කත්වා භික්ඛූ ආමන්තෙසි: “න භික්ඛවෙ, සම්බාධස්ස සාමන්තා ද්වඞ්ගුලා සත්ථකම්මං වා වත්ථිකම්මං වා කාරාපෙතබ්බං. යො කාරාපෙය්ය, ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්සා”ති.
42. අථ ඛො භගවා රාජගහෙ යථාභිරන්තං විහරිත්වා යෙන බාරාණසී තෙන චාරිකං පක්කාමි. අනුපුබ්බෙන චාරිකං චරමානො යෙන බාරාණසී තදවසරි. තත්ර සුදං භගවා බාරාණසියං විහරති ඉසිපතනෙ මිගදායෙ.
43. තෙන ඛො පන සමයෙන බාරාණසියං සුප්පියො ච උපාසකො සුප්පියා ච උපාසිකා උභො පසන්නා{1} හොන්ති දායකා කාරකා සඞ්ඝුපට්ඨාකා. අථ ඛො සුප්පියා උපාසිකා ආරාමං ගන්ත්වා විහාරෙන විහාරං පරිවෙණෙන පරිවෙණං උපසඞ්කමිත්වා භික්ඛූ පුච්ඡති: “කො භන්තෙ ගිලානො, කස්ස කිං ආහරියතූ”ති.
44. තෙන ඛො පන සමයෙන අඤ්ඤතරෙන භික්ඛුනා විරෙචනං පීතං හොති. අථ ඛො සො භික්ඛු සුප්පියං උපාසිකං එතදවොච: “මයා ඛො භගිනි, විරෙචනං පීතං. අත්ථො මෙ පටිච්ඡාදනීයෙනා”ති. “සුට්ඨු අය්ය, ආහරීයිස්සතී”ති. ඝරං ගන්ත්වා අන්තෙවාසිං ආණාපෙසි: “ගච්ඡ භණෙ, පවත්තමංසං ජානාහී”ති. “එවං අය්යෙ”ති ඛො සො පුරිසො සුප්පියාය උපාසිකාය පටිස්සුත්වා කෙවලකප්පං බාරාණසිං ආහිණ්ඩන්තො න අද්දස පවත්තමංසං. අථ ඛො සො පුරිසො යෙන සුප්පියා උපාසිකා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා සුප්පියං උපාසිකං එතදවොච: “නත්ථය්යෙ පවත්තමංසං. මාඝාතො අජ්ජා”ති.
45. අථ ඛො සුප්පියාය උපාසිකාය එතදහොසි: “තස්ස ඛො ගිලානස්ස භික්ඛුනො පටිච්ඡාදනීයං අලභන්තස්ස ආබාධො වා අභිවඩ්ඪිස්සති, කාලඞ්කිරියා වා භවිස්සති. න ඛො මෙ තං පතිරූපං, යාහං පටිස්සුත්වා න හරාපෙය්ය”න්ති. පොත්ථනිකං ගහෙත්වා ඌරුමංසං උක්කන්තිත්වා දාසියා අදාසි: “හන්ද ජෙ ඉමං මංසං සම්පාදෙත්වා, අමුකස්මිං විහාරෙ භික්ඛු ගිලානො, තස්ස දජ්ජෙහි{2}. යො ච මං පුච්ඡති, ‘ගිලානාති පටිවෙදෙහී”ති. උත්තරාසඞ්ගෙන ඌරුං පවෙඨෙත්වා{3} ඔවරකං පවිසිත්වා මඤ්චකෙ නිපජ්ජි.
46. අථ ඛො සුප්පියො උපාසකො ඝරං ගන්ත්වා දාසිං පුච්ඡි: “කහං සුප්පියා”ති. “එසය්ය{4} ඔවරකෙ නිපන්නා”ති. අථ ඛො සුප්පියො උපාසකො යෙන සුප්පියා උපාසිකා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා සුප්පියං උපාසිකං එතදවොච: “කිස්ස නිපන්නාසී”ති. ගිලානාම්හී”ති{5}. “කින්තෙ ආබාධො”ති. අථ ඛො සුප්පියා උපාසිකා සුප්පියස්ස උපාසකස්ස එතමත්ථං ආරොචෙසි.
47. අථ ඛො සුප්පියො උපාසකො “අච්ඡරියං වත භො! අබ්භුතං වත භො! යාව සද්ධායං සුප්පියා පසන්නා, යත්ර හි නාම අත්තනොපි මංසානි පරිච්චත්තානි, කිම්පනිමාය{6} අඤ්ඤං කිඤ්චි අදෙය්යං භවිස්සතී”ති හට්ඨො උදග්ගො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි.
48. එකමන්තං නිසින්නො ඛො සුප්පියො උපාසකො භගවන්තං එතදවොච: “අධිවාසෙතු මෙ භන්තෙ භගවා ස්වාතනාය භත්තං සද්ධිං භික්ඛුසඞ්ඝෙනා”ති. අධිවාසෙසි භගවා තුණ්හීභාවෙන. අථ ඛො සුප්පියො උපාසකො භගවතො අධිවාසනං විදිත්වා උට්ඨායාසනා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා පදක්ඛිණං කත්වා පක්කාමි.
49. අථ ඛො සුප්පියො උපාසකො තස්සා රත්තියා අච්චයෙන පණීතං ඛාදනීයං භොජනීයං පටියාදාපෙත්වා භගවතො කාලං ආරොචාපෙසි: “කාලො භන්තෙ, නිට්ඨිතං භත්ත”න්ති. අථ ඛො භගවා පුබ්බණ්හසමයං නිවාසෙත්වා පත්තචීවරං ආදාය යෙන සුප්පියස්ස උපාසකස්ස නිවෙසනං තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා පඤ්ඤත්තෙ ආසනෙ නිසීදි සද්ධිං භික්ඛුසඞ්ඝෙන.
