Vibhaṅga

Analysis

Mahāsaṅgīti Tipiṭaka · suttacentral/sc-data · CC0 · Fetched 2026-04-18 · 12625 segments

පෙන්වන කොටස් 3401-3500 න් 12625

ayaṁ vuccati “sammākammanto”.
Tattha katamo sammāājīvo?
Yā micchā ājīvā ārati virati paṭivirati veramaṇī akiriyā akaraṇaṁ anajjhāpatti velāanatikkamo setughāto sammāājīvo maggaṅgaṁ maggapariyāpannaṁ—
ayaṁ vuccati “sammāājīvo”.
Tattha katamo sammāvāyāmo?
Yo cetasiko vīriyārambho …pe… sammāvāyāmo vīriyasambojjhaṅgo maggaṅgaṁ maggapariyāpannaṁ—
ayaṁ vuccati “sammāvāyāmo”.
Tattha katamā sammāsati?
Yā sati anussati …pe… sammāsati satisambojjhaṅgo maggaṅgaṁ maggapariyāpannaṁ—
ayaṁ vuccati “sammāsati”.
Tattha katamo sammāsamādhi?
Yā cittassa ṭhiti saṇṭhiti …pe… sammāsamādhi samādhisambojjhaṅgo maggaṅgaṁ maggapariyāpannaṁ—
ayaṁ vuccati “sammāsamādhi”.
Ayaṁ vuccati “dukkhanirodhagāminī paṭipadā”.
Avasesā dhammā dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya sampayuttā.
Tattha katamo dukkhasamudayo?
Taṇhā ca avasesā ca kilesā—
ayaṁ vuccati “dukkhasamudayo”.
Tattha katamaṁ dukkhaṁ?
Avasesā ca akusalā dhammā, tīṇi ca kusalamūlāni sāsavāni, avasesā ca sāsavā kusalā dhammā, sāsavā ca kusalākusalānaṁ dhammānaṁ vipākā, ye ca dhammā kiriyā neva kusalā nākusalā na ca kammavipākā, sabbañca rūpaṁ—
idaṁ vuccati “dukkhaṁ”.
Tattha katamo dukkhanirodho?
Taṇhāya ca, avasesānañca kilesānaṁ pahānaṁ—
ayaṁ vuccati “dukkhanirodho”.
Tattha katamā dukkhanirodhagāminī paṭipadā?
Idha bhikkhu yasmiṁ samaye lokuttaraṁ jhānaṁ bhāveti niyyānikaṁ apacayagāmiṁ diṭṭhigatānaṁ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā, vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṁ dandhābhiññaṁ, tasmiṁ samaye aṭṭhaṅgiko maggo hoti—
sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.
Ayaṁ vuccati—
“dukkhanirodhagāminī paṭipadā”.
Avasesā dhammā dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya sampayuttā.
Tattha katamo dukkhasamudayo?
Taṇhā ca avasesā ca kilesā, avasesā ca akusalā dhammā—
ayaṁ vuccati “dukkhasamudayo”.
Tattha katamaṁ dukkhaṁ?
Tīṇi ca kusalamūlāni sāsavāni, avasesā ca sāsavā kusalā dhammā, sāsavā ca kusalākusalānaṁ dhammānaṁ vipākā, ye ca dhammā kiriyā neva kusalā nākusalā na ca kammavipākā, sabbañca rūpaṁ—
idaṁ vuccati “dukkhaṁ”.
Tattha katamo dukkhanirodho?
Taṇhāya ca, avasesānañca kilesānaṁ, avasesānañca akusalānaṁ dhammānaṁ pahānaṁ—
ayaṁ vuccati “dukkhanirodho”.
Tattha katamā dukkhanirodhagāminī paṭipadā?
Idha bhikkhu yasmiṁ samaye lokuttaraṁ jhānaṁ bhāveti niyyānikaṁ apacayagāmiṁ diṭṭhigatānaṁ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṁ dandhābhiññaṁ, tasmiṁ samaye aṭṭhaṅgiko maggo hoti—
sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.
Ayaṁ vuccati “dukkhanirodhagāminī paṭipadā”.
Avasesā dhammā dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya sampayuttā.
Tattha katamo dukkhasamudayo?
Taṇhā ca avasesā ca kilesā, avasesā ca akusalā dhammā, tīṇi ca kusalamūlāni sāsavāni—
ayaṁ vuccati “dukkhasamudayo”.
Tattha katamaṁ dukkhaṁ?
Avasesā ca sāsavā kusalā dhammā, sāsavā ca kusalākusalānaṁ dhammānaṁ vipākā, ye ca dhammā kiriyā neva kusalā nākusalā na ca kammavipākā, sabbañca rūpaṁ—
idaṁ vuccati “dukkhaṁ”.
Tattha katamo dukkhanirodho?
