Vibhaṅga · Pali MS

vb16:393.1

Sabbaso rūpasaññānaṁ samatikkamā paṭighasaññānaṁ atthaṅgamā nānattasaññānaṁ amanasikārā “ananto ākāso”ti ākāsānañcāyatanaṁ upasampajja viharati—

vb16:393.2

ayaṁ catuttho vimokkho.

vb16:394.1

Sabbaso ākāsānañcāyatanaṁ samatikkamma “anantaṁ viññāṇan”ti viññāṇañcāyatanaṁ upasampajja viharati—

vb16:394.2

ayaṁ pañcamo vimokkho.

vb16:395.1

Sabbaso viññāṇañcāyatanaṁ samatikkamma “natthi kiñcī”ti ākiñcaññāyatanaṁ upasampajja viharati—

vb16:395.2

ayaṁ chaṭṭho vimokkho.

vb16:396.1

Sabbaso ākiñcaññāyatanaṁ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanaṁ upasampajja viharati—

vb16:396.2

ayaṁ sattamo vimokkho.

vb16:397.1

Sabbaso nevasaññānāsaññāyatanaṁ samatikkamma saññāvedayitanirodhaṁ upasampajja viharati—

vb16:397.2

ayaṁ aṭṭhamo vimokkho.

vb16:398.1

“Samādhī”ti.

vb16:398.2

Tayo samādhī—

vb16:398.3

savitakkasavicāro samādhi, avitakkavicāramatto samādhi, avitakkaavicāro samādhi.

vb16:399.1

“Samāpattī”ti.

vb16:399.2

Nava anupubbavihārasamāpattiyo—

vb16:399.3

paṭhamajjhānasamāpatti, dutiyajjhānasamāpatti, tatiyajjhānasamāpatti, catutthajjhānasamāpatti, ākāsānañcāyatanasamāpatti, viññāṇañcāyatanasamāpatti, ākiñcaññāyatanasamāpatti, nevasaññānāsaññāyatanasamāpatti, saññāvedayitanirodhasamāpatti.

vb16:400.1

“Saṅkilesan”ti hānabhāgiyo dhammo.

vb16:400.2

“Vodānan”ti visesabhāgiyo dhammo.

vb16:400.3

“Vuṭṭhānan”ti.

vb16:400.4

Vodānampi vuṭṭhānaṁ, tamhā tamhā samādhimhā vuṭṭhānampi vuṭṭhānanti.

vb16:400.5

Yā tattha paññā pajānanā …pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi—

vb16:400.6

idaṁ tathāgatassa jhānavimokkhasamādhisamāpattīnaṁ saṅkilesaṁ vodānaṁ vuṭṭhānaṁ yathābhūtaṁ ñāṇaṁ.

vb16:401.1

Tattha katamaṁ tathāgatassa pubbenivāsānussati yathābhūtaṁ ñāṇaṁ?

vb16:401.2

Idha tathāgato anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati, seyyathidaṁ—

vb16:401.3

ekampi jātiṁ dvepi jātiyo tissopi jātiyo catassopi jātiyo pañcapi jātiyo dasapi jātiyo vīsampi jātiyo tiṁsampi jātiyo cattālīsampi jātiyo paññāsampi jātiyo jātisatampi jātisahassampi jātisatasahassampi anekepi saṁvaṭṭakappe anekepi vivaṭṭakappe anekepi saṁvaṭṭavivaṭṭakappe “amutrāsiṁ evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto, so tato cuto amutra udapādiṁ;

vb16:401.4

tatrāpāsiṁ evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto, so tato cuto idhūpapanno”ti.

vb16:401.5

Iti sākāraṁ sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussaratīti.

vb16:401.6

Yā tattha paññā pajānanā …pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi—

vb16:401.7

idaṁ tathāgatassa pubbenivāsānussati yathābhūtaṁ ñāṇaṁ.

vb16:402.1

Tattha katamaṁ tathāgatassa sattānaṁ cutūpapātaṁ yathābhūtaṁ ñāṇaṁ?

vb16:402.2

Idha tathāgato dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe sugate duggate yathākammūpage satte pajānāti—

vb16:402.3

“ime vata bhonto sattā kāyaduccaritena samannāgatā vacīduccaritena samannāgatā manoduccaritena samannāgatā ariyānaṁ upavādakā micchādiṭṭhikā micchādiṭṭhikammasamādānā.

vb16:402.4

Te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapannā.

vb16:402.5

Ime vā pana bhonto sattā kāyasucaritena samannāgatā vacīsucaritena samannāgatā manosucaritena samannāgatā ariyānaṁ anupavādakā sammādiṭṭhikā sammādiṭṭhikammasamādānā.

vb16:402.6

Te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapannā”ti.

vb16:402.7

Iti dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe sugate duggate yathākammūpage satte pajānātīti.

vb16:402.8

Yā tattha paññā pajānanā …pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi—

vb16:402.9

idaṁ tathāgatassa sattānaṁ cutūpapātaṁ yathābhūtaṁ ñāṇaṁ.

vb16:403.1

Tattha katamaṁ tathāgatassa āsavānaṁ khayaṁ yathābhūtaṁ ñāṇaṁ?

vb16:403.2

Idha tathāgato āsavānaṁ khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharatīti.

vb16:403.3

Yā tattha paññā pajānanā …pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi—

vb16:403.4

idaṁ tathāgatassa āsavānaṁ khayaṁ yathābhūtaṁ ñāṇanti.