50. අථ ඛො සුප්පියො උපාසකො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං අට්ඨාසි. එකමන්තං ඨිතං ඛො සුප්පියං උපාසකං භගවා එතදවොච: “කහං සුප්පියා”ති. “ගිලානා භගවා”ති. “තෙන හි ආගච්ඡතූ”ති. “න භගවා උස්සහතී”ති. “තෙන හි පරිග්ගහෙත්වාපි ආනෙථා”ති. අථ ඛො සුප්පියො උපාසකො සුප්පියං උපාසිකං පරිග්ගහෙත්වා ආනෙසි. තස්සා, සහ දස්සනෙන භගවතො තාව මහාවණො රුළහො අහොසි සුච්ඡවිලොමජාතො.
51. අථ ඛො සුප්පියො ච උපාසකො සුප්පියා ච උපාසිකා “අච්ඡරියං වත භො! අබ්භුතං වත භො! තථාගතස්ස මහිද්ධිකතා මහානුභාවතා, යත්ර හි නාම සහදස්සනෙන භගවතො තාව මහාවණො රූළ්හො භවිස්සති, සුච්ඡවිලොමජාතො”ති හට්ඨා උදග්ගා බුද්ධපමුඛං භික්ඛුසඞ්ඝං පණීතෙන ඛාදනීයෙන භොජනීයෙන සහත්ථා සන්තප්පෙත්වා සම්පවාරෙත්වා භගවන්තං භුත්තාවිං ඔනීතපත්තපාණිං එකමන්තං නිසීදිංසු. අථ ඛො භගවා සුප්පියං ච උපාසකං සුප්පියං ච උපාසිකං ධම්මියා කථාය සන්දස්සෙත්වා සමාදපෙත්වා සමුත්තෙජෙත්වා සම්පහංසෙත්වා උට්ඨායාසනා පක්කාමි.
52. අථ ඛො භගවා එතස්මිං නිදානෙ එතස්මිං පකරණෙ භික්ඛුසඞ්ඝං සන්නිපාතාපෙත්වා භික්ඛූ පටිපුච්ඡි: “කො භික්ඛවෙ, සුප්පියං උපාසිකං මංසං විඤ්ඤාපෙසී”ති. එවං වුත්තෙ සො භික්ඛු භගවන්තං එතදවොච: “අහං ඛො භන්තෙ සුප්පියං උපාසිකං මංසං විඤ්ඤාපෙසි”න්ති. “ආහරියිත්ථ භික්ඛූ”ති. “ආහරියිත්ථ භගවා”ති. “පරිභුඤ්ජි ත්වං භික්ඛූ”ති. “පරිභුඤ්ජාහං{1} භගවා”ති. “පටිවෙක්ඛි ත්වං භික්ඛූ”ති. “නාහං භගවා පටිවෙක්ඛි”න්ති.
53. විගරහි බුද්ධො භගවා -පෙ- කථං හි නාම ත්වං මොඝපුරිස, අප්පටිවෙක්ඛිත්වා මංසං පරිභුඤ්ජිස්සසි. මනුස්සමංසං ඛො තයා මොඝපුරිස, පරිභුත්තං. නෙතං මොඝපුරිස, අප්පසන්නානං වා පසාදාය -පෙ- විගරහිත්වා ධම්මිං කථං කත්වා භික්ඛූ ආමන්තෙසි: “සන්ති භික්ඛවෙ, මනුස්සා සද්ධා පසන්නා. තෙහි අත්තනොපි මංසානි පරිච්චත්තානි. න භික්ඛවෙ, මනුස්සමංසං පරිභුඤ්ජිතබ්බං. යො පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්ස. න ච භික්ඛවෙ, අප්පටිවෙක්ඛිත්වා මංසං පරිභුඤ්ජිතබ්බං. යො පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්සා”ති.
54. තෙන ඛො පන සමයෙන රඤ්ඤො හත්ථී මරන්ති. මනුස්සා දුබ්භික්ඛෙ හත්ථිමංසං පරිභුඤ්ජන්ති. භික්ඛූනං පිණ්ඩාය චරන්තානං හත්ථිමංසං දෙන්ති. භික්ඛූ හත්ථිමංසං පරිභුඤ්ජන්ති. මනුස්සා උජ්ඣායන්ති, ඛීයන්ති විපාචෙන්ති: “කථං හි නාම සමණා සක්යපුත්තියා හත්ථිමංසං පරිභුඤ්ජිස්සන්ති. රාජඞ්ගං හත්ථී. සචෙ රාජා ජානෙය්ය, න තෙසං{1} අත්තමනො අස්සා”ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “න භික්ඛවෙ, හත්ථිමංසං පරිභුඤ්ජිතබ්බං. යො පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්සා”ති.
55. තෙන ඛො පන සමයෙන රඤ්ඤො අස්සා මරන්ති. මනුස්සා දුබ්භික්ඛෙ අස්සමංසං පරිභුඤ්ජන්ති. භික්ඛූනං පිණ්ඩාය චරන්තානං අස්සමංසං දෙන්ති. භික්ඛූ අස්සමංසං පරිභුඤ්ජන්ති. මනුස්සා උජ්ඣායන්ති, ඛීයන්ති, විපාචෙන්ති: “කථං හි නාම සමණා සක්යපුත්තියා අස්සමංසං පරිභුඤ්ජිස්සන්ති. රාජඞ්ගං අස්සා. සචෙ රාජා ජානෙය්ය, න තෙසං අත්තමනො අස්සා”ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “න භික්ඛවෙ, අස්සමංසං පරිභුඤ්ජිතබ්බං. යො පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්සා”ති.