Taṇhāya ca, avasesānañca kilesānaṁ, avasesānañca akusalānaṁ dhammānaṁ, tiṇṇañca kusalamūlānaṁ sāsavānaṁ pahānaṁ—
ayaṁ vuccati “dukkhanirodho”.
Tattha katamā dukkhanirodhagāminī paṭipadā?
Idha bhikkhu yasmiṁ samaye lokuttaraṁ jhānaṁ bhāveti niyyānikaṁ apacayagāmiṁ diṭṭhigatānaṁ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṁ dandhābhiññaṁ, tasmiṁ samaye aṭṭhaṅgiko maggo hoti—
sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.
Ayaṁ vuccati “dukkhanirodhagāminī paṭipadā”.
Avasesā dhammā dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya sampayuttā.
Tattha katamo dukkhasamudayo?
Taṇhā ca, avasesā ca kilesā, avasesā ca akusalā dhammā, tīṇi ca kusalamūlāni sāsavāni, avasesā ca sāsavā kusalā dhammā—
ayaṁ vuccati “dukkhasamudayo”.
Tattha katamaṁ dukkhaṁ?
Sāsavā kusalākusalānaṁ dhammānaṁ vipākā, ye ca dhammā kiriyā neva kusalā nākusalā na ca kammavipākā, sabbañca rūpaṁ—
idaṁ vuccati “dukkhaṁ”.
Tattha katamo dukkhanirodho?
Taṇhāya ca, avasesānañca kilesānaṁ, avasesānañca akusalānaṁ dhammānaṁ, tiṇṇañca kusalamūlānaṁ sāsavānaṁ, avasesānañca sāsavānaṁ kusalānaṁ dhammānaṁ pahānaṁ—
ayaṁ vuccati “dukkhanirodho”.
Tattha katamā dukkhanirodhagāminī paṭipadā?
Idha bhikkhu yasmiṁ samaye lokuttaraṁ jhānaṁ bhāveti niyyānikaṁ apacayagāmiṁ diṭṭhigatānaṁ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā, vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṁ dandhābhiññaṁ, tasmiṁ samaye aṭṭhaṅgiko maggo hoti—
sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.
Ayaṁ vuccati “dukkhanirodhagāminī paṭipadā”.
Avasesā dhammā dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya sampayuttā.
Cattāri saccāni—
dukkhaṁ, dukkhasamudayo, dukkhanirodho, dukkhanirodhagāminī paṭipadā.
Tattha katamo dukkhasamudayo?
Taṇhā—
ayaṁ vuccati “dukkhasamudayo”.
Tattha katamaṁ dukkhaṁ?
Avasesā ca kilesā, avasesā ca akusalā dhammā, tīṇi ca kusalamūlāni sāsavāni, avasesā ca sāsavā kusalā dhammā, sāsavā ca kusalākusalānaṁ dhammānaṁ vipākā, ye ca dhammā kiriyā neva kusalā nākusalā na ca kammavipākā, sabbañca rūpaṁ—
idaṁ vuccati “dukkhaṁ”.
Tattha katamo dukkhanirodho?
Taṇhāya pahānaṁ—
ayaṁ vuccati “dukkhanirodho”.
Tattha katamā dukkhanirodhagāminī paṭipadā?
Idha bhikkhu yasmiṁ samaye lokuttaraṁ jhānaṁ bhāveti niyyānikaṁ apacayagāmiṁ diṭṭhigatānaṁ pahānāya paṭhamāya bhūmiyā pattiyā, vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati dukkhapaṭipadaṁ dandhābhiññaṁ, tasmiṁ samaye pañcaṅgiko maggo hoti—
sammādiṭṭhi, sammāsaṅkappo, sammāvāyāmo, sammāsati, sammāsamādhi.
Tattha katamā sammādiṭṭhi?
Yā paññā pajānanā …pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi dhammavicayasambojjhaṅgo maggaṅgaṁ maggapariyāpannaṁ—
ayaṁ vuccati “sammādiṭṭhi”.
Tattha katamo sammāsaṅkappo?
Yo takko vitakko …pe… sammāsaṅkappo maggaṅgaṁ maggapariyāpannaṁ—
ayaṁ vuccati “sammāsaṅkappo”.
Tattha katamo sammāvāyāmo?
Yo cetasiko vīriyārambho …pe… sammāvāyāmo vīriyasambojjhaṅgo maggaṅgaṁ maggapariyāpannaṁ—
ayaṁ vuccati “sammāvāyāmo”.
Tattha katamā sammāsati?
Yā sati anussati …pe… sammāsati satisambojjhaṅgo maggaṅgaṁ maggapariyāpannaṁ—
ayaṁ vuccati “sammāsati”.
Tattha katamo sammāsamādhi?
Yā cittassa ṭhiti …pe… sammāsamādhi samādhisambojjhaṅgo maggaṅgaṁ maggapariyāpannaṁ—