Vibhaṅga

Tattha katamāni cattāri saccāni?

Dukkhasaccaṁ, samudayasaccaṁ, nirodhasaccaṁ, maggasaccaṁ—

imāni vuccanti “cattāri saccāni”.

Tattha katamāni bāvīsatindriyāni?

Cakkhundriyaṁ, sotindriyaṁ, ghānindriyaṁ, jivhindriyaṁ, kāyindriyaṁ, manindriyaṁ, itthindriyaṁ, purisindriyaṁ, jīvitindriyaṁ, sukhindriyaṁ, dukkhindriyaṁ, somanassindriyaṁ, domanassindriyaṁ, upekkhindriyaṁ, saddhindriyaṁ, vīriyindriyaṁ, satindriyaṁ, samādhindriyaṁ, paññindriyaṁ, anaññātaññassāmītindriyaṁ, aññindriyaṁ, aññātāvindriyaṁ—

imāni vuccanti “bāvīsatindriyāni”.

Tattha katame nava hetū?

Tayo kusalahetū, tayo akusalahetū, tayo abyākatahetū.

Tattha katame tayo kusalahetū?

Alobho kusalahetu, adoso kusalahetu, amoho kusalahetu—

ime tayo kusalahetū.

Tattha katame tayo akusalahetū?

Lobho akusalahetu, doso akusalahetu, moho akusalahetu—

ime tayo akusalahetū.

Tattha katame tayo abyākatahetū?

Kusalānaṁ vā dhammānaṁ vipākato kiriyābyākatesu vā dhammesu alobho, adoso, amoho—

ime tayo abyākatahetū.

Ime vuccanti “nava hetū”.

Tattha katame cattāro āhārā?

Kabaḷīkārāhāro, phassāhāro, manosañcetanāhāro, viññāṇāhāro—

ime vuccanti “cattāro āhārā”.

Tattha katame satta phassā?

Cakkhusamphasso, sotasamphasso, ghānasamphasso, jivhāsamphasso, kāyasamphasso, manodhātusamphasso, manoviññāṇadhātusamphasso—

ime vuccanti “satta phassā”.

Tattha katamā satta vedanā?

Cakkhusamphassajā vedanā, sotasamphassajā vedanā, ghānasamphassajā vedanā, jivhāsamphassajā vedanā, kāyasamphassajā vedanā, manodhātusamphassajā vedanā, manoviññāṇadhātusamphassajā vedanā—

imā vuccanti “satta vedanā”.

Tattha katamā satta saññā?

Cakkhusamphassajā saññā, sotasamphassajā saññā, ghānasamphassajā saññā, jivhāsamphassajā saññā, kāyasamphassajā saññā, manodhātusamphassajā saññā, manoviññāṇadhātusamphassajā saññā—

imā vuccanti “satta saññā”.

Tattha katamā satta cetanā?

Cakkhusamphassajā cetanā, sotasamphassajā cetanā, ghānasamphassajā cetanā, jivhāsamphassajā cetanā, kāyasamphassajā cetanā, manodhātusamphassajā cetanā, manoviññāṇadhātusamphassajā cetanā—

imā vuccanti “satta cetanā”.

Tattha katamāni satta cittāni?

Cakkhuviññāṇaṁ, sotaviññāṇaṁ, ghānaviññāṇaṁ, jivhāviññāṇaṁ, kāyaviññāṇaṁ, manodhātu, manoviññāṇadhātu—

imāni vuccanti “satta cittāni”.

2. Uppattānuppattivāra

2.1. Kāmadhātu

Kāmadhātuyā kati khandhā, kati āyatanāni, kati dhātuyo, kati saccāni, kati indriyāni, kati hetū, kati āhārā, kati phassā, kati vedanā, kati saññā, kati cetanā, kati cittāni?

Kāmadhātuyā pañcakkhandhā, dvādasāyatanāni, aṭṭhārasa dhātuyo, tīṇi saccāni, bāvīsatindriyāni, nava hetū, cattāro āhārā, satta phassā, satta vedanā, satta saññā, satta cetanā, satta cittāni.

Tattha katame kāmadhātuyā pañcakkhandhā?

Rūpakkhandho, vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho, viññāṇakkhandho—

ime vuccanti “kāmadhātuyā pañcakkhandhā”.

Tattha katamāni kāmadhātuyā dvādasāyatanāni?

Cakkhāyatanaṁ, rūpāyatanaṁ, sotāyatanaṁ, saddāyatanaṁ, ghānāyatanaṁ, gandhāyatanaṁ, jivhāyatanaṁ, rasāyatanaṁ, kāyāyatanaṁ, phoṭṭhabbāyatanaṁ, manāyatanaṁ, dhammāyatanaṁ—

imāni vuccanti “kāmadhātuyā dvādasāyatanāni”.

Tattha katamā kāmadhātuyā aṭṭhārasa dhātuyo?

Cakkhudhātu, rūpadhātu, cakkhuviññāṇadhātu, sotadhātu, saddadhātu, sotaviññāṇadhātu, ghānadhātu, gandhadhātu, ghānaviññāṇadhātu, jivhādhātu, rasadhātu, jivhāviññāṇadhātu, kāyadhātu, phoṭṭhabbadhātu, kāyaviññāṇadhātu, manodhātu, dhammadhātu, manoviññāṇadhātu—

imā vuccanti “kāmadhātuyā aṭṭhārasa dhātuyo”.