56. තෙන ඛො පන සමයෙන මනුස්සා දුබ්භික්ඛෙ සුනඛමංසං පරිභුඤ්ජන්ති, භික්ඛූනං පිණ්ඩාය චරන්තානං සුනඛමංසං දෙන්ති. භික්ඛූ සුනඛමංසං පරිභුඤ්ජන්ති. මනුස්සා උජ්ඣායන්ති, ඛීයන්ති, විපාචෙන්ති: “කථං හි නාම සමණා සක්යපුත්තියා සුනඛමංසං පරිභුඤ්ජිස්සන්ති. ජෙගුච්ඡො සුනඛො පටික්කූලො”ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “න භික්ඛවෙ, සුනඛමංසං පරිභුඤ්ජිතබ්බං. යො පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්සා”ති.
57. තෙන ඛො පන සමයෙන මනුස්සා දුබ්භික්ඛෙ අහිමංසං පරිභුඤ්ජන්ති, භික්ඛූනං පිණ්ඩාය චරන්තානං අහිමංසං දෙන්ති. භික්ඛූ අහිමංසං පරිභුඤ්ජන්ති. මනුස්සා උජ්ඣායන්ති, ඛීයන්ති, විපාචෙන්ති: “කථං හි නාම සමණා සක්යපුත්තියා අහිමංසං පරිභුඤ්ජිස්සන්ති. ජෙගුච්ඡො අහි පටිකූලො”ති.
58. සුඵස්සොපි{2} නාගරාජා යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං අට්ඨාසි. එකමන්තං ඨිතො ඛො සුඵස්සො නාගරාජා භගවන්තං එතදවොච: “සන්ති හි{3} භන්තෙ, නාගා අස්සද්ධා අප්පසන්නා. තෙ අප්පමත්තකෙහිපි භික්ඛූ විහෙඨෙය්යුං. සාධු භන්තෙ, අය්යා අහිමංසං න පරිභුඤ්ජෙය්යු”න්ති.
59. අථ ඛො භගවා සුඵස්සං නාගරාජානං ධම්මියා කථාය සන්දස්සෙසි. සමුත්තෙජෙසි. සම්පහංසෙසි. අථ ඛො සුඵස්සො නාගරාජා භගවතා ධම්මියා කථාය සන්දස්සිතො සමාදපිතො සමුත්තෙජිතො සම්පහංසිතො භගවන්තං අභිවාදෙත්වා පදක්ඛිණං කත්වා පක්කාමි.
60. අථ ඛො භගවා එතස්මිං නිදානෙ එතස්මිං පකරණෙ ධම්මිං කථං කත්වා භික්ඛූ ආමන්තෙසි: “න භික්ඛවෙ, අහිමංසං පරිභුඤ්ජිතබ්බං. යො පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්සා”ති.
61. තෙන ඛො පන සමයෙන ලුද්දකා සීහං හන්ත්වා සීහමංසං පරිභුඤ්ජන්ති. භික්ඛූනං පිණ්ඩාය චරන්තානං සීහමංසං දෙන්ති. භික්ඛූ සීහමංසං පරිභුඤ්ජිත්වා අරඤ්ඤෙ විහරන්ති. සීහා මංසගන්ධෙන{1} භික්ඛූ පරිපාතෙන්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “න භික්ඛවෙ, සීහමංසං පරිභුඤ්ජිතබ්බං. යො පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්සා”ති.
62. තෙන ඛො පන සමයෙන ලුද්දකා ව්යග්ඝං හන්ත්වා ව්යග්ඝ මංසං පරිභුඤ්ජන්ති. භික්ඛූනං පිණ්ඩාය චරන්තානං ව්යග්ඝමංසං දෙන්ති. භික්ඛූ ව්යග්ඝමංසං පරිභුඤ්ජිත්වා අරඤ්ඤෙ විහරන්ති. ව්යග්ඝා මංසගන්ධෙන{2} භික්ඛූ පරිපාතෙන්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “න භික්ඛවෙ, ව්යග්ඝමංසං පරිභුඤ්ජිතබ්බං. යො පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්සාති.
63. තෙන ඛො පන සමයෙන ලුද්දකා දීපිං හන්ත්වා දීපිමංසං පරිභුඤ්ජන්ති. භික්ඛූනං පිණ්ඩාය චරන්තානං දීපිමංසං දෙන්ති. භික්ඛූ දීපිමංසං පරිභුඤ්ජිත්වා අරඤ්ඤෙ විහරන්ති. දීපි මංසගන්ධෙන{3} භික්ඛූ පරිපාතෙන්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “න භික්ඛවෙ දීපිමංසං පරිභුඤ්ජිතබ්බං. යො පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්සා”ති.
64. තෙන ඛො පන සමයෙන ලුද්දකා අච්ඡං හන්ත්වා අච්ඡමංසං පරිභුඤ්ජන්ති. භික්ඛූනං පිණ්ඩාය චරන්තානං අච්ඡමංසං දෙන්ති. භික්ඛූ අච්ඡමංසං පරිභුඤ්ජිත්වා අරඤ්ඤෙ විහරන්ති. අච්ඡා මංසගන්ධෙන{4} භික්ඛූ පරිපාතෙන්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “න භික්ඛවෙ, අච්ඡමංසං පරිභුඤ්ජිතබ්බං. යො පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්සා”ති.
65. තෙන ඛො පන සමයෙන ලුද්දකා තරච්ඡං හන්ත්වා තරච්ඡමංසං පරිභුඤ්ජන්ති. භික්ඛූනං පිණ්ඩාය චරන්තානං තරච්ඡමංසං දෙන්ති. භික්ඛූ තරච්ඡමංසං පරිභුඤ්ජිත්වා අරඤ්ඤෙ විහරන්ති. තරච්ඡා මංසගන්ධෙන{5} භික්ඛූ පරිපාතෙන්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “න භික්ඛවෙ, තරච්ඡමංසං පරිභුඤ්ජිතබ්බං. යො පරිභුඤ්ජෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්සා”ති.
සුප්පියභාණවාරො දුතියො.
1. අථ ඛො භගවා බාරාණසියං යථාභිරත්තං විහරිත්වා යෙන අන්ධකවින්දං තෙන චාරිකං පක්කාමි මහතා භික්ඛුසඞ්ඝෙන සද්ධිං අඩ්ඪතෙළසෙහි භික්ඛුසතෙහි.
2. තෙන ඛො පන සමයෙන ජානපදා මනුස්සා බහුං ලොණම්පි තෙලම්පි තණ්ඩුලම්පි ඛාදනීයම්පි සකටෙසු ආරොපෙත්වා බුද්ධපමුඛස්ස භික්ඛුසඞ්ඝස්ස පිට්ඨිතො පිට්ඨිතො අනුබද්ධා{1} හොන්ති “යදා පටිපාටිං ලභිස්සාම, තදා භත්තං කරිස්සාමා”ති. පඤ්චමත්තානි ච විඝාසාදසතානි.
3. අථ ඛො භගවා අනුපුබ්බෙන චාරිකං චරමානො යෙන අන්ධකවින්දං තදවසරි. අථ ඛො අඤ්ඤතරස්ස බ්රාහ්මණස්ස පටිපාටිං අලභන්තස්ස එතදහොසි: “අධිකානි{2} ඛො මෙ ද්වෙ මාසානි බුද්ධපමුඛං භික්ඛුසඞ්ඝං අනුබන්ධන්තස්ස ‘යදා පටිපාටිං ලභිස්සාමි, තදා භත්තං කරිස්සාමී’ති. න ච මෙ පටිපාටි ලබ්භති, අහං චම්හි එකකො{3}. බහු ච මෙ ඝරාවාසත්ථො හායති. යන්නූනාහං භත්තග්ගං ඔලොකෙය්යං, යං භත්තග්ගෙ නාස්ස, තං පටියාදෙය්ය”න්ති. අථ ඛො සො බ්රාහ්මණො භත්තග්ගං ඔලොකෙන්තො ද්වෙ නාද්දස: යාගුඤ්ච මධුගොළකඤ්ච.
4. අථ ඛො සො බ්රාහ්මණො යෙනායස්මා ආනන්දො තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා ආයස්මන්තං ආනන්දං එතදවොච: “ඉධ මෙ භො ආනන්ද, පටිපාටිං අලභන්තස්ස එතදහොසි: ‘අධිකානි ඛො මෙ ද්වෙ මාසානි බුද්ධපමුඛං භික්ඛුසඞ්ඝං අනුබන්ධන්තස්ස ‘යදා පටිපාටිං ලභිස්සාමි තදා භත්තං කරිස්සාමී’ති. න ච මෙ පටිපාටි ලබ්භති අහං චම්හි එකකො. බහු ච මෙ ඝරාවාසත්ථො හායති. යන්නූනාහං භත්තග්ගං ඔලොකෙය්යං, ‘යං භත්තග්ගෙ නාස්ස තං පටියාදෙය්ය’න්ති. සො ඛො අහං භො ආනන්ද, භත්තග්ගං ඔලොකෙන්තො ද්වෙ නාද්දසං: යාගුඤ්ච මධුගොළකඤ්ච. සචාහං භො ආනන්ද පටියාදෙය්යං යාගුඤ්ච මධුගොළකඤ්ච, පතිගණ්හෙය්ය මෙ භවං ගොතමො”ති. “තෙන හි බ්රාහ්මණ, භගවන්තං පටිපුච්ඡිස්සාමී”ති.
5. අථ ඛො ආයස්මා ආනන්දො භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසි. “තෙනහානන්ද, පටියාදෙතූ”ති. “තෙන හි බ්රාහ්මණ, පටියාදෙහී”ති. අථ ඛො සො බ්රාහ්මණො තස්සා රත්තියා අච්චයෙන පහූතං යාගුඤ්ච මධුගොළකඤ්ච පටියාදාපෙත්වා භගවතො උපනාමෙසි: “පතිගණ්හාතු මෙ භවං ගොතමො යාගුඤ්ච මධුගොළකඤ්චා”ති. “තෙන හි බ්රාහ්මණ, භික්ඛූනං දෙහී”ති. භික්ඛූ කුක්කුච්චායන්තා න පතිගණ්හන්ති. “පතිගණ්හාථ භික්ඛවෙ, පරිභුඤ්ජථා”ති.
6. අථ ඛො සො බ්රාහ්මණො බුද්ධපමුඛං භික්ඛුසඞ්ඝං පහූතාය යාගුයා ච මධුගොළකෙන ච සහත්ථා සන්තප්පෙත්වා සම්පවාරෙත්වා භගවන්තං ධොතහත්ථං ඔනීතපත්තපාණිං එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නං ඛො තං බ්රාහ්මණං භගවා එතදවොච “දස ඉමෙ බ්රාහ්මණ, ආනිසංසා යාගුයා,{4} යාගුං දෙන්තො ආයුං දෙති. වණ්ණං දෙති. සුඛං දෙති. බලං දෙති. පටිභානං දෙති. යාගු පීතා ඛුදං{5} පටිහන්ති{6}. පිපාසං පටිවිනෙති{7}. වාතං අනුලොමෙති. වත්ථිං සොධෙති. ආමාවසෙසං පාචෙති. ඉමෙ ඛො බ්රාහ්මණ, දසානිසංසා යාගුයා”ති
7. යො සඤ්ඤතානං පරදත්තභොජිනං කාලෙන සක්කච්ච දදාති යාගුං, දසස්ස ඨානානි අනුප්පවෙච්ඡති ආයුඤ්ච වණ්ණඤ්ච සුඛං බලඤ්ච.