Tattha katamāni kāmadhātuyā tīṇi saccāni?

Dukkhasaccaṁ, samudayasaccaṁ, maggasaccaṁ—

imāni vuccanti “kāmadhātuyā tīṇi saccāni”.

Tattha katamāni kāmadhātuyā bāvīsatindriyāni?

Cakkhundriyaṁ, sotindriyaṁ …pe… aññātāvindriyaṁ—

imāni vuccanti “kāmadhātuyā bāvīsatindriyāni”.

Tattha katame kāmadhātuyā nava hetū?

Tayo kusalahetū, tayo akusalahetū, tayo abyākatahetū …pe…

ime vuccanti “kāmadhātuyā nava hetū”.

Tattha katame kāmadhātuyā cattāro āhārā?

Kabaḷīkārāhāro, phassāhāro, manosañcetanāhāro, viññāṇāhāro—

ime vuccanti “kāmadhātuyā cattāro āhārā”.

Tattha katame kāmadhātuyā satta phassā?

Cakkhusamphasso sotasamphasso, ghānasamphasso, jivhāsamphasso, kāyasamphasso, manodhātusamphasso, manoviññāṇadhātusamphasso—

ime vuccanti “kāmadhātuyā satta phassā”.

Tattha katamā kāmadhātuyā satta vedanā?

Cakkhusamphassajā vedanā, sotasamphassajā vedanā, ghānasamphassajā vedanā, jivhāsamphassajā vedanā, kāyasamphassajā vedanā, manodhātusamphassajā vedanā, manoviññāṇadhātusamphassajā vedanā—

imā vuccanti “kāmadhātuyā satta vedanā”.

Tattha katamā kāmadhātuyā satta saññā?

Cakkhusamphassajā saññā, sotasamphassajā saññā, ghānasamphassajā saññā, jivhāsamphassajā saññā, kāyasamphassajā saññā, manodhātusamphassajā saññā, manoviññāṇadhātusamphassajā saññā—

imā vuccanti “kāmadhātuyā satta saññā”.

Tattha katamā kāmadhātuyā satta cetanā?

Cakkhusamphassajā cetanā, sotasamphassajā cetanā, ghānasamphassajā cetanā, jivhāsamphassajā cetanā, kāyasamphassajā cetanā, manodhātusamphassajā cetanā, manoviññāṇadhātusamphassajā cetanā—

imā vuccanti “kāmadhātuyā satta cetanā”.

Tattha katamāni kāmadhātuyā satta cittāni?

Cakkhuviññāṇaṁ, sotaviññāṇaṁ, ghānaviññāṇaṁ, jivhāviññāṇaṁ, kāyaviññāṇaṁ, manodhātu, manoviññāṇadhātu—

imāni vuccanti “kāmadhātuyā satta cittāni”.

2.2. Rūpadhātu

Rūpadhātuyā kati khandhā, kati āyatanā, kati dhātuyo, kati saccāni, kati indriyāni …pe… kati cittāni?

Rūpadhātuyā pañcakkhandhā, cha āyatanāni, nava dhātuyo, tīṇi saccāni, cuddasindriyāni, aṭṭha hetū, tayo āhārā, cattāro phassā, catasso vedanā, catasso saññā, catasso cetanā, cattāri cittāni.

Tattha katame rūpadhātuyā pañcakkhandhā?

Rūpakkhandho, vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho, viññāṇakkhandho—

ime vuccanti “rūpadhātuyā pañcakkhandhā”.

Tattha katamāni rūpadhātuyā cha āyatanāni?

Cakkhāyatanaṁ, rūpāyatanaṁ, sotāyatanaṁ, saddāyatanaṁ, manāyatanaṁ, dhammāyatanaṁ—

imāni vuccanti “rūpadhātuyā cha āyatanāni”.

Tattha katamā rūpadhātuyā nava dhātuyo?

Cakkhudhātu, rūpadhātu, cakkhuviññāṇadhātu, sotadhātu, saddadhātu, sotaviññāṇadhātu, manodhātu, dhammadhātu, manoviññāṇadhātu—

imā vuccanti “rūpadhātuyā nava dhātuyo”.

Tattha katamāni rūpadhātuyā tīṇi saccāni?

Dukkhasaccaṁ, samudayasaccaṁ, maggasaccaṁ—

imāni vuccanti “rūpadhātuyā tīṇi saccāni”.

Tattha katamāni rūpadhātuyā cuddasindriyāni?

Cakkhundriyaṁ, sotindriyaṁ, manindriyaṁ, jīvitindriyaṁ, somanassindriyaṁ, upekkhindriyaṁ, saddhindriyaṁ, vīriyindriyaṁ, satindriyaṁ, samādhindriyaṁ, paññindriyaṁ, anaññātaññassāmītindriyaṁ, aññindriyaṁ, aññātāvindriyaṁ—

imāni vuccanti “rūpadhātuyā cuddasindriyāni”.

Tattha katame rūpadhātuyā aṭṭha hetū?

Tayo kusalahetū, dve akusalahetū, tayo abyākatahetū.

Tattha katame tayo kusalahetū?

Alobho kusalahetu, adoso kusalahetu, amoho kusalahetu—

ime tayo kusalahetū.

Tattha katame dve akusalahetū?