8. පටිභාණමස්ස උපජායතෙ තතො ඛුදං පිපාසං{1} ව්යපනෙති වාතං, සොධෙති වත්ථිං පරිණාමෙති භුත්තං{2} භෙසජ්ජමෙතං සුගතෙන වණ්ණිතං.
9. තස්මා හි යාගුං අලමෙව දාතුං; නිච්චං මනුස්සෙන සුඛත්ථිකෙන; දිබ්බානි වා පත්ථයතා{3} සුඛානි; මනුස්සසොභග්යතමිච්ඡතා{4} වාති.
10. අථ ඛො භගවා තං බ්රාහ්මණං ඉමාහි ගාථාහි අනුමොදිත්වා උට්ඨායාසනා පක්කාමි. අථ ඛො භගවා එතස්මිං නිදානෙ එතස්මිං පකරණෙ ධම්මිං කථං කත්වා භික්ඛූ ආමන්තෙසි: “අනුජානාමි භික්ඛවෙ, යාගුඤ්ච මධුගොළකඤ්චා”ති.
11. අස්සොසුං ඛො මනුස්සා “භගවතා කිර භික්ඛූනං{5} යාගු අනුඤ්ඤාතා මධුගොළකඤ්චා”ති. තෙ කාලස්සෙව භොජ්ජයාගුං පටියාදෙන්ති මධුගොළකඤ්ච. භික්ඛූ කාලස්සෙව භොජ්ජාය යාගුයා{6} ධාතා මධුගොළකෙන ච භත්තග්ගෙ න චිත්තරූපං භුඤ්ජන්ති.{7}
12. තෙන ඛො පන සමයෙන අඤ්ඤතරෙන තරුණප්පසන්නෙන{8} මහාමත්තෙන ස්වාතනාය බුද්ධපමුඛො භික්ඛුසඞ්ඝො නිමන්තිතො හොති. අථ ඛො තස්ස තරුණප්පසන්නස්ස මහාමත්තස්ස එතදහොසි: “යන්නූනාහං අඩ්ඪතෙළසන්නං භික්ඛුසතානං අඩ්ඪතෙළසානි මංසපාතිසතානි පටියාදෙය්යං, එකමෙකස්ස භික්ඛුනො එකමෙකං මංසපාතිං උපනාමෙය්ය”න්ති. අථ ඛො සො තරුණප්පසන්නො මහාමත්තො තස්සා රත්තියා අච්චයෙන පණීතං ඛාදනීයං භොජනීයං පටියාදාපෙත්වා අඩ්ඪතෙළසානි ච මංසපාතිසතානි භගවතො කාලං ආරොචාපෙසි: “කාලො භන්තෙ, නිට්ඨිතං භත්ත”න්ති. අථ ඛො භගවා පුබ්බණ්හසමයං නිවාසෙත්වා පත්තචීවරං ආදාය යෙන තස්ස තරුණප්පසන්නස්ස මහාමත්තස්ස නිවෙසනං තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා පඤ්ඤත්තෙ ආසනෙ නිසීදි සද්ධිං භික්ඛුසඞ්ඝෙන.
13. අථ ඛො සො තරුණප්පසන්නො මහාමත්තො භත්තග්ගෙ භික්ඛූ පරිවිසති. භික්ඛූ එවමාහංසු:– “ථොකං ආවුසො දෙහී”ති. “මා ඛො තුම්හෙ භන්තෙ, ‘අයං තරුණප්ලසන්නො මහාමත්තො’ති ථොකං ථොකං පතිගණ්හිත්ථ{9}. බහුං මෙ ඛාදනීයං භොජනීයං පටියත්තං, අඩ්ඪතෙළසානි{10} මංසපාතිසතානි. එකමෙකං මංසපාතිං උපනාමෙස්සාමී{11}. පතිගණ්හථ භන්තෙ යාවදත්ථ”න්ති. “න ඛො මයං ආවුසො එතංකාරණා ථොකං ථොකං පතිගණ්හාම, අපි ච මයං කාලස්සෙව භොජ්ජාය යාගුයා ධාතා මධුගොළකෙන ච. තෙන මයං ථොකං ථොකං පතිගණ්හාමා”ති.
14. අථ ඛො සො තරුණපසන්නො මහාමත්තො උජ්ඣායති, ඛීයති විපාචෙති: “කථං හි නාම භදන්තා මයා නිමන්තිතා අඤ්ඤස්ස භොජ්ජයාගුං පරිභුඤ්ජිස්සන්ති. න චාහං පටිබලො යාවදත්ථං දාතු”න්ති කුපිතො අනත්තමනො ආසාදනාපෙක්ඛො භික්ඛූනං පත්තෙ පූරෙන්තො අගමාසි “භුඤ්ජථ වා. හරථ වා”ති.
15. අථ ඛො සො තරුණප්පසන්නො මහාමත්තො බුද්ධපමුඛං භික්ඛුසඞ්ඝං පණීතෙන ඛාදනීයෙන භොජනීයෙන සහත්ථා සන්තප්පෙත්වා සම්පවාරෙත්වා භගවන්තං භුත්තාවිං ඔනීතපත්තපාණිං එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නං ඛො තං තරුණප්පසන්නං මහාමත්තං භගවා ධම්මියා කථාය සන්දස්සෙත්වා සමාදපෙත්වා සමුත්තෙජෙත්වා සම්පහංසෙත්වා උට්ඨායාසනා පක්කාමි.
16. අථ ඛො තස්ස තරුණප්පසන්නස්ස මහාමත්තස්ස අචිරපක්කන්තස්ස භගවතො අහුදෙව කුක්කුච්චං. අහු විප්පටිසාරො: “අලාභා වත මෙ, න වත මෙ ලාභා, දුල්ලද්ධං වත මෙ, න වත මෙ සුලද්ධං, යොහං කුපිතො අනත්තමනො ආසාදනාපෙක්ඛො භික්ඛූනං පත්තෙ පූරෙන්තො අගමාසිං ‘භුඤ්ජථ වා හරථ වා’ති. කින්නු ඛො මයා බහුං පසුතං පුඤ්ඤං වා අපුඤ්ඤං වා?”ති.
17. අථ ඛො සො තරුණප්පසන්නො මහාමත්තො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නො ඛො සො තරුණප්පසන්නො මහාමත්තො භගවන්තං එතදවොච: “ඉධ මය්හං භන්තෙ අචිරපක්කන්තස්ස භගවතො අහුදෙව කුක්කුච්චං. අහු විප්පටිසාරො: ‘අලාභා වත මෙ, න වත මෙ ලාභා, දුල්ලද්ධං වත මෙ, න වත මෙ සුලද්ධං, යොහං කුපිතො අනත්තමනො ආසාදනාපෙක්ඛො භික්ඛූනං පත්තෙ පූරෙන්තො අගමාසිං ‘භුඤ්ජථ වා හරථ වා’ති. කින්නු ඛො මයා බහුං පසුතං පුඤ්ඤං වා අපුඤ්ඤං වා?”ති. කින්නු ඛො මයා භන්තෙ බහුං පසුතං, පුඤ්ඤං වා අපුඤ්ඤං වා?”ති. “යදග්ගෙන තයා ආවුසො, ස්වාතනාය බුද්ධපමුඛො භික්ඛුසඞ්ඝො නිමන්තිතො, තදග්ගෙන තෙ බහුං පුඤ්ඤං පසුතං. යදග්ගෙන තෙ එකමෙකෙන භික්ඛුනා එකමෙකං සිත්ථං පටිග්ගහිතං, තදග්ගෙන තෙ බහුං පුඤ්ඤං පසුතං. සග්ගා තෙ ආරද්ධා”ති.
18. අථ ඛො සො තරුණප්පසන්නො මහාමත්තො “ලාභා කිර මෙ. සුලද්ධං කිර මෙ. බහුං කිර මයා පුඤ්ඤං පසුතං. සග්ගා කිර මෙ ආරද්ධා”ති හට්ඨො උදග්ගො උට්ඨායාසනා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා පදක්ඛිණං කත්වා පක්කාමි. අථ ඛො භගවා එතස්මිං නිදානෙ එතස්මිං පකරණෙ භික්ඛුසඞ්ඝං සන්නිපාතාපෙත්වා භික්ඛූ පටිපුච්ඡි: “සච්චං කිර භික්ඛවෙ භික්ඛූ අඤ්ඤත්ර නිමන්තිතා අඤ්ඤස්ස භොජ්ජයාගුං පරිභුඤ්ජන්තී”ති. “සච්චං භගවා”ති. විගරහි බුද්ධො භගවා: කථං හි නාම තෙ භික්ඛවෙ, මොඝපුරිසා අඤ්ඤත්ර නිමන්තිතා අඤ්ඤස්ස භොජ්ජයාගුං පරිභුඤ්ජිස්සන්ති. නෙතං භික්ඛවෙ, අප්පසන්නානං වා පසාදාය” -පෙ- විගරහිත්වා ධම්මිං කථං කත්වා භික්ඛූ ආමන්තෙසි: “න භික්ඛවෙ, අඤ්ඤත්ර නිමන්තිතෙන අඤ්ඤස්ස භොජ්ජයාගු පරිභුඤ්ජිතබ්බා. යො පරිභුඤ්ජෙය්ය යථා ධම්මො කාරෙතබ්බො”ති.
19. අථ ඛො භගවා අන්ධකවින්දෙ යථාභිරන්තං විහරිත්වා යෙන රාජගහං තෙන චාරිකං පක්කාමි මහතා භික්ඛුසඞ්ඝෙන සද්ධිං අඩ්ඪතෙළසෙහි භික්ඛුසතෙහි.
20. තෙන ඛො පන සමයෙන බෙලට්ඨො කච්චානො රාජගහා අන්ධකවින්දං අද්ධානමග්ගප්පටිපන්නො හොති පඤ්චමත්තෙහි සකටසතෙහි සබ්බෙහෙව ගුළකුම්භපූරෙහි. අද්දසා ඛො භගවා බෙලට්ඨං කච්චානං දූරතොව ආගච්ඡන්තං. දිස්වාන මග්ගා ඔක්කම්ම අඤ්ඤතරස්මිං රුක්ඛමූලෙ නිසීදි.
21. අථ ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං අට්ඨාසි. එකමන්තං ඨිතො ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො භගවන්තං එතදවොච: “ඉච්ඡාමහං භන්තෙ එකමෙකස්ස භික්ඛුනො එකමෙකං ගුළකුම්භං දාතු”න්ති. “තෙන හි ත්වං කච්චාන, එකංයෙව ගුළකුම්භං ආහරා”ති. “එවං භන්තෙ”ති ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො භගවතො පටිස්සුත්වා එකංයෙව ගුළකුම්භං ආදාය යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං එතදවොච: “ආහටො{1} භන්තෙ, ගුළකුම්භො. කථාහං භන්තෙ, පටිපජ්ජාමී”ති. “තෙන හි ත්වං කච්චාන, භික්ඛූනං ගුළං දෙහී”ති. “එවං, භන්තෙ”ති ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො භගවතො පටිස්සුත්වා භික්ඛූනං ගුළං දත්වා භගවන්තං එතදවොච: “දින්නො භන්තෙ, භික්ඛූනං ගුළො. බහු චායං ගුළො අවසිට්ඨො. කථාහං භන්තෙ, පටිපජ්ජාමී”ති. “තෙන හි ත්වං කච්චාන, භික්ඛූනං ගුළං යාවදත්ථං දෙහී”ති. “එවං භන්තෙ”ති ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො භගවතො පටිස්සුත්වා භික්ඛූනං ගුළං යාවදත්ථං දත්වා භගවන්තං එතදවොච: “දින්නො භන්තෙ, භික්ඛූනං ගුළො යාවදත්ථො. බහු චායං ගුළො අවසිට්ඨො. කථාහං භන්තෙ, පටිපජ්ජාමී”ති. “තෙන හි ත්වං කච්චාන, භික්ඛූ ගුළෙහි සන්තප්පෙහී”ති. “එවං, භන්තෙ”ති ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො භගවතො පටිස්සුත්වා භික්ඛූ ගුළෙහි සන්තප්පෙසි. එකච්චෙ භික්ඛූ පත්තෙපි පූරෙසුං. පරිස්සාවනානිපි ථවිකායොපි පූරෙසුං.
22. අථ ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො භික්ඛූ ගුළෙහි සන්තප්පෙත්වා භගවන්තං එතදවොච: “සන්තප්පිතා භන්තෙ භික්ඛූ ගුළෙහි. බහු චායං ගුළො අවසිට්ඨො. කථාහං භන්තෙ, පටිපජ්ජාමී”ති. “තෙන හි ත්වං කච්චාන විඝාසාදානං ගුළං දෙහී”ති. “එවං භන්තෙ”ති ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො භගවතො පටිස්සුත්වා විඝාසාදානං ගුළං දත්වා භගවන්තං එතදවොච: “දින්නො භන්තෙ විඝාසාදානං ගුළො. බහු චායං ගුළො අවසිට්ඨො. කථාහං භන්තෙ, පටිපජ්ජාමී”ති. “තෙන හි ත්වං කච්චාන, විඝාසාදානං ගුළං යාවදත්ථං දෙහී”ති. “එවං භන්තෙ”ති ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො භගවතො පටිස්සුත්වා විඝාසාදානං ගුළං යාවදත්ථං දත්වා භගවන්තං එතදවොච: “දින්නො භන්තෙ, විඝාසාදානං ගුළො යාවදත්ථො. බහු චායං ගුළො අවසිට්ඨො. කථාහං භන්තෙ, පටිපජ්ජාමී”ති. “තෙන හි ත්වං කච්චාන, විඝාසාදෙ ගුළෙහි සන්තප්පෙහී”ති. “එවං, භන්තෙ”ති ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො භගවතො පටිස්සුත්වා විඝාසාදෙ ගුළෙහි සන්තප්පෙසි. එකච්චෙ විඝාසාදා කොලම්බෙපි ඝටෙපි පූරෙසුං, පිටකානිපි උච්ඡඞ්ගෙපි පූරෙසුං.
23. අථ ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො විඝාසාදෙ ගුළෙහි සන්තප්පෙත්වා භගවන්තං එතදවොච: “සන්තප්පිතා භන්තෙ විඝාසාදා ගුළෙහි. බහු චායං ගුළො අවසිට්ඨො. කථාහං භන්තෙ පටිපජ්ජාමී”ති.? “නාහං තං කච්චාන, පස්සාමි සදෙවකෙ ලොකෙ සමාරකෙ සබ්රහ්මකෙ සස්සමණබ්රාහ්මණියා පජාය සදෙවමනුස්සාය යස්සෙසො ගුළො{1} පරිභුත්තො සම්මා පරිණාමං ගච්ඡෙය්ය අඤ්ඤත්ර තථාගතස්ස වා තථාගතසාවකස්ස වා. තෙන හි ත්වං, කච්චාන, තං ගුළං අප්පහරිතෙ වා ඡඩ්ඩෙහි. අප්පාණකෙ වා උදකෙ ඔපිලාපෙහී”ති. “එවං භන්තෙ”ති ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො භගවතො පටිස්සුත්වා තං ගුළං අප්පාණකෙ උදකෙ ඔපිලාපෙසි{2}. අථ ඛො සො ගුළො උදකෙ පක්ඛිත්තො චිච්චිටායති චිටිචිටායති සන්ධූපායති{3} සම්පධූපායති. සෙය්යථාපි නාම ඵාලො දිවසසන්තත්තො{4} උදකෙ පක්ඛිත්තො චිච්චිටායති, චිටිචිටායති, සන්ධූපායති, සම්පධූපායති, එවමෙව සො ගුළො උදකෙ පක්ඛිත්තො චිච්චිටායති. චිටිචිටායති. සන්ධූපායති. සම්පධූපායති.
24. අථ ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො සංවිග්ගො ලොමහට්ඨජාතො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නස්ස ඛො බෙලට්ඨස්ස කච්චානස්ස භගවා අනුපුබ්බීකථං කථෙසි. සෙය්යථිදං: දානකථං සීලකථං සග්ගකථං කාමානං ආදීනවං ඔකාරං සංකිලෙසං නෙක්ඛම්මෙ ආනිසංසං පකාසෙසි. යදා භගවා අඤ්ඤාසි බෙලට්ඨං කච්චානං කල්ලචිත්තං මුදුචිත්තං විනීවරණචිත්තං උදග්ගචිත්තං පසන්නචිත්තං, අථ යා බුද්ධානං සාමුක්කංසිකා ධම්මදෙසනා, තං පකාසෙසි. (සෙය්යථාපි නාම සුද්ධං වත්ථං අපගතකාළකං සම්මදෙව රජනං පටිගණ්හෙය්ය,) එවමෙව බෙලට්ඨස්ස කච්චානස්ස තස්මිංයෙව ආසනෙ විරජං වීතමලං ධම්මචක්ඛුං උදපාදි: යං කිඤ්චි සමුදයධම්මං, සබ්බං තං නිරොධධම්ම”න්ති.
25. අථ ඛො බෙලට්ඨො කච්චානො දිට්ඨධම්මො පත්තධම්මො විදිතධම්මො පරියොගාළ්හධම්මො තිණ්ණවිචිකිච්ඡො විගතකථඞ්කථො වෙසාරජ්ජප්පත්තො අපරප්පච්චයො සත්ථුසාසනෙ භගවන්තං එතදවොච: “අභික්කන්තං භන්තෙ, අභික්කන්තං භන්තෙ, සෙය්යථාපි භන්තෙ, නික්කුජ්ජිතං වා උක්කුජ්ජෙය්ය, පටිච්ඡන්නං වා විචරෙය්ය, මූළ්හස්ස වා මග්ගං ආචික්ඛෙය්ය, අන්ධකාරෙ වා තෙලපජ්ජොතං ධාරෙය්ය: චක්ඛුමන්තො රූපානි දක්ඛින්තී ති, එවමෙවං ඛො භගවතා අනෙකපරියායෙන ධම්මො පකාසිතො. එසාහං භන්තෙ භගවන්තං සරණං ගච්ඡාමි ධම්මඤ්ච භික්ඛුසඞ්ඝඤ්ච. උපාසකං මං භගවා ධාරෙතු අජ්ජතග්ගෙ පාණුපෙතං සරණං ගත”න්ති.
26. අථ ඛො භගවා අනුපුබ්බෙන චාරිකං චරමානො යෙන රාජගහං තදවසරි. තත්ර සුදං භගවා රාජගහෙ විහරති වෙළුවනෙ කලන්දකනිවාපෙ. තෙන ඛො පන සමයෙන රාජගහෙ ගුළො උස්සන්නො හොති. භික්ඛූ “ගිලානස්සෙව භගවතා ගුළො අනුඤ්ඤාතො. නො අගිලානස්සා”ති කුක්කුච්චායන්තා ගුළං න පරිභුඤ්ජන්ති. භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං. “අනුජානාමි භික්ඛවෙ, ගිලානස්ස ගුළං. අගිලානස්ස ගුළොදක”න්ති.
27. අථ ඛො භගවා රාජගහෙ යථාභිරන්තං විහරිත්වා යෙන පාටලිගාමො තෙන චාරිකං පක්කාමි මහතා භික්ඛුසඞ්ඝෙන සද්ධිං, අඩ්ඪතෙළසෙහි භික්ඛුසතෙහි. අථ ඛො භගවා අනුපුබ්බෙන චාරිකං චරමානො යෙන පාටලිගාමො තදවසරි. අස්සොසුං ඛො පාටලිගාමිකා උපාසකා “භගවා කිර පාටලිගාමං අනුප්පත්තො”ති. අථ ඛො පාටලිගාමිකා උපාසකා යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමිංසු. උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදිංසු. එකමන්තං නිසින්නෙ ඛො පාටලිගාමිකෙ උපාසකෙ භගවා ධම්මියා කථාය සන්දස්සෙසි. සමාදපෙසි. සමුත්තෙජෙසි. සම්පහංසෙසි. අථ ඛො පාටලිගාමිකා උපාසකා භගවතා ධම්මියා කථාය සන්දස්සිතා සමාදපිතා සමුත්තෙජිතා සම්පහංසිතා භගවන්තං එතදවොචුං: “අධිවාසෙතු නො භන්තෙ භගවා ආවසථාගාරං සද්ධිං භික්ඛුසඞ්ඝෙනා”ති. අධිවාසෙසි භගවා තුණ්හීභාවෙන.
28. අථ ඛො පාටලිගාමිකා උපාසකා භගවතො අධිවාසනං විදිත්වා උට්ඨායාසනා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා පදක්ඛිණං කත්වා යෙන ආවසථාගාරං තෙනුපසඞ්කමිංසු. උපසඞ්කමිත්වා සබ්බසන්ථරිං ආවසථාගාරං සන්ථරිත්වා ආසනානි පඤ්ඤපෙත්වා, උදකමණිකං පතිට්ඨාපෙත්වා තෙලප්පදීපං ආරොපෙත්වා යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමිංසු. උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං අට්ඨංසු. එකමන්තං ඨිතා ඛො පාටලිගාමිකා උපාසකා භගවන්තං එතදවොචුං: “සබ්බසන්ථරිං සන්ථතං{1} භන්තෙ, ආවසථාගාරං. ආසනානි පඤ්ඤත්තානි. උදකමණිකො පතිට්ඨාපිතො. තෙලප්පදීපො ආරොපිතො. යස්සදානි භන්තෙ, භගවා කාලං මඤ්ඤතී”ති. අථ ඛො භගවා නිවාසෙත්වා පත්තචීවරං ආදාය සද්ධිං භික්ඛුසඞ්ඝෙන යෙන ආවසථාගාරං තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා පාදෙ පක්ඛාලෙත්වා ආවසථා ගාරං පවිසිත්වා මජ්ඣිමං ථම්භං නිස්සාය පුරත්ථාභිමුඛො නිසීදි. භික්ඛුසඞ්ඝොපි ඛො පාදෙ පක්ඛාලෙත්වා ආවසථාගාරං පවිසිත්වා පච්ඡිමං භිත්තිං නිස්සාය පුරත්ථාභිමුඛො නිසීදි භගවන්තංයෙව පුරක්ඛත්වා. පාටලිගාමිකාපි ඛො උපාසකා පාදෙ පක්ඛාලෙත්වා ආවසථාගාරං පවිසිත්වා පුරත්ථිමං භිත්තිං නිස්සාය පච්ඡිමාභිමුඛා නිසීදිංසු, භගවන්තංයෙව පුරක්ඛත්වා.